Ресейлік армян текті мемлекет қайраткері Иван Дельянов
Ivan Delyanov
Иван Дельянов – армянский государственный деятель Российской империи, юрист и директор Российской национальной библиотеки. Биография и вклад в историю.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Армян тегінен таралған орыс мемлекет қайраткері граф Иван Давидович Делянов (Ланг ру) (1818 жылдың 12 желтоқсанында Мәскеуде дүниеге келген, 1898 жылдың 10 қаңтарында қайтыс болған) – армян тегінен таралған орыс мемлекет қайраткері және Ресей Императорлық Армиясының генерал-майоры Делянов Давид Артемьевичтің ұлы.
Russian statesman of Armenian descent
Count Ivan Davidovich Delyanov (Lang ru) (December 12, 1818 in Moscow – January 10, 1898) was a Russian statesman of Armenian descent and a son of Delyanov David Artemyevich, a Major General of the Russian Imperial Army.
Өмірбаян
Делянов 1838 жылы Мәскеу мемлекеттік университетінің құқық факультетін бітірген. 1857-1897 жылдары ол бірқатар маңызды мемлекеттік лауазымдарды атқарды. Делянов 1874 жылы Ресей империясының Мемлекеттік кеңесінің мүшесі болды. 1861-1882 жылдары Санкт-Петербургтегі Ресей Ұлттық кітапханасының директоры қызметін атқарды. 1882-1897 жылдары Делянов халық ағарту министрі болды. Ол 1884 жылы университеттердің бұрынғы автономиясынан айыратын жаңа университет жарғысын енгізді. Делянов 1886 жылы әйелдерге арналған университеттерді (Бестужев курстары) жапты. 1887 жылғы 18 маусымда ол аристократ емес балалардың гимназияларға қабылдануын шектейтін циркуляр шығарды. Осы құжатқа сәйкес гимназиялар мен прогимназиялар төмен дәрежедегі адамдардың балаларын қабылдауды шектеуге тиіс болды. Циркулярда жаңа ережелер гимназияларды көлікшілердің, лакейлердің, аспаздардың, кір жуушылардың, ұсақ саудагерлердің балаларынан босататыны, ерекше қабілеттері барларды қоспағанда, оларды тиесілі орталарынан толығымен шығаруға болмайтыны айтылды. Осы себепті ол "Аспаз әйелдерінің балалары туралы циркуляр" (Циркуляр о кухаркиных детях) деп аталды. Бұл кемсітуші тілді орыс революционерлері пайдаланып, Владимир Лениннің "Совет Одағында тіпті аспаз әйел де мемлекетті басқара алады" деген танымал сөзінің негізі болды. Делянов сондай-ақ білім беру орындарына еврейлерді қабылдау үшін белгілі бір пайыздық үлес енгізді. Ұлттық азшылық мектептерінде міндетті түрде орыс тіліне көшу жүргізілді.
Delyanov graduated from Moscow State University's Law School in 1838. In 1857 – 1897, he held a number of important governmental positions. Delyanov became a member of the State Council of Imperial Russia in 1874. In 1861 – 1882, he was a director of the National Library of Russia in St Petersburg. In 1882 – 1897, Delyanov held a post of the minister of public education. He introduced a new University charter in 1884, which would deprive universities of their former autonomy. Delyanov also closed down the universities for women (Bestuzhev Courses) in 1886. On June 18, 1887, he issued a circular, which would limit the admittance of children of the non noble origin to the gymnasiums. According to this document, gymnasiums and progymnasiums had to restrict the enrollment of children of people of lower classes. The circular stated in part that the new rules free the gymnasiums from children of coachmen, lackeys, cooks, laundresses, petty merchants, with the possible exceptions for those endowed with extraordinary abilities, — all those who should not altogether be taken out the environment they belong to. For this reason it has become known as the Cookwomen's Children Circular (Циркуляр о кухаркиных детях). This discriminatory language was capitalized upon by Russian revolutionaries and was the base of the famous phrase of Vladimir Lenin that in the Soviet Union "even a cookwoman may manage the state". Delyanov also introduced a certain percentage for accepting the Jews in educational institutions. National minority schools were subject to mandatory russification.