Кіріспе
1959 жылы Атлантика мұхитында болған 4-санатты "Грейс" дауылы деп аталатын дауыл. "Грейси" дауылы 1959 жылдың қыркүйегінде пайда болған күшті дауыл. Ол 1959 жылғы Атлантика дауыл маусымындағы ең күшті дауыл және 1954 жылғы "Хейзел" дауылынан бері АҚШ-қа соққан ең қарқынды дауыл болып табылады. Бұл жүйе алғаш рет Кіші Антиль аралдарының шығысындағы нөсерлі жаңбырлар аймағы ретінде тіркелді, ол Үлкен Антиль аралдарының солтүстігінен өтіп, 22 қыркүйекте дауылға дейін күшейді. "Грейси" дауылын болжау өте қиын болды, оның қозғалысы болжамсыз болғандықтан. Бес күндік тұрақсыз қозғалыстан кейін "Грейси" Оңтүстік Каролина штатын соққан күшті дауылға айналды және Аппалачи тауларына қарай жылжығанда әлсіреп, құрғақшылыққа тап болған аймаққа қажетті жаңбыр әкелді. "Грейси" дауылына байланысты зиянның көп бөлігі Оңтүстік Каролина штатындағы Бофорт қаласында тіркелді. "Грейси" 30 қыркүйекте АҚШ-тың шығыс бөлігі арқылы өте бара жатқанда экстратропикалық циклонға айналды.
storms with the similar name "Grace"
Hurricane Gracie was a major hurricane that formed in September 1959, the strongest during the 1959 Atlantic hurricane season and the most intense to strike the United States since Hurricane Hazel in 1954. The system was first noted as an area of thunderstorms east of the Lesser Antilles which moved just north of the Greater Antilles, quickly intensifying into a hurricane on September 22. Gracie was a storm that was very difficult to forecast, with its movement unpredictable. After five days of erratic motion, Gracie became a major hurricane which struck South Carolina, and weakened as it moved up the Appalachians, bringing much needed rain to a drought plagued region. Much of the destruction related with Gracie was centered on Beaufort, South Carolina. Gracie became an extratropical cyclone on September 30 while moving through the Eastern United States.
Метеорологиялық тарих
18 қыркүйекте Кіші Антиль аралдарынан бірнеше жүз шақырым шығысқа қарай дауылды ауа райының аймағы алғаш рет байқалды. 20 қыркүйекте конвекциялық аймақ Эспаньола аралының солтүстік жағалауында тропикалық депрессияға айналды. Бір күн бойы батыс-солтүстік бағытта қозғалғаннан кейін, ол солтүстік-шығысқа бұрылды, онда жоғары қабаттағы желдер өте қолайлы болды және бағыттайтын ағымдар өте әлсіз болды. 22 қыркүйекте Грейси тропикалық депрессия деп аталды, ал кейін тропикалық дауыл Грейсиге айналды, содан кейін сол түні оның күші дауыл деңгейіне жетті. 25 қыркүйекте ол шығысқа бұрылды, ал 27 қыркүйекте солтүстікке қарай тұрақты антициклонның әсерінен батыс-солтүстікке бұрылды. Грейси жылдам күшейіп, 29 қыркүйекте ең жоғары жел күшіне жетті, бірақ салқындаған ауа және құрлықпен байланыс салдарынан Оңтүстік Каролина штатындағы Эдисто аралының оңтүстік жағасындағы Сент-Хелена шығанағында жерге 1625 UTC уақытында түскен кезде 4-санатты күшті дауылға дейін әлсіреген. Жерге түскеннен кейін Грейси ішкі аймаққа және солтүстікке қарай жылжыды, ал 30 қыркүйекте тропикалықтан тыс дауылға айналды. Грейсидің қалдықтары бірнеше күн бойы солтүстік-шығысқа, содан кейін шығысқа қарай баяу жылжыды. Грейсидің қалдықтары 2 қазан күні Атлант мұхитында пайда болды және сол күні тарап кетті.
Дайындықтар
28 қыркүйекте сағат 1600 UTC-де Саванна, Джорджиядан Вилмингтон, Солтүстік Каролинаға дейінгі АҚШ жағалауы үшін дауылға қатысты ескерту жарияланды, және сол күні сағат 1900 UTC-де бұл ескертулер дауыл туралы ескертулерге ауыстырылды. 29 қыркүйекте сағат 1200 UTC-де Грузияның Брансуик қаласының оңтүстігіндегі дауыл туралы ескертулер күшін жойды. Сағат 2200 UTC-де дауыл туралы ескертулер солтүстікке қарай Нью-Джерси штатының Кейп-Мэй қаласына дейін, соның ішінде Чесапик және Делавэр шығанақтарын қамти отырып, кеңейтілді. 30 қыркүйекте сағат 0400 UTC-де Кейп Хатеррас тұсынан оңтүстікке қарайғы барлық ескертулер алынып тасталды, Кейп Хатеррас тұсынан солтүстікке қарай дауыл туралы ескертулер күшінде қалды. Сағат 1000 UTC-де шағын кемелерге Кейп-Мэйден солтүстікке қарай Род-Айленд штатының Блок-Айлендке дейін портында қалуға кеңес берілді. Сағат 1600 UTC-ге қарай, Грейси дауылының әлсіреуі жалғасқандықтан, қалған барлық дауыл туралы ескертулер шағын кемелерге арналған ескертулерге төмендетілді.
Джорджия және Оңтүстік Каролина
Дауылдың су басуы азая түсті, себебі дауыл төмен су тасқыны уақытына жақын жерге түсті. Оңтүстік Каролинаның оңтүстік жағалауында дауыл толқыны орташа ең төменгі су деңгейінен (әр күні ең төменгі су тасқынының орташа деңгейі) 4 метрге дейін өлшенді. АҚШ Жағалау күзетінің «Брамбл» кемесі 30 қыркүйекте Саванна және Чарльстонда қиын жағдайда қалған адамдарды эвакуациялады. «Грейси» Оңтүстік Каролина мен Джорджияда 10 адамның өмірін қиды, негізінен жел мен жаңбыр салдарынан болған автомобиль апаттары, құлаған ағаштар және тірі сымдардан соққан тоқтан. Оңтүстік Каролинаның Бақ клубы дауылдан кейін көптеген ағаштарды қайта отырғызды. Желден келген зиян Оңтүстік Каролинада, әсіресе Бофорт қаласында айқын байқалды, көптеген құлаған ағаштар, телефон бағаналары және көше шамдары болды. Сонымен қатар, көптеген терезелер сынып, шатырлардың жамылғылары жыртылды. Бірнеше арналар толып, кейбір аймақтарда бірнеше метр тереңдікте су тасқынына әкелді. Оңтүстік Каролина университетінің Бофорт орталығының ашылуы «Грейси» салдарынан кейінді. Оңтүстік Каролинаны тағы бір үлкен дауыл шалғанға дейін 30 жыл өтті: 1989 жылдың қыркүйегіндегі «Хуго» дауылы. Дауыл кезінде ең көп жауын-шашын Биг-Медоуста тіркелді. Дауыл барлығы алты торнадо тудырды. Оның ішінде Вирджинияда тараған үш F3 торнадосы бар, олар Шарлотсвилл маңында 12 адамды өлтіріп, 13 адамды жарақаттады. Осыған дейін Каролинада үш F1 торнадосы пайда болған. Көбінесе «Грейсиден» түскен жаңбыр пайдалы болды, себебі бұл аймақ циклоннан бұрын құрғақшылыққа тап болғандықтан, Аппалач тауларына көтерілді.
Ұзақ мерзімді әсері
Оңтүстік Каролинадағы Эдисто жағажайы Грейси дауылынан кейін адамдардың жағажайды қайта толтыру әрекеттерінің нәтижесінде мәңгілікке өзгерді. Қазіргі Эдистодағы қабық сынықтарынан тұратын жағалаудың көп бөлігі Грейсиден кейін әкелінді. Жағажайды кеңейту үшін құрлықтағы батпақты жер қазылып, жағалауға тасылды. Бұл Пальметто бульварынан теңізге қарай жаңа құрылыстарға мүмкіндік берген, ізденісті жағажай участаларын құрды, бірақ сонымен қатар жақын маңдағы теңіз түбінде экологиялық апатқа әкелді. Жағалаудың сағаларында өсетін Cyathura Polita деген изопод түрі, осы дауылдан кейін Оңтүстік Каролинадағы Ашепу өзенінен жоғалып кетті. Грейси дауылы кезінде Кермадек пестрелі, құс, Пенсильваниядағы Лоукаут тау қадағасында табылды, бұл Солтүстік Америкада осы құстың алғашқы кездесуі болды.