Кіріспе

1977 жылғы Ұлыбританиядағы құдайға қарсы сот ісі

Уайтхаус v Лемон – 1977 жылғы Ұлыбританияның құдайға қарсы заңнамасына қатысты сот ісі. Бұл Ұлыбританиядағы құдайға қарсы соңғы жемісті сот процесі болды.

"Өзінің атын айтуға батылы жететін махаббат"

"Өз атын айтуға батылы жететін махаббат" – Джеймс Киркуптың өлеңі. Ол римдік жүзбасының көзқарасынан жазылған, ол Исаның айқышқа тартылғаннан кейін онымен сексуалдық қатынаста болғанын баяндайды, сондай-ақ Исаның шәкірттері, сақшылары және Понтий Пилат сияқты басқа да ер адамдармен сексуалдық қатынаста болғанын мәлімдейді.

Қылмыстық іс

1976 жылдың қараша айының басында Мэри Уайтхаус өлеңнің бір данасын алып, журналға жеке қудалау салу ниетін жариялады. Осы қудалауды бастауға рұқсат 1976 жылғы 9 желтоқсанда берілді. "Гей Ньюс Лтд" және Денис Лемон баспагерлер ретінде айыпталып, қылмыстық іс қозғалды. Moore Harness Ltd компаниясына тарату бойынша қойылған айып кейіннен алынып тасталды. Жаңалықта басылым "христиан дініне қарсы құрметсіздік, атап айтқанда, Мәсіхтің өмірін және оның айқышқа ілінуін қорлайтын ұятты өлең мен сурет" деп сипатталды. "Гей жаңалықтарын қорғау қоры" 1976 жылғы желтоқсанда құрылды. 1977 жылғы 4 шілдеде Олд Бейлиде судья Алан Кинг Гамильтон төрағалық етті. Айыпталушының қорғауын Джон Мортимер және Джеффри Робертсон, ал Мэри Уайтхаустың мүддесін Джон Смит қорғады.

Үкім және жаза

11 шілде күні қазылар алқасы екі айыпкерді де кінәлі деп таныды. "Гей Ньюс" ЖШС-ге 1000 фунт стерлинг айыппұл салынды. Денис Лемонға 500 фунт стерлинг айыппұл салынды және тоғыз айға бас бостандығынан айырылу жазасы берілді, бірақ ол жаза шартты түрде қолданылады. Судья, Денис Лемонды түрмеге жіберу мүмкіндігі "бір қадамда" екенін айтты. Мэри Уайтхаустың 7 763 фунт стерлингтік шығынының төрттен үш бөлігін "Гей Ньюс" ЖШС, ал бір бөлігін Лемон төлеуге міндеттелді.

Апелляциялық шағымдар

"Гей Ньюс" ЖШС және Денис Лемон сот шешіміне және жазаға шағым жасады. 1978 жылдың 17 наурызында Апелляциялық сот Денис Лемонға тағайындалған сотталу мерзімін жойды, бірақ дінне қорлау заңы адамның "кінәлі ниеті" – қылмыстың маңызды элементі болып қалыптаспастан бұрын әзірленгенін негізге ала отырып, айыптауды күшінде қалдырды. "Гей Ньюс" оқырмандарының көпшілігі (20:1 есебімен) Лордтар палатасына шағымдануды қолдады. Заң лордтары айыптауға қатысты шағымды тыңдап, 1979 жылдың 21 ақпанында шешім шығарды. Даулы мәселе – дінне қорлау қылмысы үшін осындай қорлауға қатысты нақты ниет қажет пе, жоқ па еді. Лордтардың көпшілігі (3:2) ниеттің қажет емес екеніне келісті. Лорд Скарман дінне қорлау заңдары тек христиандық емес, барлық діндерге қатысты болуы керек деп сап, сондай-ақ "өз азаматтарының діни сезімдерін қатты ренжітетін немесе оларды оқитын адамдарды бұзатын және оларды тәлімдейтін" адамдарға қатаң жауапкершілік тағуды ұсынды. Шағым қабылданбады. 1982 жылдың 7 мамырында Еуропалық адам құқықтары жөніндегі комиссия бұл істі Еуропалық адам құқықтары сотында қарауға жатпайтынын мәлімдеді. "Гей Ньюс" қорғау қоры гей-қоғамдастығы және басқалардың көмегі мен қайырымдылығы арқылы жинаған 26 435 фунт стерлинг, оның ішінде Монти Пайтоннан түскен 500 фунт стерлинг, сот процесі мен шағымдардың шығындарын жабуға жеткілікті болды.

Құрбыны жамандауды қылмыс ретінде жою

2008 жылғы Қылмыстық әділет және иммиграция заңы қабылдалғаннан бастап Англия мен Уэльсте құдайға қарсы жалақайлық қылмыстық құқық бұзушылық санатынан шығарылды.

Поэманың кейінгі көріністері

1996 жылы лесбияндық және гейлік христиан қозғалысы американдық Queer Resources Directory веб-сайтына гиперсілтеме бергеннен кейін тергеуге алынды, сол сайтта аталған өлеңнің көшірмесі жарияланған еді. 1997 жылдың сәуір айында полиция қудалауға ниеттенбедінін мәлімдеді. Азаматтық бостандықтарды қорғайтын ұйымдар бұл тергеуді, гиперсілтеме жасау заңды жариялау болып есептеле ме деген мәселені көтеріп, сынға алды. Бірақ, іс сотқа жетпегендіктен, бұл мәселе бойынша заңдық прецедент қалыптаспады. 2002 жылы Лондонның Трафальгар алаңындағы Сент-Мартин шіркеуінің баспалдағында өлеңнің әдейі және көпшілікке жарияланған қайта оқылысы ешқандай оқиғасыз өтті. Киркуп өзінің өлеңін саяси мақсатта пайдалануды сынады.