Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тибет, Қытайдың Лхаса қаласындағы тибет буддалық монастыры Жоханг (, ), немесе Ра са 'фрул снанг гцуг лаг ханг, немесе Qoikang монастыры, немесе Zuglagkang, (немесе Tsuklakang) "Лхасаның жүрегі" деп есептеледі. Жоханг – тибет буддалық ғибадатханасы, оның ғибадатхана кешені және Гелуг мектебінің монастырынан тұрады. Бархор алаңында орналасқан, ол шамамен 640 жылы патша Сонгстен Гампо Непал патшайымы әкелген Акшобья Буддасының Жово Микё Дордже мүсіні мен Цугльхаханге орналастыру үшін салынған.
Tibetan Buddhist monastery in Lhasa, Tibet, China
The Jokhang (, ), or the Ra sa 'phrul snang gtsug lag khang, or Qoikang Monastery, or Zuglagkang, ( or Tsuklakang), is considered the "heart of Lhasa". The Jokhang consists of a Tibetan Buddhist temple, its temple complex, and a Gelug school monastery. Located in Barkhor Square, it was built in c.640 by King Songsten Gampo to house the Jowo Mikyo Dorje, a statue of Akshobhya Buddha, brought to Tibet by his Nepalese queen, and Tsuglhakhange.
Тарих
Тибеттіктер өз елін срин-ма (сынма деп айтылады) – елде буддизмнің таралуына қарсы тұрған жабайы әйел-перімен басқарылатын тірі бірлік ретінде қарастырды. Оның зұлым ниеттерін тоқтату үшін, патша Сонгцен Гампо (біріккен Тибеттің алғашқы патшасы) көлді толтырып, қазір ежелгі көлден су ішетін кішкентай тоғанды қалдырды, ал толтырылған жерге ғибадатхана салынды. Келесі тоғыз ғасыр ішінде ғибадатхана кеңейтілді, соңғы жөндеу жұмыстары 1610 жылы Бесінші Далай-лама жасады. Ғибадатхананың құрылысы непалдық шеберлерге жатқызылады. Сонгцен Гампоның қайтысынан кейін, ханшайым Вэньчжэнь Жовоның мүсінін Рамоче ғибадатханасынан Жохан ғибадатханасына көшіріп, қытай шабуылынан сақтады. Ғибадатхананың «Шатыр» деп аталатын бөлігі Жово Сакиямунидің жасырылған жері болды. 755 жылдан 797 жылға дейін патша Тресанг Детсан тұсында буддистер қудаланды, себебі патшаның министрі Маршанг Зонгбаги (Бонның жақтасы) буддизмге қарсы болды. Осы кезеңде Жоханг ғибадатханасындағы Ақшобья Будданың мүсіні жер астына жасырылды, хабарлауынша, 200 адам оны таба алмады. Жоханг пен Рамоче ғибадатханаларындағы мүсіндер Нгаридегі Джизонгқа көшірілді, ал монахтар қудаланып Жохангтан қуылды. Тоғызыншы ғасырдың соңы мен оныншы ғасырдың басында буддизмге қарсы шаралар кезінде Жоханг пен Рамоче ғибадатханалары мал тұратын жер ретінде пайдаланылды. 1049 жылы Жохангта сабақ берген бенгалдық буддизмнің белгілі ұстазы Атиша 1054 жылы қайтыс болды. Ол Жохангтағы бағанадан «Патшаның өсиеті» (Бка’ чемс кахол ма) құжатын тапты, ол Сонгцен Гампоның өсиеті деп есептелді. 14 ғасырдан бастап ғибадатхана Үндістандағы Ваджрасанамен байланысты болды. Жохангта қастерленген Будда бейнесінің 12 жасар Будданың бейнесі екені, ол бұрын Үндістанның Бодх-Гая ғибадатханасында орналасқан, бұл Үндістан мен Тибет арасындағы «тарихи және ритуалдық» байланыстарды көрсетеді. Тибеттіктер Жохангты «Тибеттің Ваджрасанасы» (Бод юл гьи рДорже гдани), «екінші Ваджрасана» (рДорже гдани пал) және «Қарлы елдің кіндігі Ваджрасана» (Гангс са йи лте ба рДорже гдани) деп атайды. 1769 жылы Непалды Горхалар басып алғаннан кейін, 1792 жылы Горха-тибет соғысы кезінде Цинь әулетінің Цянлонг императоры Горхаларды Тибеттен қуды, ал тибеттіктер көршілерінен оқшауланды. Одан астам ғасырға созылған кезең «Тибеттің қараңғы ғасыры» деп аталды. Тибеттіктерге елден тысқары саяхаттауға тыйым салынды, ал Цянлонг императоры Жово Буддаға Жохангта ғибадат етудің де тиімді болатынын ұсынды. Қытайдың Лхасаны дамыту кезінде Бархор алаңы ғибадатхананың айналасындағы жолдың қиратылуынан басып алынды. Ішкі жол алаңға айналдырылды, тек қысқа жол ғана саяхат маршруты ретінде қалды. Алаңда саяхатқа қатысты діни заттар сатылады. Мәдени революция кезінде 1966 жылы 24 тамыздан бастап Жоханға қызыл гвардия шабуыл жасады, ал он жыл бойы Тибет монастырларында ғибадат тоқтатылды. Жоханды қайта жаңарту жұмыстары 1972 жылы басталды және 1980 жылы аяқталды. Осыдан кейін және қудалау тоқтағаннан кейін ғибадатхана қайта бағышталды. Қазір оған көптеген тибеттіктер келіп, ғибадатхананың ішкі киелі бөлмесінде Жовоға құлшылық етеді. Революция кезінде ғибадатхана қиратудан құтқарылды және 1979 жылға дейін жабылып қалды. Сол кезде Жоханның кейбір бөліктерінде шошқалар, мал сойылатын жер және қытай әскерінің казармалары орналасқан. Әскерлер тарихи тибет жазбаларын өртеп жіберді. Бір кезде бұл қонақ үй болды. Ғибадатхананың солтүстік және оңтүстік кіреберістерін қоршап тұрған екі тас доринг (жазбалы бағаналар) тибеттіктер ғибадат етеді. Бірінші ескерткіш 1794 жылдың наурыз айында шығарылған, қытай тілінде «Мәңгілік ұстанған тақташа» деп аталатын жарлықта талма ауруының алдын алу үшін гигиеналық кеңестер жазылған, кейбіреулерін тибеттіктер тастың өзі емдік күшке ие деп сенген. Екінші, әлдеқайда ескі, бағана биіктеп, сарай тәрізді тәжге және 821 немесе 822 жылы жазылған жазуға ие. Тақташаның бірнеше атауы бар: «Азиядағы бірінші тақташа», «Лхаса Альянсы Тақташасы», «Алмас Альянс Тақташасы», «Ағасы мен немере інісі Альянсы Тақташасы» және «Танг әулеті Тубо Бейбітшілік Альянсы Тақташасы». Оның жазуы тибет және қытай тілдерінде Тибет патшасы Ралпакан мен Қытай императоры Музонг арасындағы келісім болып табылады. Екі жазу да 1985 жылы Бархор алаңы салынғанда кірпіш қабырғалармен қоршалды. Қытай-тибет келісімінде былай делінген: «Тибет пен Қытай қазіргі оккупацияланған шекараларын сақтауға тиіс. Шығысқа қарайғы барлығы Ұлы Қытайдың жері, ал батысқа қарайғы барлығы, сөзсіз, Ұлы Тибеттің жері. Енді ешбір тарап соғыс ашпайды немесе аумақты басып алмайды. Кез келген күдікті адам қамауға алынады, оның ісі зерттеледі және ол қайтарылып жіберіледі». Далай-ламаның сөзіне сүйенсек, ғибадатханадағы көптеген бейнелердің арасында Непалдан әкелінген Будданың кішкентай ағаш мүсіні жасырылған саз балшықтан жасалған Ченризи бейнесі болды. Бейне 1300 жыл бойы ғибадатханада болды, ал Сонгцен Гампо қайтыс болғанда оның жаны кішкентай ағаш мүсініне кірді деп есептелді. Мәдени революция кезінде саз балшықтан жасалған бейне қиратылды, ал кішкентай Будда тибеттікпен Далай-ламаға берілді. 2000 жылы Жохан Потала сарайының (1994 жылдан бері ЮНЕСКО мұрасы) кеңейтілген бөлігі ретінде ЮНЕСКО әлемдік мұрасының тізіміне енді, сақтау жұмыстарын жеңілдету үшін. Ғибадатхана мемлекеттік мәдени қорғау тізіміндегі бірінші топқа енгізілді және 4A деңгейлі туристік орын ретінде санатталды. 2018 жылдың 17 ақпанында, кешкі сағат 18:40-та (жергілікті уақыт бойынша) Лхасада күн батқанға дейін ғибадатхана өртке ұшырады, өрт кешкі сағаттарға дейін жалғасты. Өрт туралы фотосуреттер мен бейнелер қытай әлеуметтік желілерінде тарады, онда ғибараттың бір бөлігінің шатыры сары жалынмен жанады және түтін шығарады, бірақ бұл суреттер тез цензураланып жойылды. Ресми газет «Тибеттік күнделік» кешкі уақытта онлайн режимінде «өрт жылдам сөндірілді» және «зардап шеккендер жоқ» екенін мәлімдеді, ал «Халық газеті» онлайн режимінде осы сөздерді жариялап, ғибадатханада «мүлік зардап шеккен жоқ» екенін қосты, екі есепте де суреттер болмады. Ғибадатхана өрттен кейін уақытша жабылды, бірақ 18 ақпанда ресми «Синьхуа» агенттігі хабарлағандай, қайта ашылды. Бірақ сары маталар ғибадатхананың орталық бейнесі Жово мүсінінің артына жаңадан ілінді. «Радио Азия» тілшісінің мәліметінше, ғибадатхананың екінші қабатына кіруге ешкімге рұқсат берілмеді. Өрт шамамен 50 шаршы метр аумақты өртеді. Ғибадатхананың алтын күмбезі құлаудың алдын алу үшін алынып тасталды және Жово мүсінінің айналасына қорғау тіректері қойылды, деп хабарлады «Синьхуа». 2018 жылдың 19 ақпанында Үндістандағы Далай-ламаның жақтастары куәгерлердің айғақтарын жариялады, онда «өрттің көзі Жово капелласынан емес, Жохан ғибадатханасының аумағындағы Цуглахан деп аталатын капелладан шыққан» және «зардап шеккендер жоқ және мүліктің зардап шеккені әлі анықталған жоқ» делінген.
Tibetans viewed their country as a living entity controlled by srin ma (pronounced "sinma"), a wild demoness who opposed the propagation of Buddhism in the country. To thwart her evil intentions, King Songtsen Gampo (the first king of a unified Tibet) The lake was filled, leaving a small pond now visible as a well fed by the ancient lake, and a temple was built on the filled area. Over the next nine centuries, the temple was enlarged; its last renovation was carried out in 1610 by the Fifth Dalai Lama. The temple's design and construction are attributed to Nepalese craftsmen. After Songtsen Gampo's death, Queen Wencheng reportedly moved the statue of Jowo from the Ramoche temple to the Jokhang temple to secure it from Chinese attack. The part of the temple known as the Chapel was the hiding place of the Jowo Sakyamuni. During the reign of King Tresang Detsan from 755 to 797, Buddhists were persecuted because the king's minister, Marshang Zongbagyi (a devotee of Bon), was hostile to Buddhism. During this time the image of Akshobya Buddha in the Jokhang temple was hidden underground, reportedly 200 people failed to locate it. The images in the Jokhang and Ramoche temples were moved to Jizong in Ngari, and the monks were persecuted and driven from Jokhang. During the anti Buddhist activity of the late ninth and early tenth centuries, the Jokhang and Ramoche temples were said to be used as stables. In 1049 Atisha, a renowned teacher of Buddhism from Bengal who taught in Jokhang and died in 1054, found the "Royal Testament of the Pillar" (Bka' chems ka khol ma) in a pillar at Jokhang; the document was said to be the testament of Songtsen Gampo. Beginning in about the 14th century, the temple was associated with the Vajrasana in India. It is said that the image of Buddha deified in the Jokhang is the 12 year old Buddha earlier located in the Bodh Gaya Temple in India, indicating "historical and ritual" links between India and Tibet. Tibetans call Jokhang the "Vajrasana of Tibet" (Bod yul gyi rDo rje gdani), the "second Vajrasana" (rDo rje gdan pal) and "Vajrasan, the navel of the land of snow" (Gangs can sa yi lte ba rDo rje gdani). After the occupation of Nepal by the Gorkhas in 1769, during the Gorkha Tibetan war in 1792 the Qianlong Emperor of the Qing dynasty drove the Gorkhas from Tibet and the Tibetans were isolated from their neighbors. The period, lasting for more than a century, has been called "the Dark Age of Tibet". Pilgrimages outside the country were forbidden for Tibetans, and the Qianlong Emperor suggested that it would be equally effective to worship the Jowo Buddha at the Jokhang. In Chinese development of Lhasa, Barkhor Square was encroached when the walkway around the temple was destroyed. An inner walkway was converted into a plaza, leaving only a short walkway as a pilgrimage route. In the square, religious objects related to the pilgrimage are sold. During the Cultural Revolution, Red Guards attacked the Jokhang in 1966, starting on August 24, and for a decade there was no worship in Tibetan monasteries. Renovation of the Jokhang began in 1972, and was mostly complete by 1980. After this and the end of persecution, the temple was re consecrated. It is now visited by a large number of Tibetans, who come to worship Jowo in the temple's inner sanctum. During the Revolution, the temple was spared destruction and was reportedly boarded up until 1979. At that time, portions of the Jokhang reportedly housed pigs, a slaughterhouse and Chinese army barracks. Soldiers burned historic Tibetan scriptures. For a time, it was a hotel. Two flagstone doring (inscribed pillars) outside the temple, flanking its north and south entrances, are worshiped by Tibetans. The first monument, a March 1794 edict known as the "Forever Following Tablet" in Chinese, records advice on hygiene to prevent smallpox; some has been chiseled out by Tibetans who believed that the stone itself had curative powers. The second, far older, pillar is high with a crown in the shape of a palace and an inscription dated 821 or 822. The tablet has a number of names; "Number One Tablet in Asia", "Lhasa Alliance Tablet", "Changing Alliance Tablet", "Uncle and Nephew Alliance Tablet" and the "Tang Dynasty Tubo Peace Alliance Tablet". Its inscription, in Tibetan and Chinese, is a treaty between the Tibetan king Ralpacan and the Chinese emperor Muzong delineating the boundary between their countries. Both inscriptions were enclosed by brick walls when Barkhor Square was developed in 1985. The Sino Tibetan treaty reads, "Tibet and China shall abide by the frontiers of which they are now in occupation. All to the east is the country of Great China; and all to the west is, without question, the country of Great Tibet. Henceforth on neither side shall there be waging of war nor seizing of territory. If any person incurs suspicion he shall be arrested; his business shall be inquired into and he shall be escorted back". According to the Dalai Lama, among the many images in the temple was an image of Chenrizi, made of clay in the temple, within which the small wooden statue of the Buddha brought from Nepal was hidden. The image was in the temple for 1300 years, and when Songtsen Gampo died his soul was believed to have entered the small wooden statue. During the Cultural Revolution, the clay image was smashed and the smaller Buddha was given by a Tibetan to the Dalai Lama. In 2000, the Jokhang became a UNESCO World Heritage Site as an extension of the Potala Palace (a World Heritage Site since 1994) to facilitate conservation efforts. The temple is listed in the first group of State Cultural Protection Relic Units, and has been categorized as a 4A level tourist site. On February 17, 2018, the temple caught fire at 6:40 p. m. (local time), before sunset in Lhasa, with the blaze lasting until late that evening. Although photos and videos about the fire were spread on Chinese social media, which showed the eaved roof of a section of the building lit with roaring yellow flames and emitting a haze of smoke, these images were quickly censored and disappeared. The official newspaper Tibet Daily briefly claimed online that the fire was "quickly extinguished" with "no deaths or injuries" at the late night, while The People's Daily published the same words online and added that there had been "no damage to relics" in the temple; both of these reports contained no photos. The temple was temporarily closed after the fire but were reopened to public on February 18, according to official Xinhua news agency. But the yellow draperies had been newly hung behind the temple's central image, the Jowo statue. And no one was allowed to enter the second floor of the temple, according to the source of Radio Free Asia's Tibetan Service. The fire burned an area of about 50 square meters. The temple's golden cupola had been removed to guard against any collapse and protective supports had been added around the Jowo statue, according to Xinhua. On February 19, 2018, the Dalai Lama's supporters based in India reported eyewitness accounts that "the source of the fire is not the Jowo chapel but from an adjacent chapel within the Jokhang temple premises known in Tibetan as Tsuglakhang" and confirming that there were "no casualties and damage to property is yet to be ascertained".
Сәулет
Жоханг ғибадатханасы жетінші ғасырда салынған кезде, онда екі қабатта сегіз бөлме болған, олар Будданың жазбалары мен мүсіндерін сақтауға арналған. Ғибадатхананың едені кірпішпен қапталған, бағаналары мен есік жақтаулары кірпішпен, ал ою-өрнектері ағаштан жасалған. Тубо дәуірінде буддизмнің ізбасарлары мен жергілікті Бон дінінің арасында қақтығыстар болған. Династиялық үкіметтердің ауысуы Жоханг монастырына әсер еткен; 1409 жылдан кейін, Мин әулеті тұсында ғибадатханаға көптеген жақсартулар енгізілген. Будда залының екінші және үшінші қабаттары мен қосымша ғимараттар он бірінші ғасырда салынған. Негізгі зал – төрт қабатты Будда залы. Ғибадатхана батысқа қарай бағдарланған, Бхрикути ханшайымының құрметіне батысқа қарап тұр, себебі ол Непалдан келген. Монастырьдың басты қақпасы да батысқа қараған. Жоханг бір ось бойында орналасқан, оның басында аркалы қақпа, содан кейін Будда залы, жабық дәліз, монастырь, атриумдар және ламаларға (монахтарға) арналған жатақхана бар. Кіреберісте әр жағынан екі-екіден төрт "Қорғаушы патша" (Чохьон) орналасқан. Басты киелі орын жер қабатында орналасқан. Бірінші қабатта қабырға суреттері, монахтардың тұрғын үйлері және Далай-ламаның жеке бөлмесі бар. Ғибадатхана ағаштан және тастан салынған. Оның архитектурасы тибеттік буддизм стилінде, Қытай, Үндістан вихара дизайны және Непалдың ықпалымен жасалған. Шатырдың төбесі алтынмен қапталған қола плиткалармен, мүсіндермен және әшекейленген павильондармен жабылған. Орталық Будда залы биік, ал ауласы үлкен және таспен төселген. Веранда ашық аулаға алып келеді, ол екі концентрлік шеңберден тұрады: сыртқы шеңберде және ішкі шеңберде екі ғибадатхана орналасқан. Сыртқы шеңберде көптеген үлкен дұға дөңгелектері (нангхор) бар дөңгелек жол бар; бұл жол басты киелі орынға жетелейді, оны шіркеулер қоршап тұрады. Ғибадатхананың қабырға суреттерінің тек біреуі сақталған, ол патшайым Вэньчжэннің келгенін және Будданың бейнесін бейнелейді. Непалдық патшаның әйелі әкелген және бастапқыда Рамочеде сақталған мүсін Жохангқа көшіріліп, ішкі ғибадатхананың артқы жағында сақталған. Бұл Будда сегізінші ғасырдан бері платформада тұр, және бірнеше рет қауіпсіздік үшін жылжытылған. Патша мен оның екі жұбайының арасында орналасқан мүсін бірнеше рет алтынмен қапталған. Басты залдағы жер қабатында Жово Сакиямунидің алтынмен қапталған қола мүсіні орналасқан, ол Будданың он екі жасындағы бейнесін көрсетеді. Мүсіннің басына асыл тастардан жасалған тәж кигізілген, иығына жамылғы, маңдайына алмаз орнатылған, ал киімі інжу-маржанмен безендірілген. Будда үш қабатты лотос тағында лотос күйінде отыр, сол қолы тізесінде, оң қолы жерге тиеді. Жово Сакаюниді құдайлар мен бодхисаттваларға арналған көптеген шіркеулер қоршап тұрады. Мұндағы ең маңызды бодхисаттва – Авалокитешвара, Тибеттің қамқоршысы, мың көзі мен мың қолы бар. Негізгі залда Амитабха (өткен Будда) және Қамба (болашақ Будда) залдары орналасқан. Сакиямунидің бейнелері орталық осьтің екі жағында сақталған, ал Будданың жауынгерлік күзетшісі сол жақтағы залдардың ортасында орналасқан. Негізгі зал мен оған іргелес залдардан басқа, Будда залының екі жағында ондаған шіркеулер бар. Дхарма ханшайымы шіркеуі үшінші қабатта орналасқан, онда Сонгцен Гампо, ханшайым Вэньчэн, ханшайым Бхрикути, Гар Тонгсан (Табо министрі) және Тибет жазуының ойлап табушысы Тхонми Самботаның мүсіндері орналасқан. Залдар жабық дәліздермен қоршалған. Қанатты апсаралардың, адамдар мен жануарлардың мүсіндері, гүлдер мен шөптердің бейнелері жоғары бөлігіне ойылып салынған. Шатырдың астында әр түрлі бейнелі сфинкстердің суреттері ойылып салынған. Ғибадатхана кешенінде Будданың және басқа да құдайлардың (соның ішінде 85 фут (26 метр) биіктігіндегі Будда мүсіні) және тарихи тұлғалардың, сондай-ақ қолжазбалар мен басқа да заттардың 3000-нан астам бейнесі бар. Ғибадатхана қабырғалары діни және тарихи суреттермен безендірілген. Шатырдың төбесінде және төбесіндегі жоталарда Дхарма доңғалағының жанында алтын бұғы мүсіндері, жеңіс жалаулары және жабайы балықтар орналасқан. Ғибадатхананың ішкі бөлігі – шатырлармен жарықтандырылған және хош иісті заттармен толтырылған қараңғы лабиринт. Ғибадатхананың кейбір бөліктері қайта салынса да, оның бастапқы элементтері сақталған. Көміртекпен даталау арқылы ағаш арқалықтар мен бөренелердің түпнұсқа екендігі дәлелденді, ал VII және VIII ғасырларға жататын Невари есік жақтаулары, бағаналары мен аяқтары Непалдың Катманду аңғарынан әкелінген. Ғибадатхананы аралап, дұға дөңгелектерін айналдырудан басқа, қажылар басты құдайға жақындамас бұрын, оған бас иіп құлшылық етеді. Бұл ғибадат кезінде "Ом мани падме хум" ("Лотос жамылғысына сәлем") деп айтылады. Қажылар платформаның екі жағында тізіліп тұрып, Будданың мойнына рәсімдік шарфты (катақ) орайды немесе мүсіннің тізесіне тиеді. Жохангтың алдындағы қоршалған аумақта, Тан әулетінің Тубо бейбітшілік келісімі тақтасының жанында "Тан әулетінің шыршасы" немесе "Ханшайым шыршасы" деп аталатын шыршаның түбі орналасқан. Ханшайым Вэньчжэн бұл шыршаны екті дегенді айтады.
The Jokhang temple covers an area of When it was built during the seventh century, it had eight rooms on two floors to house scriptures and sculptures of the Buddha. The temple had brick lined floors, columns and door frames and carvings made of wood. During the Tubo period, there was conflict between followers of Buddhism and the indigenous Bon religion. Changes in dynastic rule affected the Jokhang Monastery; after 1409, during the Ming dynasty, many improvements were made to the temple. The second and third floors of the Buddha Hall and the annex buildings were built during the 11th century. The main hall is the four story Buddha Hall. The temple has an east west orientation, facing Nepal to the west in honour of Princess Bhrikuti. Additionally, the monastery's main gate faces west. The Jokhang is aligned along an axis, beginning with an arch gate and followed by the Buddha Hall, an enclosed passage, a cloister, atriums and a hostel for the lamas (monks). Inside the entrance are four "Guardian Kings" (Chokyong), two on each side. The main shrine is on the ground floor. On the first floor are murals, residences for the monks and a private room for the Dalai Lama, and there are residences for the monks and chapels on all four sides of the shrine. The temple is made of wood and stone. Its architecture features the Tibetan Buddhist style, with influences from China, Indian vihara design and Nepal. The roof is covered with gilded bronze tiles, figurines and decorated pavilions. The central Buddha Hall is tall, with a large, paved courtyard. A porch leads to the open courtyard, which is two concentric circles with two temples: one in the outer circle and another in the inner circle. The outer circle has a circular path, with a number of large prayer wheels (nangkhor); this path leads to the main shrine, which is surrounded by chapels. Only one of the temple murals remains, depicting the arrival of Queen Wencheng and an image of the Buddha. The image, brought by the king's Nepalese wife and initially kept at Ramoche, was moved to Jokhang and kept in the rear center of the inner temple. This Buddha has remained on a platform since the eighth century; on a number of occasions, it was moved for safekeeping. The image, amidst those of the king and his two consorts, has been gilded several times. In the main hall on the ground floor is a gilded bronze statue of Jowo Sakyamuni, tall, representing the Buddha at age twelve. The image has a bejeweled crown, cover around its shoulder, a diamond on its forehead and wears a pearl studded garment. The Buddha is seated in a lotus position on a three tiered lotus throne, with his left hand on his lap and his right hand touching the earth. A number of chapels surround the Jowo Sakayamuni, dedicated to gods and bodhisattvas. The most important bodhisattva here is the Avalokiteshwara, the patron saint of Tibet, with a thousand eyes and a thousand arms. Flanking the main hall are halls for Amitabha (the Buddha of the past) and Qamba (the Buddha of the future). Incarnations of Sakyamuni are enshrined on either side of a central axis, and the Buddha's warrior guard is in the middle of the halls on the left side. In addition to the main hall and its adjoining halls, on both sides of the Buddha Hall are dozens of chapels. The Prince of Dharma chapel is on the third floor, including sculptures of Songtsen Gampo, Princess Wencheng, Princess Bhrikuti, Gar Tongtsan (the Tabo minister) and Thonmi Sambhota, the inventor of Tibetan script. The halls are surrounded by enclosed walkways. Decorations of winged apsaras, human and animal figurines, flowers and grasses are carved on the superstructure. Images of sphinxes with a variety of expressions are carved below the roof. The temple complex has more than 3,000 images of the Buddha and other deities (including an 85 feet (26 m) image of the Buddha) and historical figures, in addition to manuscripts and other objects. The temple walls are decorated with religious and historical murals. On the rooftop and roof ridges are iconic statues of golden deer flanking a Dharma wheel, victory flags and monstrous fish. The temple interior is a dark labyrinth of chapels, illuminated by votive candles and filled with incense. Although portions of the temple has been rebuilt, original elements remain. The wooden beams and rafters have been shown by carbon dating to be original, and the Newari door frames, columns and finials dating to the seventh and eighth centuries were brought from the Kathmandu Valley of Nepal. In addition to walking around the temple and spinning prayer wheels, pilgrims prostrate themselves before approaching the main deity; some crawl a considerable distance to the main shrine. The prayer chanted during this worship is "Om mani padme hum" (Hail to the jewel in the lotus). Pilgrims queue on both sides of the platform to place a ceremonial scarf (katak) around the Buddha's neck or touch the image's knee. A walled enclosure in front of the Jokhang, near the Tang Dynasty Tubo Peace Alliance Tablet, contains the stump of a willow known as the "Tang Dynasty Willow" or the "Princess Willow". The willow was reportedly planted by Princess Wencheng.
Буддистік жазбалар мен мүсіндер
Жохан мәдени артефакттардың мол және маңызды жинағына ие, оның ішінде Тан дәуірінің қола мүсіндері және Мин дәуірінен әртүрлі пішіндердегі шебер ойылған мүсіндер бар. 2008 жылы жарық көрген Ульрих фон Шрёдердің "Тибеттегі 108 будда мүсіні" кітабында Жохан коллекциясындағы 419 ең маңызды будда мүсіндерінің цифрлық фотосуреттері салынған DVD бар. Жүздеген таңкалардың арасында Чакрасамвара мен Ямантаканың екі көрнекті суреті Юнле императорының тұсында жасалған; екеуі де жібекке тігілген және жақсы сақталған. Жинақта қызыл түсте басылған 54 қорап Трипитака, 108 қашап ойылған сандал ағашынан жасалған қораптар мен сутралар, сондай-ақ Далай-лама мен Панчен-ламаны таңдау үшін пайдаланылған ваза (Цяньлун императорының сыйы) бар.
The Jokhang has a sizable, significant collection of cultural artifacts, including Tang dynasty bronze sculptures and finely sculpted figures in different shapes from the Ming dynasty. The book 108 Buddhist Statues in Tibet by Ulrich von Schroeder, published in 2008, contains a DVD with digital photographs of the 419 most important Buddhist sculptures in the collection of the Jokhang Among hundreds of thangkas, two notable paintings of Chakrasamvara and Yamantaka date to the reign of the Yongle Emperor; both are embroidered on silk and well preserved. The collection also has 54 boxes of Tripiṭaka printed in red, 108 carved sandalwood boxes with sutras and a vase (a gift from the Qianlong Emperor) used to select the Dalai Lama and the Panchen Lama.