Кіріспе

Адам Дэвид Вернон Фут (10 шілде 1971 жылы туған) – канадалық бұрынғы кәсіби хоккейдегі қорғаушы, Ұлттық хоккей лигасының «Ванкувер Кэнукс» клубының қазіргі көмекші жаттықтырушысы және Батыс хоккей лигасының «Келоуна Рокетс» клубының бұрынғы бас жаттықтырушысы. Ол «үйде ойнайтын» қорғаушы ретінде физикалық күшімен және жанкешті ойынымен танымал болды. Фут 1989 жылғы НХЛ дұрыс таңдауында (драфт) «Квебек Нордикс» командасынан 22-орынды иеленді. Ол Ұлттық хоккей лигасындағы (НХЛ) мансабын 1991–92 жылдары «Нордикс» командасымен бастады, содан кейін франшиза Колорадоға көшірілді, онда ол 1996 және 2001 жылдары екі Стэнли кубогын жеңіп алды. 2005 жылы Фут «Коламбус Блю Джекетс» командасымен келісімшарт жасады, онда үш маусым бойы команда капитаны болды. Содан кейін ол 2008 жылы ауысу арқылы «Аваланш» командасына оралды, онда ойыншылық карьерасын аяқтады. Фут – «Квебек Нордикс» командасының соңғы белсенді ойыншысы болды. Халықаралық аренада Фут 2002 жылғы Қысқы Олимпиадада алтын медаль және 2004 жылы Канада құрамасымен Әлем кубогын жеңіп алды. Фут – НХЛ ойыншылары Кал және Нолан Футтың әкесі.

Кәмелетке толмағандар/Кемелетке толмағандар

Фут Бруклин Уитби кіші хоккей қауымдастығында (OMHA) хоккей ойнап өсті. Ол бірнеше жыл бойы болашақ НХЛ ойыншысы Кит Примомен бір командада ойнады, 1980 жылдардың басында олардың командаларын бірнеше OMHA "AA" чемпионаттарына жеңіске жеткізді. Бруклин Уитбидің AA командасымен сәтті өспірімдер маусымынан кейін Фут 1988 жылғы OHL басымды таңдауында екінші раундта, жалпы есеп бойынша 21-ші болып, "Саулт Стей. Мари Грейхаундс" командасының назарына ілікті. Фут "Грейхаундс" командасы үшін үш OHL маусымында өнер көрсетіп, "Ж. Росс Робертсон Кубогын" жеңіп алды және болашақ НХЛ бас жаттықтырышы Тед Нолан басқарған соңғы маусымында "Мемориал Кубогына" қатысты.

Кәсіби

Фут 1989 жылғы НХЛ драфтында «Квебек Нордикс» командасының 22-ші таңдауы болды. Ол төрт маусым «Квебек» сапында ойнады, содан кейін 1995–96 жылы команда Колорадоға көшіп, «Аваланш» атанды. Фут сол жылы «Аваланш» сапында алғашқы Стэнли кубогын жеңіп, финалда «Флорида Пантерс» клубын ұтты. Бес жыл өткен соң, Фут 2001 жылы «Аваланш» командасына екінші Стэнли кубогын әкелуге көмектесті, «Нью-Джерси Девилс» клубын жеті ойында жеңді. 2001–02 маусымында Фут мансабындағы ең жоғары көрсеткіш – 22 нәтижелі пас берді, бірақ «Аваланш» командасымен екінші рет Стэнли кубогы финалына шығу мүмкіндігінен айырылды, Батыс конференциясының финалында «Детройт Ред Уингс» клубына жеті ойында есе жіберді. 2002–03 маусымында Фут тағы да мансабындағы жарқын кезеңді басынан өткерді, 11 гол соғып, 31 ұпай жинады. 2003–04 маусымында 30 ұпай жинағаннан кейін, 2004–05 маусымында НХЛ локауты салдарынан жарысқа қатыса алмады. 2005–06 маусымында НХЛ ойындары қайта басталғанда, Фут 13 маусым ойнаған «Аваланш» командасымен жолдары айырылысып, 2005 жылдың 1 тамызында «Коламбус Блю Джекетс» клубымен үш жылдық 13,5 миллион долларлық келісімшартқа қол қойды. Ол бірден келесі маусымда команданың орынбасар капитаны болып тағайындалды, бірақ 2005 жылдың желтоқсанында қорғаушы Люк Ричардсон лауазымынан бас тарқан соң «Блю Джекетс» командасының капитаны атанды. Ол клуб тарихындағы төртінші капитан болды. Үш маусымнан кейін, келісімшарты аяқталысымен, Фут 2008 жылдың 26 ақпанында екі шартты драфт таңдауының орнына «Коламбус Блю Джекетс» клубынан «Колорадо Аваланш» командасына ауыстырылды. Бұл ауысу «Блю Джекетс» клубы Футты Коламбуста қалдыру үшін қайтадан келісімшартқа қол қоюға тырысып баға алмады деген болжамдармен бірге болды. Сол түні ол Калгариге «Флеймс» клубына қарсы ойынға келді. Фут «Аваланш» және «Блю Джекетс» командаларында барлығы 75 ойында 16 ұпай (бір гол және 15 нәтижелі пас) жинады. 2008 жылдың 30 маусымында Фут «Аваланш» клубымен екі жылдық 6 миллион долларлық келісімшартқа қол қойды (маусымдық 3 миллион доллар). Колорадоға оралғаннан кейін алғашқы толық маусымы жарақаттарға байланысты қысқа болды, ол бар болғаны 42 ойын өткізді. Команданың бірнеше маңызды ойыншыларының жарақаттануы «Аваланш» командасының Батыс конференциясында соңғы орынға түсуіне әкелді. Келесі маусымда ұзақ жылдар бойы «Аваланш» командасының капитаны болған Джо Сакик зейнетке шығуын жариялады. 2009–2010 маусымына дайындық жұмыстары басталған кезде, Фут 2009 жылдың 11 қыркүйегінде Сакиктің ізбасары болып тағайындалды, ол клуб тарихындағы сегізінші капитан (соның ішінде «Нордикс» командасы) және «Аваланш» тарихындағы екінші капитан атанды. 2010 жылдың 25 мамырында «Аваланш» клубы Футпен 2010–2011 маусымына шамамен 1 миллион долларлық келісімшартты ұзартты. 2011 жылдың 10 сәуірінде Фут «Аваланш» командасымен соңғы ойынын өткізді, маусымның соңғы ойынында «Эдмонтон Ойлерс» клубын 4:3 есебімен жеңіп, ойынның үздік ойыншысы атанды. Фут – НХЛ-де ойнаған соңғы бұрынғы «Нордикс» командасының ойыншысы болды. 2013 жылдың 2 қарашасында «Аваланш» клубы Футтың 52-ші нөмірі бар жейдесін зейнеткерлікке шығарды, ол Рэй Бурк, Патрик Руа, Джо Сакик және Питер Форсберг сияқты клуб тарихындағы легендар ойыншылар қатарына қосылды.

Жаттықтырушылық мансап

Фут өзінің ойыншы карьерасын аяқтағаннан кейін 2011 жылдан 2017 жылға дейін бұрынғы клубы «Колорадо Аваланч» командасында қорғаныс жаттықтырушысы болып жұмыс істеді. 2018 жылдың 23 қазанында Футтың Батыс хоккей лигасының «Келоуна Рокетс» командасының бас бапкері болып тағайындалғаны жарияланды. 2020 жылдың ақпан айында ол «Рокетс» командасының бас бапкері лауазымынан босатылды. 2023 жылдың 22 қаңтарында Футтың жаңа бас бапкер Рик Токшеттің маусым ортасында жұмысқа алынуына байланысты «Ванкувер Кэнакс» командасының көмекші жаттықтырушысы болып тағайындалғаны хабарланды.

Жеке өмір

Фут Уитбиде (Онтарио штаты) кішкентай хоккей ойнады және Онтарио көлінің солтүстік жағалауында орналасқан Ньюкасл қаласында тұрды. Ол Уитбиге көшіп кетер алдында 1990 жылдардың соңында онда тұрды. Фут пен оның әйелі Дженнифердің екі ұлы бар – 1998 жылдың 13 желтоқсанында мерзімінен бұрын дүниеге келген Каллан және 2000 жылдың 29 қарашасында туған Нолан. Кейіннен ол екі ұлының да ойнаған командасы – Батыс хоккей лигасының «Келоуна Рокетс» командасына 2018 жылдың қазан айынан 2020 жылдың ақпан айына дейін бас бапкер болып қосылды. Оның кіші ұлы Нолан ол кеткен кезде команда капитаны болды.

Негізгі маусым және плей-офф

Регламенттік маусым Плей-офф маусым Команда Лига GP G A Pts PIM GP G A Pts PIM 1987–88 Уитби OMHA 65 25 43 68 108 — — — — — 1988–89 Саулт Стэ. Мари Грейхаундс OHL 66 7 31 38 120 — — — — — 1989–90 Саулт Стэ. Мари Грейхаундс OHL 61 12 43 55 199 — — — — — 1990–91 Саулт Стэ. Мари Грейхаундс OHL 59 18 51 69 93 14 5 12 17 28 1991–92 Галифакс Ситаделс AHL 6 0 1 1 2 — — — — — 1991–92 Квебек Нордикс NHL 46 2 5 7 44 — — — — — 1992–93 Квебек Нордикс NHL 81 4 12 16 168 6 0 1 1 2 1993–94 Квебек Нордикс NHL 45 2 6 8 67 — — — — — 1994–95 Квебек Нордикс NHL 35 0 7 7 52 6 0 1 1 14 1995–96 Колорадо Аваланш NHL 73 5 11 16 88 22 1 3 4 36 1996–97 Колорадо Аваланш NHL 78 2 19 21 135 17 0 4 4 62 1997–98 Колорадо Аваланш NHL 77 3 14 17 124 7 0 0 0 23 1998–99 Колорадо Аваланш NHL 64 5 16 21 92 19 2 3 5 24 1999–00 Колорадо Аваланш NHL 59 5 13 18 98 16 0 7 7 28 2000–01 Колорадо Аваланш NHL 35 3 12 15 42 23 3 4 7 47 2001–02 Колорадо Аваланш NHL 55 5 22 27 55 21 1 6 7 28 2002–03 Колорадо Аваланш NHL 78 11 20 31 88 6 0 1 1 8 2003–04 Колорадо Аваланш NHL 73 8 22 30 87 11 0 4 4 10 2005–06 Коламбус Блю Джакетс NHL 65 6 16 22 89 — — — — — 2006–07 Коламбус Блю Джакетс NHL 59 3 9 12 71 — — — — — 2007–08 Коламбус Блю Джакетс NHL 63 1 14 15 95 — — — — — 2007–08 Колорадо Аваланш NHL 12 0 1 1 12 10 0 0 0 6 2008–09 Колорадо Аваланш NHL 42 1 6 7 30 — — — — — 2009–10 Колорадо Аваланш NHL 67 0 9 9 64 6 0 1 1 10 2010–11 Колорадо Аваланш NHL 47 0 8 8 33 — — — — — NHL барлығы 1,154 66 242 308 1,534 170 7 35 42 298

Марапаттар мен құрметтер

1990–91 жылдары OHL бірінші сайыпқырма командасына енді. 1996 және 2001 жылдары «Колорадо Аваланч» командасымен 2 «Стэнли кубогын» жеңіп алды. 2002 жылы Канада құрамасымен Олимпиаданың алтын медалін жеңіп алды. 2004 жылы Канада құрамасымен Хоккей әлем кубогын жеңіп алды. «Солт-Стейт Мари Грейхаундс» командасы 2012 жылдың 15 наурызында оның 5-нөмірлі жейдесін қанағатқа толтырды. «Колорадо Аваланч» командасы 2013 жылдың 2 қарашасында оның 52-нөмірлі жейдесін қанағатқа толтырды.