Кіріспе

Испан драматургі, аудармашы және неоклассикалық ақын Леандро Фернандес де Моратин (Leandro Fernández de Moratín; 10 наурыз 1760 – 21 маусым 1828) – испан драматургі, аудармашы және неоклассикалық ақын.

Өмірбаян

Моратин 1762 жылдан 1828 жылы қайтыс болғанға дейін Испаниядағы ірі әдеби реформатор Николас Фернандес де Моратиннің ұлы болып Мадридте дүниеге келді. Ол кезде Испания университеттеріндегі білім беруге сенімсіздікпен қараған Леандро әкесінің көркем әдебиетке толы ортасында өсіп, ағартушылық ой-пікірдің жақтасы болды. Мольер мен Уильям Шекспирдің шығармаларын испан тіліне аударғаннан бөлек, ол өзі де көрнекті ақын, драматург және жазушы болды, оның еңбектері испан ағартушылығымен байланысты реформалық идеяларды таратуға бағытталған. Карьерасының бастапқы кезеңінде мемлекет қайраткері және жазушы Гаспар Мельхор де Жовелланос оны қолдады, ол 1787 жылы оның бір жыл бойы Парижді оқу үшін дайындады. 1792 жылы Испания үкіметі оның білімін кеңейту үшін Англияға саяхаттауға қаржылай көмек берді. 1790 жылы ол өзінің алғашқы комедиясын – «El viejo y la niña» (Қарт пен жас қыз) шығарды, бұл әртүрлі жастағы адамдардың арасындағы некелердің салдарына сын қадаған қаралы туынды болды. Екі жыл өткен соң, 1792 жылы, ол «La comedia nueva» (Жаңа комедия) пьесасын жазды, ол замандас драматургтер қолданған әдемі әрі қиын сюжеттерге қарсы бағытталған драматикалық шабуыл болды. Жозеф Бонапарттың қолдаушысы болған Моратинге корольдік кітапханашы лауазымы берілді. Алайда, 1805 жылғы «El sí de las niñas» (Қыздардың келісімі) комедиясы, Бонапарттардың құлауынан кейін Фердинанд VII таққа қайта келген кезде Инквизиция жаңғырғанда, айыпталып, ол пьеса жазудан бас тартып, Францияға эмиграцияға мәжбүр болды. Моратин Париж қаласында қайтыс болды және сол қаладағы Пер-Лашез зиратында жерленді. Бірақ 20 ғасырдың басында оның мәйіті Испанияға қайтарылып, Мадридтегі «Panteón de Hombres Ilustres» (Даңқты адамдар пантеоны) деп аталатын зиратқа қайта жерленді.