Кіріспе

Буынға жақын сүйектің ішке қарай бұрылуымен сипатталатын деформация.

Варус деформациясы – бұл сүйектің немесе буынның дисталь сегментінің шамадан тыс ішке қарай бұрылуы (медиальді бұрылу, яғни дене ортасының сызығына қарай). Варусқа қарама-қарсы вальгус деп аталады. Варус және вальгус терминдері әрқашан буынның дисталь сегментінің бағытын көрсетеді. Мысалы, тізедегі вальгус деформациясында тізеден төменгі аяқтың дисталь бөлігі жамбас сүйегіне қатысты сыртқа қарай бұрылады, нәтижесінде тізелерге қарай бұрылған көрініс пайда болады. Керісінше, тізедегі варус деформациясы жамбас сүйегіне қатысты аяқтың дисталь бөлігінің ішке қарай бұрылуымен салбырлы аяқтарға алып келеді. Дегенмен, дене ортасының сызығына қатысты, тізе буыны орта сызыққа қарай ауытқуы мүмкін.

Терминология

Терминологияны осы сөздердің этимологиясы шатастырады. Варус және вальгус терминдері латын тілінен шыққан, бірақ олардың латын мағынасы қазіргі қолданыста қарама-қайшы келеді. Қазіргі қолданыста, жоғарыда айтылғандай, варус деформациясы тізесі бүгілген аяқтарды сипаттайды, бірақ түпнұсқа латын тілінде varus «ішке қарай бұрылған тізелерді» білдірген. Сол сияқты, вальгус деформациясы тізеде қазіргі кезде сыртқа қарай бұрылған тізелерді сипаттайтын болса да, түпнұсқа латын мағынасы «сыртқа қарай бүгілген аяқтарды» білдірген. Медициналық қауымдастықтың осы сөздерді дене мүшелерінің басқа бөліктеріне қатысты сын есім түрінде қолдануы олардың анықтамаларын өзгертіп, енді олар дистальді сегменттің бұрышына қатысты айтылады (мысалы, I типті жамбас мойны сынығында вальгус әсері). Ішке қарай бұрылған тізе деформациясы жамбаста (coxa vara) варус деформациясы, ал тізеде (genu valgum) вальгус деформациясы деп аталуы дұрыс; бірақ, көбінесе оны жай ғана вальгус тізе деп атайды. Егер терминология буынға емес, сүйекке қатысты болса, онда сүйектің дистальді сегменті сипатталады. Осылайша, тібік сүйегінің варус деформациясы (мысалы, тібік сүйегінің ортаңғы бөлігінің сынығында варус деформациясы болған жағдайда) проксимальді сегментке қарағанда дистальді сегменттің варусқа қарай бұрылуын білдіреді.