Кіріспе

Голландиялық жазушы Гарри Курт Виктор Мулиш (; 29 шілде 1927 – 30 қазан 2010) Мулиштің туындылары елдің көпшілігіне де танымал: 2007 жылы NRC Handelsblad оқырмандары жүргізген сауалнамада оның "Көк аспанның ашылуы" (1992) романы ең ұлы голланд кітабы деп дауыс берді. Мулиш 1958 жылдан бастап 2010 жылы қайтыс болғанға дейін Амстердамда тұрды. Мулиштің әйелі Сёрдже Вуденбергпен Фрида мен Анна есімді екі қызы, ал Китти Саалмен болған қарым-қатынасынан Мензо есімді ұлы болды.

Өлім

Мюлиш 2010 жылы қайтыс болды. Ол Амстердамдағы үйінде дүние салды, сол кезде отбасысы қасында болды. Мәдениет министрі Халбе Зиелстра «Үлкен үштік» жоғалғанына өкінді, себебі Джерард Реве мен Виллем Фредерик Германс бұрыннан қайтыс болған еді.

Шығармалары

Мюлиш өзінің сол аттас кітабынан (1982) алынған "The Assault" (1986) фильмімен халықаралық деңгейде танымал болды. Фильм "ең үздік шетелдік фильм" номинациясында Оскар және Алтын глобус сыйлықтарын жеңіп алды және жиырмадан астам тілге аударылды. Оның "Көктемнің ашылуы" (1992) романы оның шедеврі саналады және 2007 жылғы газет сауалнамасында голланд оқырмандары оны "барлық уақыттағы ең жақсы голланд кітабы" деп таныды. "Бұл кітап біздің буынды қалыптастырды, оқуға деген махаббатты, тіпті құштарлықты да оятуға себеп болды", - деді сол кезде Мюлиш қайтыс болғанда Амстердамда заңгер қызметін атқарған 32 жастағы Петер Пол Шпааньярд.

Шығармасындағы тақырыптар

Оның шығармаларындағы ең көп кездесетін тақырып – Екінші дүниежүзілік соғыс. Оның әкесі соғыс жылдары немістерге қызмет еткендіктен, содан кейін үш жыл түрмеде отырған. Соғыс Мюлиштің өмірлік қалыптасу кезеңінің басым бөлігін қамтығандықтан, оның өмірі мен шығармашылығына шешуші әсер еткен. 1963 жылы ол Айхман ісі туралы деректік шығарма жазды: «Қылмыстық іс 40/61». Екінші дүниежүзілік соғыс тұсында жазылған маңызды туындылары – «De Aanslag» («Шабуыл»), «Het stenen bruidsbed» және «Siegfried». Мюлиш өзінің шығармаларында ежелгі аңыздар мен мифтерді жиі пайдаланды, грек мифологиясынан (мысалы, «De Elementen» шығармасында), еврей мистикасынан («De ontdekking van de Hemel» және «De Procedure» шығармаларында), сондай-ақ танымал қалалық аңыздар мен саяси идеялардан шабыт алды (Мюлиш саяси көзқарасымен солшыл болған, бірде Фидель Кастроға «құрметпен» деген жазумен кітап сыйлаған). Мюлиштің шығармалары кеңінен танымал. 1984 жылы ол Нидерландыдағы Лейден қаласында «Het Ene» («Біртілдік принцип») тақырыбында Хьюзинга лекциясын оқыды.