Кіріспе
Теңіз сүзгіш-қоректілерінің тобы – Долиолидалар, тонкаттардың кіші топшасына жататын шағын теңіз жануарларының тобы. Олар талиялар класына жатады, оған сальптер мен пиросомалар да кіреді. Долиолидтің денесі кішкентай, әдетте 1–2 мм ұзындығында, барабан тәрізді болып келеді; оның алдыңғы және артқы жағында екі кең сифоны бар, сондай-ақ сегіз немесе тоғыз дөңгелек бұлшықет талшықтары бар, олар барабанның қабырғаларын еске түсіреді. Барлық тонкаттар сияқты, жыртқыш тонкаттардан басқа, олар сүзгі арқылы қоректенеді. Қабылдамалылар (Ascidiacea) класынан айырмашылығы, олар бекініп тұрмайды, бірақ қосымшалар (Appendicularia) класы сияқты, еркін жүзуші планктон болып табылады; кірпікшелер суды дене арқылы айдайды, бұл оларды алға жылжытады. Су өтетін кезде, жануардың тамақтанатын ұсақ бөлшектері мен планктоны желбезек тірістері арқылы судан сүзіліп алынады. Долиолидтер денедегі бұлшықеттерді қысқалатып, уақытша су ағынын жасау арқылы алға немесе артқа жылдам итеруге қабілетті. Долиолидалардың өмірлік циклы күрделі, оған жынысты және жыныссыз ұрпақтар кіреді. Олар негізінен тропикалық жануарлар, бірақ кейбір түрлері Солтүстік Калифорнияға дейін кездеседі.
The Doliolida are an order of small marine animals of the subphylum Tunicata. They are in the class Thaliacea, which also includes the salps and pyrosomes. The doliolid body is small, typically 1–2 mm long, and barrel shaped; it features two wide siphons, one at the front and the other at the back end, and eight or nine circular muscle strands reminiscent of barrel bands. Like all tunicates, except for the predatory tunicate, they are filter feeders. Unlike the related class Ascidiacea, which are sessile, but like the class Appendicularia, they are free swimming plankton; cilia pump water through the body which drives them forward. As the water passes through, small particles and plankton on which the animal feeds are strained from the water by the gill slits. Doliolids can also move by contracting the muscular bands around the body creating a temporary water jet that thrusts them forward or backward quite quickly. The Doliolida have a complicated life cycle that includes sexual and asexual generations. They are nearly exclusively tropical animals, although a few species do occur as far to the north as northern California.
Өмірлік цикл
Долиолидтер жыныстық және жыныстық емес ұрпақтарды кезекпен басынан өткізеді. Жыныстық ұрпақ сегіз бұлшықет белдеуі бар жеке тұлғалардан тұрады, олардың әрқайсысы еркек немесе әйел жыныс бездеріне ие. Бұл тұлғалар гонозоидтар деп аталады. Ұрықтанған жұмыртқалардан сәл өзгеше жеке тұлғалар пайда болады, оларда тоғыз бұлшықет жолағы, жыныс бездері жоқ және әрбір тұлғаның денесінен өсетін екі сабағы бар: ішкі жағында қысқарақ, ал артқы сифонның арқалық шетінен ұзынырақ сабақ өседі. Бұл жыныстық емес тұлғалар бейресми түрде "қамқорлар" деп аталады және олардың әрқайсысы жыныстық емес жолмен жетілген ұрпақтың қызыққантай көп санын тудырады; мұндай ұрпақ үш "ұрпақта" жыныстық және жыныстық емес зооидтарды қамтиды. Қамқордың ішкі сабағынан бүршіктер (жаңа зооидтарға айналатын) өседі, бірақ бүршіктер арқалық сабақта өсіп жетіледі. Әрбір бүршік бірнеше ондаған жасушадан тұрады, ал оның соңғы орнына жетуі – долиолидтердің көбеюінің алғашқы ерекшелігі. Бүршіктер жылжымайды, бірақ оларды арнайы жылжымалы жасушалар – фороциттер, яғни "тасымалдаушы жасушалар" белсенді түрде тасымалдайды, олар амеба тәрізді болады. Әрбір бүршікті бірнеше фороциттер тасымалдайды, олар қамқордың денесі арқылы нақты белгіленген жолмен жүреді: ішкі сабақпен жоғары, "цилиндрдің" сол жағымен спираль бойынша және соңында арқалық сабаққа және оның бойымен. Алғашқы бүршіктер арқалық сабақтың екі жағында жұптармен өседі. Олар қамқорға ұқсас зооидтарға айналады, әрқайсысы өзінің арқалық сабағымен бекітілген. Бұл зооидтар жеке, тәуелсіз ересектерден ерекшеленеді; олардың сіңіру сифондары артқы жағынан әлдеқайда кең, сондықтан жеке зооид цилиндр емес, қасық пішіндес болады. Қасық пішіндес зооидтар екі қанға толы қуыстан басталып, бүкіл арқалық сабақ бойымен созылатын ортақ қан айналымы арқылы бүкіл колонияны тамақпен қамтамасыз етеді. Осы алғашқы ұрпақ өскен сайын, қамқордың тамақтану рөлі біртіндеп төмендейді және колонияның тамақтануын сабақты зооидтар қамтамасыз ететін кезде, қамқор көптеген мүшелерін жоғалтады, таза ұрпақ тудырушы және қозғалтқыш агентке айналады, үлкен жүзім шоғындай соңынан сүйреп жүреді. Арқалық сабақ өсіп, оның бүйірінде көбірек зооидтар өскенде, фороциттер сабақтың арқалық жағында алғашқы екеуінің арасында тағы екі қатарда екінші бүршіктерді өсіре бастайды. Олар қамқорға ұқсас, кішкентай, цилиндр пішіндес, жыныс бездері жоқ зооидтар болып өседі. Олардың өздеріне арқалық сабағы жоқ. Олардың кейінгі қызметіне байланысты осы ұрпақтың мүшелері "тасымалдаушы зооидтар" дегенді білдіретін форозооидтар деп аталады. Соңында, қамқордың сабағындағы екі форозооид қатары толғанда және алғашқы форозооидтар жеткілікті үлкейгенде, фороциттер осы уақытта негізгі колонияға жалғасқан форозооидтардың сабақтарына келесі бүршіктерді отырғыза бастайды. Тек осы үшінші буын ғана ақырында гонозооидтарға – жыныстық ұрпаққа айналады. Форозооидтар жетілген сайын, олардың сабақтары қамқордың сабағынан бөлінеді және олар өздері жүзіп кетеді, өздерінің сабақтарында бүршіктеп жатқан гонозооидтарды алып жүреді. Қамқор және оның тамақтандыру зооидтарының батареясы барлық тасымалдаушылар кеткенге дейін жалғасады, содан кейін бүкіл колония өледі. Тасымалдаушылар гонозооидтардың сабақтарында өсіп, бөлініп шығу үшін қажетті уақытқа дейін өмір сүреді, содан кейін олар да өледі. Форозооидтан бөлінген гонозооидтар еркін жүзіп, жұптасып, ұрықтандырылған жұмыртқаларды тудырады, олардан келесі буын жыныссыз зооидтардың "фабрикалары" пайда болады, ал цикл қайталанады. Бір қамқор колониясынан туған зооидтардың жалпы саны он мыңға жетеді – жануарлар әлемінде сирек кездесетін тез өсім.
Табиғи жаулар
Желатты денелі долиолид Dolioletta gegenbauri-ді Sapphirina nigromaculata копеподы шайнап, денесіне еніп, содан кейін ішкі тіндерін жейді.