Кіріспе

Балық түрлері

Stenodus leucichthys – Salmonidae тұқымдасына жататын тұщы судың ақ балығы. Оның табиғи таралу аймағы Каспий теңізі бассейнімен шектеледі. Қазіргі уақытта ол жабайы табиғатта жойылған деп есептеледі, бірақ шаруашылықта өсірілген түрлері сақталған. Құрға жатқан жерлерде кездеспейтін Stenodus leucichthys leucichthys түршесінен басқа, ол Арктика бассейнінің Еуразия және Солтүстік Америка өзендерінде тіршілік ететін nelma, Stenodus leucichthys nelma (Паллас, 1773) түрін де қамтиды. Nelma, сондай-ақ sheefish немесе inconnu деп те аталады, қазіргі кезде көбінесе жеке түр – Stenodus nelma ретінде қарастырылады. Жоғары деңгейде Stenodus туысы кең таралған Coregonus көл балығы туысынан филогенетикалық тұрғыдан айырмашылығы жоқ, бірақ фенотиптік тұрғыдан ерекшеленген жыртқыш дене құрылысымен сипатталады.

Сипаттамасы мен мәртебесі

Балықтың аузы үлкен, төменгі жақ сүйегі ілгері шығыңқы, арқалық қанаты биік және сүйір. Ол әдетте күміс түсті болады, арқасы жасыл, көк немесе қоңыр түсті. Еті ақ, қабыршақты және сәл майлы. Ересектерінің салмағы 1 кг-дан басталады. Балықтар өмірінің алғашқы жылында планктонмен қоректенеді, содан кейін кішірек балықтарды жейтін жыртқыштарға айналады. Ақбалық бұрын, әсіресе, Еділ, Жайық және Терек өзендерінде мекендеген және көктемде Каспий теңізінен өзеннің жоғары ағысына дейін шағын орындарына көшіп баратын. Бүрлер мен су электр стансаларын салу нәтижесінде көші-қон мен табиғи көбеюге кедергі келтірілді, ал IUCN бұл таксондарды жабайы табиғатта жойылған деп санайды. Дегенмен, оның қоры шаруашылықтарда сақталып келеді және кейбір популяциялары қосымша балық шаруашылығы арқылы қолдау көрсетіледі.