Кіріспе

Біріккен Ұлттар Ұйымының оқыту институты

Біріккен Ұлттар Ұйымының оқыту және зерттеу институты (UNITAR) – Біріккен Ұлттар Ұйымы жүйесінің арнайы оқу бөлімі. UNITAR негізінен дамушы елдерге, әсіресе ең төмен дамыған елдерге, шағын аралдық дамушы мемлекеттерге және қақтығыс аймақтарындағылар сияқты ең осал топтар мен қауымдастықтарға көмектесу үшін оқыту және әлеуетті дамыту шараларын ұсынады.

Тарих

Біріккен Ұлттар Ұйымының оқу және ғылыми-зерттеу институты туралы идея алғаш рет 1962 жылғы БҰҰ Бас Ассамблеясының қарарында айтылды. UNITAR 1963 жылы БҰҰ Экономикалық және әлеуметтік кеңесінің Бас Ассамблеяға ұсынысы бойынша құрылды, ол БҰҰ Бас хатшысына БҰҰ жүйесіндегі автономды орган ретінде Біріккен Ұлттар Ұйымының оқу және зерттеу институтын құруды тапсырды. UNITAR-дың құрылуы 1960 жылдан бері 36 мемлекеттің, соның ішінде 28 Африка мемлекетінің Біріккен Ұлттар Ұйымына қосылуымен бірге жүрді. Бұл беспрецеденттік деколонизация толқыны көптеген жаңадан тәуелсіз мемлекеттердің жас дипломаттарды даярлау мүмкіндігінің болмауына байланысты көмекке үлкен қажеттілік тудырды. Жаңа тәуелсіздік алған Африка мемлекеттерінен шыққан алғашқы төрт атқарушы директордың ықпалымен Институттың оқу саласындағы көзқарасы, көмек алатын елдердің қажеттіліктері мен басымдықтарын ескере отырып қалыптасты. UNITAR 1965 жылдың наурыз айында қызметін бастады. Институттың алғашқы кеңсесі Нью-Йорк қаласында орналасқан. 1993 жылы UNITAR кеңсесі Женеваға (Швейцария) көшірілді.

UNITAR бүгінгі күні

Институт БҰҰ-ға мүше мемлекеттердің ұлттық және жергілікті мемлекеттік қызметкерлеріне, сондай-ақ әлемнің түкпір-түкпірінен келген азаматтық қоғам өкілдеріне оқыту және білім беру қызметтерін ұсынады. UNITAR БҰҰ-ға мүше мемлекеттердің, әсіресе ең аз дамыған елдердің 2030 жылға дейінгі тұрақты даму жоспарының тақырыптық салаларындағы қабілетін арттыру бойынша артып келе жатқан сұранысына жауап беруге тырысады. UNITAR үкіметтерге климаттың өзгеруі, химиялық заттар мен қалдықтарды басқару және жасыл экономика мәселелерін түсінуге көмектеседі. Институт сондай-ақ мемлекеттік қарызды басқару, қаржы және сауда салаларындағы курстар арқылы қаржы министрліктеріне көмек көрсетеді, сонымен қатар үкіметтік қызметкерлерге бейбітшілік сақтау және қақтығыстарды алдын алу бойынша оқыту ұсынады. БҰҰ-ның спутниктік орталығы (UNOSAT) арқылы Институт БҰҰ қорларына, бағдарламаларына, мамандандырылған мекемелеріне және мүше мемлекеттерге өз аумақтарында спутниктік суреттерді талдау бойынша қолдау көрсетеді, сондай-ақ геоақпараттық технологияларды пайдалану бойынша оқыту мен қабілетін арттыруды қамтамасыз етеді. 2003 жылдан бері UNITAR күрделі мемлекеттік саясатпен айналысатын қалалық және аймақтық басшыларды қолдау үшін курстар өткізеді. Институттың тағы бір міндеті – БҰҰ Бас хатшысының арнайы өкілдеріне арналған жыл сайынғы семинарды, сондай-ақ БҰҰ департаменттері үшін стратегиялық жиналыстарды қоса алғанда, БҰҰ Бас хатшысы үшін білім алмасу іс-шараларын ұйымдастыру. UNITAR БҰҰ-ның бірлескен климаттық білім беру платформасы немесе жаһандық көші-қон тобы сияқты агенттіктер арасындағы бастамаларды да қолдайды. UNITAR-дың ғылыми-зерттеу қызметі білім жүйелері мен олардың практикалық қолданысына бағытталған. Олар институттың оқу қызметін ересектердің білім алу қажеттіліктеріне бейімделген оқу ортасын ұсыну арқылы қолдайды, осылайша институттың қабілетін арттыру шараларын кеңейтуге, тиімділігін арттыруға және оларға қолжетімділікті жеңілдетуге көмектеседі.

Қаржыландыру

UNITAR – жобалық негізде жұмыс істейтін ұйым және Біріккен Ұлттар Ұйымының тұрақты бюджетінен қаржы алмайды. Институттың қаржысы толығымен БҰҰ мүше мемлекеттерінен, БҰҰ-ның басқа да мекемелерінен, халықаралық және үкіметаралық ұйымдардан, қоғамдық ұйымдардан және жеке сектордан түсетін ерікті жарналар есебінен қамтамасыз етіледі.

Кеңселер

Бас кеңсесі Женевада (Швейцария) орналасқан, сонымен қатар Нью-Йорк қаласында (АҚШ), Хиросимада (Жапония) және Боннда (Германия) үш филиалы бар; Порт-Харкортта (Нигерия) және Джубада (Оңтүстік Судан) екі жобалық кеңсесі; Бангкокте (Таиланд) және Найробиде (Кения) екі UNITAR UNOSAT орталығы жұмыс істейді. UNITAR сонымен қатар 22 халықаралық, серіктес оқу орталығынан тұратын CIFAL (Centre International de Formation des Autorités et Leaders) жаһандық желісі арқылы оқытуды жүзеге асырады. Бұл CIFAL орталықтары Азия, Африка, Австралия, Еуропа, Америка және Кариб аймақтарында орналасқан.