Кіріспе
Португалиялық композитор және органшы Мануэль Кардосо (1566 жылғы 11 желтоқсанда шоғырландырылды – 1650 жылғы 24 қарашада қайтыс болды) – португал композиторы және органшы. Дуарте Лобо және Португалияның Иоан IV-імен бірге ол португал полифониясының "алтын ғасырының" өкілі болды. Кардосоның сол есімді ескі замандас композитормен туыс екені белгісіз; прецентор Мануэль Кардосо 1575 жылы Лейрияда латын пассиондары туралы кітап жариялады. Кардосо 1566 жылы Порталегреге жақын Фронтейрада дүниеге келді. Ол Эвора соборымен байланысты хоралық мектеп Colégio dos Moços do Coro-ға қатысып, Мануэль Мендес және Косме Дельгадодан сабақ алды. 1588 жылы кармелиттер орденіне қосылды, ал 1589 жылы ант берді. 1620-шы жылдардың басында ол Вила Вицоза герцогтық үйінде тұрып, Барселос герцогымен дос болды, кейіннен король Иоан IV аталды. Өмірінің көп бөлігінде ол Лиссабондағы Кармелиттер монастырында композитор және органшы қызметін атқарды. Кардосоның шығармалары палестриналық полифонияның үлгісі болып табылады және Еуропаның басқа аймақтарындағы барокко стилінің дамуын ескермейтін, мұқият және нақты стильде жазылған. Оның стилі Томас Луис де Викторияның стилімен ұқсас, диссонанстарды сақтықпен өңдеуде, кейде полихоралық жазуда және сол кездегі ибериялық және ағылшын композиторларында жиі кездесетін өзара байланыстарда көрінеді. Үш массалық кітап сақталған; көптеген шығармалар король Иоан IV-тің өзі жазған мотеттерге, ал қалғандары Палестринаның мотеттеріне негізделген. Кардосоның шығармалары кеңінен жарияланды, көбінесе король Иоан IV-тің көмегімен шығындарды өтеуге мүмкіндік болды. Оның көптеген шығармалары, әсіресе ең прогрессивті полихоралық композициялары 1755 жылғы Лиссабон жер сілкінісі мен өртінде жойылды.
Manuel Cardoso (baptized 11 December 1566 – 24 November 1650) was a Portuguese composer and organist. With Duarte Lobo and John IV of Portugal, he represented the "golden age" of Portuguese polyphony. Cardoso is not known to be related to an older contemporary composer of the same name; the precentor Manuel Cardoso, who published a book of Latin passions in Leiria in 1575. Cardoso was born in Fronteira, near Portalegre, most likely in 1566. He attended the Colégio dos Moços do Coro, a choir school associated with the Évora cathedral, studying with Manuel Mendes and Cosme Delgado. In 1588 he joined the Carmelite order, taking his vows in 1589. In the early 1620s he was resident at the ducal household of Vila Viçosa, where he was befriended by the Duke of Barcelos—later to become King John IV. For most of his career he was the resident composer and organist at the Carmelite Convento do Carmo in Lisbon. Cardoso's works are models of Palestrinian polyphony, and are written in a refined, precise style which completely ignores the development of the Baroque idiom elsewhere in Europe. His style has much in common with Tomás Luis de Victoria, in its careful treatment of dissonance, occasional polychoral writing, and frequent cross relations, which were curiously common among both Iberian and English composers of the time. Three books of masses survive; many of the works are based on motets written by King John IV himself, and others are based on motets by Palestrina. Cardoso was widely published, often with the help of King John IV to defray costs. Many of his works—especially the elaborate polychoral compositions, which probably were the most progressive—were destroyed in the Lisbon earthquake and fire of 1755.
Жазбалар
Фрей Мануэль Кардосо, "Реквием". Таллис ғалымдары, Питер Филлипс. Gimell CDGIM 021
Мануэль Кардосо, "Мисса про дефунктис". Оксфордтың "Школа канторум" хоры, Джереми Саммерли. Naxos CD 8.550682, 1992
Мануэль Кардосо, "Мисса Секунди Тони", "Магнификаттар" және мотеттер. Кембридж Гиртон колледжінің хоры, Гарет Уилсон. Toccata Classics TOCC0476, 2018
Мануэль Кардосо, "Реквием", "Арықтаулар", "Магнификат" және мотеттер. Cupertinos, Луис Тоскано. Hyperion CDA68252, 2019.
Manuel Cardoso, Missa pro defunctis. Schola Cantorum of Oxford, Jeremy Summerly. Naxos CD 8.550682, 1992
Manuel Cardoso, Missa Secundi Toni, Magnificats, and Motets. Choir of Girton College, Cambridge, Gareth Wilson. Toccata Classics TOCC0476, 2018
Manuel Cardoso, Requiem, Lamentations, Magnificat & motets. Cupertinos, Luís Toscano. Hyperion CDA68252, 2019.
Ақпарат көздері және қосымша оқу
Густав Риз, "Ренессанс кезеңіндегі музыка". Нью-Йорк, W. W. Norton & Co., 1954.