Кіріспе
Мачва (серб. Мачва, Macva) – Орталық Сербияның солтүстік-батысындағы географиялық және тарихи аймақ, Сава және Дрина өзендері арасындағы құнарлы жазықта орналасқан. Бас қаласы – Шабац. Қазіргі Сербияның Мачва ауданы осы аймақтың атын алған, алайда Мачва аймағы осы ауданның тек солтүстік бөлігін ғана қамтиды. Мачва аймағының шағын солтүстік бөлігі Воеводина автономды провинциясының Сирмия округінде орналасқан.
Атауы
Облыс орта ғасырларда Сава өзені жанында болған Мачва қаласының құрметіне аталған. Бұрын бұл аймақ Төменгі Срем деп белгілі болған, ал Сава өзенінің солтүстік жағалауындағы көршілес аймақ (қазіргі Срем) Жоғарғы Срем деп аталған. Серб кириллицасында бұл аймақ Мачва, серб, латын, босния және хорват тілдерінде Mačva, венгр тілінде Macsó немесе Macsóság, түрік тілінде Maçva, ал неміс тілінде Matschva деп аталады.
Тарих
Тарихы бойына Мачва аймағы Рим империясының (б.з. 1-4 ғасыр); Византия империясының (4-5 ғасыр; 5-7 ғасыр; және 11-12 ғасыр), Гун империясының (5 ғасыр), Авар қағанатының (7 ғасыр), славян бақылауындағы аумақтардың (7-9 ғасыр), Болгария империясының (9-11 ғасыр), Венгрия Корольдігінің (12-13 ғасыр; 14 ғасыр; 15 ғасыр; 16 ғасыр), Сербия патшасы Стефан Драгутиннің мемлекетінің (13-14 ғасыр), Сербия империясының (14 ғасыр), Никола Алтоманович мемлекетінің (14 ғасыр), Моравтық Сербияның (14 ғасыр), Сербия деспотатының (15 ғасыр), Осман империясының (15 ғасыр; 16-18 ғасыр; 18-19 ғасыр), Габсбург монархиясының Сербия Корольдігінің (1718–1739), Карађорђе Сербиясының (1804–1813), тәуелді Сербия княздығының (1815–1878), тәуелсіз Сербия княздығының (1878–1882), Сербия Корольдігінің (1882–1918), Серб-Хорват-Словен Корольдігінің (1918–1929), Югославия Корольдігінің (1929–1941), Сербиядағы әскери әкімшілік билік етуші аймақтың (1941–1944), Югославия Социалистік Федеративтік Республикасының (1944–1992), Югославия Федеративтік Республикасының (1992–2003) және Сербия мен Черногорияның (2003–2006) құрамында болды. 2006 жылдан бері аймақ тәуелсіз Сербияның бөлігі болып табылады. Мачвада тас дәуірінен бері адамдар қоныстанған. Римдіктер басып алғанға дейін аймақта иллириялықтар мен келттік скордисктер тұрған. Б.з.б. бірінші ғасырда аймақты римдіктер жаулап алды, ал скордисктер Сава өзенінің солтүстік жағына ығыстырылды. Рим үкімдігі кезінде аймақ Моэзия және Паннония провинцияларының бір бөлігі болды. Рим үкімдігі 5 ғасырға дейін сақталды, содан кейін аймақты сарматтар, ғұндар, готтар, гепидтер, ломбардтар және аварлар жаулап алды. 6 ғасырда славян тайпалары аймаққа қоныстанды. Кейін аймақ Византия империясының, Франк корольдігінің және Болгария империясының құрамына кірді. 11 ғасырда Сирмий темесі деп белгілі Византия провинциясы қазіргі Срем және Мачва аймақтарын қамтыды, сондықтан Срем екі аймаққа да қолданылатын атауға айналды. 13 ғасырда аймақ Венгрия Корольдігіне қосылды және 1247 жылы Мачва бановинасы құрылды. Бановина Мачва деп аталатын қаланың атымен аталған, бірақ осы елді мекеннің орналасқан жері қазіргі уақытта нақты анықталмаған. Мачва қаласы қазіргі Шабацтан бірнеше шақырым жерде болған деп болжанады. Венгрия басқаруы кезінде аймақты бірнеше күшті бан (бановина басшысы) басқарды. Венгрия королі Бела IV Мачва билігін босқын орыс князі Ростислав Михайловичке берді. 13 ғасырда Бела Мацо (Бела IV-нің немересі) Мачвамен қатар Усора және Солиді (қазіргі Боснияның солтүстік-шығысындағы Дрина өзенінен бері жатқан аймақтар) басқарды. 1282 және 1316 жылдар аралығында Сербия патшасы Стефан Драгутин Мачва, Усора, Соли және оған жақын аумақтардан тұратын Срем Корольдігін басқарды. Оның астаналары Дебрц (Белград пен Шабац арасында) және Белград болды. Сол кезде Срем атауы екі аумақты білдірді: Жоғарғы Срем (қазіргі Срем) және Төменгі Срем (қазіргі Мачва). Стефан Драгутин билігіндегі Срем Корольдігі Төменгі Сремде орналасқан. Кейбір деректерге сәйкес, Стефан Драгутин сонымен қатар Жоғарғы Сремді басқарған, бірақ басқа деректерде Жоғарғы Срем мен Славонияны басқарған жергілікті билеуші Угрин Чак туралы айтылады. Бастапқыда Стефан Драгутин Венгрия королінің вассалы болған, бірақ Венгрия Корольдігінің орталық билігі құлағаннан кейін Стефан Драгутин мен Угрин Чак де-факто тәуелсіз билеушілерге айналды. Степан Драгутин 1316 жылы қайтыс болды, оның орнын оның ұлы, король Владислав II (1316–1324) басты. 1324 жылы Сербия патшасы Стефан Дечанскиге жеңілген Владислав II, содан кейін Мачва Сербия Корольдігі мен Венгрия Корольдігі арасындағы дау нысанына айналды. 14 ғасырда Гарай отбасының бан (бановина басшысы) (Пол Гарай, Николай I Гарай және оның ұлы Николай II Гарай), Венгрияның билігінде болған, олардың билігін Боснияға ғана емес, Сремге де кеңейтті, соңғысы сонымен қатар сол кездегі Венгрия Корольдігінің құрамына кіретін Славония мен Хорватияның баны болды. Мачва Стефан Душанның Сербия империясының және сербиялық князь Лазар Хребелянович мемлекетінің бір бөлігі болды. Мачва аумағы 3 муниципалитетке бөлінеді: Шабац (оның ішінде Мачваның 18 елді мекені), Боготич (оның ішінде Мачваның 14 елді мекені) және Сремска Митровица (оның ішінде Мачваның 7 елді мекені). Мачвадағы елді мекендердің жалпы саны 39, оның 37-сі ауылдық, ал 2-еуі (Шабац және Мачванска Митровица) қалалық.
Білім
Мачвада бірнеше мұғалімдер қауымдастығы бар.