Кіріспе

Hell: A Cyberpunk Thriller – 1994 жылы шыққан, Take Two Interactive Software компаниясы жасаған және GameTek DOS үшін жарық көрген тапсыру-басу (point and click) оқиғалық ойын. Ол 3DO, Macintosh және Microsoft Windows платформаларына көшірілді. Ойынның ерекшелігі – жоғары сапалы графикамен дыбыстауды қолданған алғашқы CD-ROM ойындарының бірі болуы. Ойынды BloodNet ойынын жасаған команда дайындаған. Ойында Денис Хоппер, Грейс Джонс, Стефани Сеймур және Джеффри Холдер сынды актерлер ойнаған. Сеймур мен Холдер тікелей түсірілген кадрларда пайда болады, ал Хоппер мен Джонс сияқты қалған актерлер өз дауыстарын компьютерлік анимациялық кейіпкерлерге берген. Оқиға PC нұсқасында жартылай экранды толық қозғалыс бейне (FMV) фильмдері арқылы айтылады; 3DO нұсқасы да сол фильмдерді пайдаланады, бірақ толық экранды режимде жұмыс істейді. Оқиға 2095 жылғы антиутопиялық әлемде өтеді, Америка Құрама Штаттары "Құдайдың қолы" деп аталатын фашистік теократияның билігінде. Бұрынғы теократиялардан ерекшелігі, бұл үкімет қылмыскерлер мен бүлікшілерді тозаққа жіберуге және тіпті олардың кейбіреулерін өздерінің хикаяларын айту үшін қайтаруға қабілетті. Ойыншылар бұл үшінші тұлғадан көрінетін антиутопиялық ортада Гидеон Эшанти мен Рейчел Бракты басқарады – теократия құрған жаңа құқық қорғау агенттігінің екі адал адамы (және жақын достары): Жасанды шындықты бақылау, немесе ARC, кибернетикалық технологияны, әсіресе виртуалды шындықты жалпыға тыйым салатын мәдени революция сияқты ұйым. Hell ойыны коммерциялық жағынан сәтті болды, шығарылғаннан кейін алты ай ішінде 300 000 дана сатылды. Hell – Take Two компаниясы жасаған FMV оқиғалық ойындарының біріншісі, ал қалған екеуі Ripper және Black Dahlia.

Ойын процесі

Hell: A Cyberpunk Thriller көбінесе тапсырмаларды орындау және кодтарды шешуге баса назар аудара отырып, классикалық тапсырмаларды орындау ойындарының қағидаларын ұстанады. Ойыншылар Гидеон Эшанти немесе Рейчел Бракты басты кейіпкер ретінде таңдай алады, бірақ бұл жұмбақтарға ешқандай әсер етпейді, тек ойын соңындағы кейбір оқиғалардың барысын өзгертеді. Ойыншы ойын барысында бірнеше көмекші топ мүшелерін жинауы керек, олардың әрқайсысының өзіндік шағын заттар жиынтығы болады. Топтың саны шектеулі, егер ойыншы бір топ мүшесін жаңасымен ауыстырса, шығарылған топ мүшесі өзімен бірге барлық заттарын ала кетеді, тіпті олар басқа біреудің инвентаризациясына салынған болса да. Дегенмен, топ мүшелерін олар алғаш рет қабылдаған жерге қайта барып, қайтадан шақыруға болады. Көптеген тапсырмаларды орындау және шерту ойындарынан айырмашылығы, "Тозақта" кейбір жұмбақтарды дұрыс емес жолмен шешу ойынның аяқталуына әкеледі, содан кейін Браке мен Эшантидің өлімі туралы Солен Солюкске хабарлайтын қысқаша видео көрсетіледі.

Пазл қателері

PC және 3DO нұсқаларында кездесетін бірнеше сценарий қателіктері мен бағдарламалық қателерге байланысты, ойынның кейбір жұмбақтарын берілген нұсқаулар бойынша шешуге болмайды. Мысалы, Абонид атты демон үш нұсқау фразасын беретін кодты айқайлайды. Бірақ, субтитрлер мен қайта ойнату функциясы (ойыншы жұмбақты шешуге тырысқанда міндетті түрде жүгінетін мүмкіндік) дұрыс емес немесе реті бойынша орналаспаған үш санды көрсетеді; осы сандарды түсіндіру нәтижесінде "friut" және "oiv" деген екі қолданылмайтын сөз шығады, олар нұсқау ретінде ешқандай пайда бермейді. Дұрыс сөздерді мәтінге емес, Абонидтің дауысына құлақ естіп ғана алуға болады. Сонымен қатар, нұсқау фразалары дұрыс емес ретпен көрсетілген. Мұндай жұмбақ тозақтың оқу залында да кездеседі. Мұғалім тестінің барлық сұрақтарына жауаптар штат астаналары екенін айтады, бірақ шындығында жауаптардың барлығы штат астанасының атын, одан кейін штаттың атын қамтиды. Әрі, тесті сұрақтарының арасында үтірлер болуы керек, бірақ 3DO нұсқасында кейбіреулері жоқ, бұл кодты күрделірек көрсетіп тұр.

Сюжет

ARC агенттері Гидеон Эшанти мен Рейчел Брак бірге түн өткізіп жатқанда, үкіметтік жазалау отряды шабуылдайды. Олар агенттерді өлтіргеннен кейін, Данте Скривнердің пәтеріне қашады. Данте оларға өз пәтерін пайдалануды ұсынады және ол өзінің байланыстарын "Құдайдың қолы" оларды неге өлтіруді қалайтынын анықтауға көмектесу үшін қолданатынын айтады. Сонымен қатар, ол оларға CFF-мен байланыс жасайды, бұл "Құдайдың қолынан" құлатуға тырысатын бүлікші ұйым, бірақ олар өздерінің атын тазарта алатынына үміттенеді. Рейчел мен Гидеон өздерінің командирлері, капитан Фрэнк Джерсиге барып, не үшін айыпталғанын сұрайды. Олар Пазузу деген жындының порнографиялық өнімдерін сатумен айыпталады, а.қ.а. Мырза Әдемі. Мырза Әдемі жиі Трансгрешнс арқылы Рейчел мен Гидеон сияқты жағымсыз адамдарды өзінің серіктестері ретінде көрсету үшін шақырылады, ал Мырза Әдемінің өзі техникалық себептермен босатылады. Олар сол түні "тазартылатын" адамдар тобының екі мүшесі болуы мүмкін екенін түсіне отырып, Рейчел мен Гидеон өздері мен басқа мақсаттар арасында ортақ нәрсе табу үмітімен Джерсиден "тазарту тізімін" алады. Гидеон мен Рейчел тұманды түпке қарай барады, онда олар жаңа одақтастар табады (оның ішінде Гидеонның қайтыс болған бұрынғы қыз досы Синна Стоунның голографиялық симулякрі, жарылғыш заттар сарапшысы), содан кейін Мырза Әдеміге шақыру жібереді. Мырза Әдемі оларға ешқандай ақпарат бермейді, керісінше, олардың өзінің ұзақ жылдар бойы серіктестері болғандай әрекет етеді және оларға өзінің қарсыласы Сангинарийді тоқтату үшін тозаққа тапсырма береді. Олар осыдан бір нәрсе алуға үміттеніп, келіседі. Тозаққа жеткенде, олар Сангуариус арсеналынан әртүрлі жоғары технологиялық қаруларды алып, оларды жынды өлтіру үшін қолданады. Мырза Әдемі оларды өлімге қайтарады, бірақ оларға көмектесуден бас тартады. Гидеон мен Рейчел тағы бір технологиялық заң бұзушы доктор Клинге барады, ол оларға заңсыз құлып ашу имплантын сатады. Олар оны Трансгрешнс агенті Жан Сент Мушуардың кеңсесіне ену үшін қолданады, ол маңдайша жазушы. Олар оның компьютеріндегі көптеген парольдерді аша алады, бірақ "Түн қайта жерлеуі" операциясы туралы жазбаларына кіре алмайды, ал екеуі туралы жазба Мушуардың да олардың неге іздеу тізіміне енгенін білмейтінін көрсетеді. Алайда, олар "шұңқыр" тізіміндегі адамдарды қамтитын бірнеше "шеттік" топтардың орналасқан жерін анықтай алады. Енді "Құдайдың қолы" бұзылғанына сенімді болған олар Дантенің CFF-пен байланысын пайдаланып, өздерінің шыншылдығын дәлелдеу үшін АҚШ-тың билеушісі Император Солен Солукске қарсы қастандыққа көмектесуді сұрайды. Олар келіседі, бірақ қастандық сәтсіз аяқталады. Олар тізімдегі қалған адамдарды тергеуді жалғастырады және жын-перілер аулаушы Дина Стерлингпен кездеседі, ол оларды жын-перілер порнофильмдерінің режиссері Асмодейді жоюға шақырады. Тозақта болған кездесуден кейін олар Жерде оянады, онда Стерлинг Асмодей оларды виртуалды шындық палубаларына қосып отырғанын айтады. Стерлинг Асмодейді атып өлтірді, ол андроид болып шықты. Тозақ - бұл "Құдайдың қолы" жасаған виртуалды шындық бағдарламасы, ол адамдарды қорқыту үшін жасалған. Гидеон мен Рейчел Дантедің пәтеріне барып, бағдарламаны кім бұзғанын анықтауға барады. Данте оларға Deep Throat онымен онлайн байланысқа шығып, виртуалды шындық палубаларының мекенжайын бергенін айтады. Олар оны виртуалды шындықты пайдаланып, Deep Throat-пен кездесу үшін қолданады. Осы арада олар тізімдегілердің барлығы заңсыз әрекеттерге қатысқан екенін біледі. Оның үстіне, олардың бәрі, соның ішінде Гидеон мен Рейчел да, әдетте латын сөздерін ауызға алып сөйлейді. Ұрланған мәтінді қайтару үшін, шетке топтың басшысы сөз тіркестерін ағылшын тіліне аударады және олар сөздің коды екенін түсінеді. Олар бұл сөзді Мушуардың "Түн қайта жерлеуі" туралы жазбаларына қол жеткізу үшін қолданады, онда тізімдегі адамдардың барлығы ақыл-ойынан айырылған, жаңа естеліктер берілген, физикалық тұрғыдан қайта құрылған және CFF-ті жою үшін сана-сезім импульстерімен имплантацияланған тұтқынға алынған CFF агенттері болған. Кейбір агенттер осы импульстерді орындай алмады, сондықтан олардың барлығы қауіпсіз болу үшін арнайы тізімге енгізілді. Рейчелдің айтуынша, егер деректерге сүйенсек, бұл мүмкін болса да, үкіметке осындай үлкен қиындық пен шығынға барудың еш мәні жоқ. Бірақ олар бұл мәселені елемеді және олардың неге жабылғандығы туралы тергеуді тоқтатады. Олар CFF штаб-пәтеріне оралып, басшыларына, сенатор Эрин Бёррға, тозақтың виртуалды екенін хабарлайды. Виртуалды шындық технологиясы заңсыз болғанымен, "Құдайдың қолы" оны құпия түрде жасады, нәтижесінде виртуалды шындық технологиялық қылмыскерлерге қарағанда әлдеқайда реалистік тозақ бағдарламасы пайда болды. Бёрр олардан 12 маңызды CFF қолдаушысын тозақтан құтқаруды сұрайды. Оларды әртүрлі тозақ шұңқырларынан құтқару кезінде Рейчел мен Гидеонға Deep Throat хабарласып, оның нақты аты Томас Миакальп екенін, ол тозақтың төменгі деңгейдегі бағдарламашысы екенін және оның табылғанын айтады. Олар Миакальпты Пентагон түрмесінен іздейді және оны CFF-ке тозақты жою жолын табу үшін әкеледі. Олар тозаққа қайта кіріп, қалған CFF қолдаушыларын құтқарады, және Солюкс өзінің Сатан кейпінде олармен бетпе-бет келеді, бірақ олар олардың барлығын босатуға жетеді. (Бұл қорытындының қалған бөлігі ойыншы бас кейіпкер ретінде Гидеонды таңдады деп есептейді. Егер Рейчел таңдалса, Гидеон мен Рейчелдің рөлдері ауыстырылады, бірақ сюжет өзгермейді.) Гидеон мен Рейчел оралғаннан кейін, CFF техниктері Рейчелдің тозақ бағдарламасының ядросына кіріп, әртүрлі тозақ шұңқырларын жасау үшін қолданылатын спаунерлік қолданбаны табуы керектігін айтады. Рейчел ядроға кіргенде, Солен Солюкс пайда болып, оның санасын жояды. CFF техниктері оның өлімінен аз бұрын спаунерлік бағдарламаның орнын алады. Рейчел үшін екі күн қасірет көргеннен кейін, Гидеон сенатор Бёррді тозақты жою жоспарымен жалғастыруға көндіреді. Ол тозақ бағдарламасының орталық компьютерлік бөлмесіне бұрылып, күзетшілерді жою үшін түтік жүйесі арқылы газ бомбасын жібереді. Жолда ол Солюкске кездеседі, бірақ оны жеңіп, тозақ қатесі бар дискіні енгізеді. Сенатор Бёрр "Құдайдың қолының" барлық коммуникациялық желісін басып алады, тозақ виртуалды екенін және "Құдайдың қолы" құлатылғанын жариялайды. Бёрр президент сайланады, ал Рейчел мен Гидеон қаһармандар ретінде құрметтеледі.

Қабылдау

Hell табысты болды және жарты жыл ішінде 300,000 дана сатылып, коммерциялық сәттілікке қол жеткізді. GamePro журналынан Томми Глайд 3DO нұсқасына жағымды баға берді, әсіресе таң қалдыратын дауыстық актёрлық шеберлік пен оның тұрақты жоғары сапасын жоғары бағалады. Ол сондай-ақ музыканың "Nine Inch Nails тобының музыкасына ұқсас кибер-готикалық үнмен дыбысталғанын", графиканың жетілген бейнелерінің әсерлі екенін және "ойынды ойнағаннан гөрі көру де қызықты, себебі оның керемет суреттері мен түстері бар" деді. Electronic Gaming Monthly журналының төрт рецензенті күрделі, ересектерге арналған сюжетіне ерекше мән берді. Дегенмен, олар ойынның нысандарды табу үшін курсордың аса жоғары дәлдігін талап ететінін сынға алды. Олар оған 10 балдық шкала бойынша 7,125 бал берді. Next Generation журналы ойынның 3DO нұсқасын қарап, 5 балдық жүйе бойынша 2 жұлдыз берді және "көп уақытты көруге жұмсауға тура келеді, егер бұл жалықтыратын болса, онда шынымен де жалықтырады" деді. 1996 жылы Computer Gaming World журналы Hell: A Cyberpunk Thriller ойынын барлық уақыттағы ең нашар 12-ші компьютерлік ойын деп атады.

Новелизация

1995 жылы Prima Lifestyles Чет Уильямсонның романына негізделген кітапты жариялады.