Пуэрто-Рикодағы 2004 жылғы сайлаулар

Кіріспе

2004 жылдың 2 қарашасында Пуэрто-Рикода жалпы сайлау өтті. Мемлекеттік сайлау комиссиясының дауыс санауынан кейін жеңімпаз 2005 жылдың 2 қаңтарында Пуэрто-Рико губернаторы лауазымына төрт жылдық мерзімге ие болды. Пуэрто-Рико губернаторының лауазымына, сондай-ақ Өкілдер палатасының және Сенаттың барлық мүшелеріне, Пуэрто-Рико муниципалитеттерінің мэрлеріне және Резидент комиссарына да төрт жылдық мерзімге сайлау өтті. Пуэрто-Рико тарихында алғаш рет денсаулық жағдайына байланысты сайлау учаскелеріне баруға мүмкіндігі жоқ, бірақ сайлау құқығын пайдалануға қабілетті азаматтар өз үйлерінде және ауруханаларда дауыс беруге мүмкіндік алды.

Нәтижелер

Мемлекеттік сайлау комиссиясы (CEE PUR) 2004 жылдың 2 және 3 қарашасында сайлау алқалары 2 қарашада сағат 15:00-де AST жабылып, нәтижелерін жариялады. 3 қарашада 1 970 759 дауыс (98,3% жалпы дауыс) саналғаннан кейін Анибал Асеведо Вила (PPD) Пуэрто-Риконың губернаторы лауазымына жеңіске жеткені алдын ала расталды. Басқа жағынан, Луис Фортуньо (PNP) Резидент комиссар болып бекітілді, ал Сенатта және Өкілдер палатасында да Жаңа прогрессивті партия басымдық танытты. Алдын ала куәлікке Демократиялық халық партиясының сайлау комиссары Герардо Круз, Жаңа прогрессивті партияның сайлау комиссарының орынбасары Брунилда Ортис және Пуэрто-Рико тәуелсіздік партиясының сайлау комиссарының орынбасары Андрес Миранда Роза қол қойды. Бұл комиссарлар Томас Ривера Шац (PNP) және Хуан Далмау (PIP) партияларының өкілдігімен берілген өкілеттіктерге ие болды. Асеведо Виланың Педро Росселлодан басымдығы 3,566 (0,2%) дауысқа жетті, ал Луис Фортуньо Резидент комиссар үшін Роберто Пратсқа қарсы 11,137 (0,49%) дауыспен жеңіске қолы жеткізді. Жеңіс маржасының шамалы болуына байланысты, Пуэрто-Риконың сайлау заңдарына сәйкес қайта санау жүргізілуі тиіс, ал осы қайта санау аяқталғаннан кейін CEE PUR ресми жеңімпазды жариялайды. Заңмен белгіленгендей, қайта санау 9 қарашада басталды және 31 желтоқсанға дейін немесе одан ертерек аяқталуы керек еді. Осы кезеңде Росселло сайлау кезінде берілген белгілі бір бюллетеньдерге қатысты дау туғызып, Асеведо Вилаға қарсы азаматтық сотқа шағым түсірді. Бұл АҚШ федералды соттарына және Пуэрто-Риконың Жоғарғы сотына шағымдануға әкеп соқтырған ұзақ дауға ұласты. Даулы бюллетеньдерде Пуэрто-Рико тәуелсіздік партиясы немесе Жаңа прогрессивті партияның белгісі (яғни осы партиялардың бірінің эмблемасы астындағы крест) қойылған, сонымен қатар Анибал Асеведо Виланың губернаторлыққа және Роберто Пратстың Резидент комиссарлыққа үміткерлігіне қолдау білдірілген крест белгілері де болды. Саяси партияны таңдау белгісі бойынша, сол партияның тізімі автоматты түрде таңдалады, бірақ сайлаушы басқа партиялардан жеке кандидаттарды таңдап, әдепкі тізімдегі кандидаттарды ауыстыруға құқылы. Бұл дау Пуэрто-Риконың Жоғарғы сотына дейін жетті, ол 4:3 дауыспен бюллетеньдердің жарамды екенін шешті. Жоғарғы соттың көпшілігі бастапқы пікірінде даулы бюллетеньдердің сайлаушылардың партиялық тиесілігін көрсету үшін (PIP партиясы үшін) және PIP партиясының әдепкі тізімін таңдау үшін PIP партиясына дауыс бергенін, бірақ олар өз дауыстарын басқа партиялардың тізімінен жеке кандидаттарға ауыстыруға шешім қабылдағанын түсіндірді. Мұндай дауыс беру түрі, "аралас дауыс беру" деп сипатталады, ол 2004 жылы өзгертілген Комонвеллдің сайлау заңының 2-тарауының 2.001-бабының 3-тармағына сәйкес, Мемлекеттік сайлау комиссиясының ережелерінің 50-бабында рұқсат етілген. Осылайша, бұл практика заңды деп есептеледі және Мемлекеттік сайлау комиссиясы оны ұзақ уақыттан бері сайлаушыларға арналған ресми нұсқаулықта жариялап келеді. Бұл дауыс беру опциясы 1996 және 2000 жылғы сайлауларда да рұқсат етілген және бұрын заң шығарушылар немесе ҰКП сайлау комиссары тарапынан ешқашан дау тудырмаған. Сайлаушының таңдаған партиясынан емес кандидаттарға берілген жеке дауыстар сайлаушының партиясының әдепкі кандидаттарына берілген дауыстардан алынады. Нәтижесінде әр кандидатқа бір дауыс беріледі. Сонымен қатар, Росселло Пуэрто-Рико округінің АҚШ округтік сотында бюллетеньдерге қатысты дау тудырды, онда округтік судья Даниэль Домингуэз Пуэрто-Риконың сайлау комиссиясына даулы дауыстарды санауға, бірақ ол істің мән-жайларын қарастырмайынша, оларды ешқандай кандидатқа жатқызуға тыйым салды. Асеведо Вила мен оның командасы бұл шешімге қарсылық білдірді және іс АҚШ-тың бірінші округтік апелляциялық сотына көшті, онда үш судья бюллетеньдердің дұрыс толтырылғандығы немесе толтырылмағандығы мәселесі Росселло Гонсалес пен Кальдерон Серра ісі бойынша федералды конституциялық мәселе емес деп шешті және оны Пуэрто-Риконың Жоғарғы соты Комонвелл деңгейінде шешуі керек деп тапты. Жоғарғы сот бұрынғы 4:3 шешімін бекітті. 2004 жылдың 28 желтоқсанында қайта санау аяқталды және Асеведо Вила жеңімпаз ретінде расталды, демек сайланған губернатор атанды. Ресми жеңімпаздар жарияланғаннан кейін, олар 2005 жылдың 2 қаңтарында төрт жылдық мерзімге инаугурацияланды.

Results were announced by the State Commission of Elections (CEE PUR) on November 2–3, 2004 after the voting colleges closed on November 2 at 3:00 p. m. AST. On November 3, after 1,970,759 votes (98.3% of the total votes) were computed, Aníbal Acevedo Vilá (PPD) was certified preliminarily as winning for Governor of Puerto Rico. On the other hand, Luis Fortuño (PNP) was certified as Resident Commissioner, while the Senate and the House of Representatives were also dominated by the New Progressive Party. The preliminary certification was signed by Gerardo Cruz, electoral commissioner of the Popular Democratic Party (PPD), Brunilda Ortiz, alternate electoral commissioner of the New Progressive Party (PNP), and Andrés Miranda Rosa, alternate electoral commissioner of the Puerto Rican Independence Party (PIP). The alternate commissioners were authorized by the electoral commissioners in property of their party, Thomas Rivera Schatz (PNP) and Juan Dalmau (PIP). Acevedo Vilá's margin of victory over Pedro Rosselló was of 3,566 (0.2%) votes, whereas Luis Fortuño had 11,137 (0.49%) votes of advantage against Roberto Prats for Resident Commissioner. Due to the small margin of victory being, the Puerto Rican electoral laws state that a recount must be performed, and that once this recount is finished, the official winner will be certified by the CEE PUR. The recount started on Monday, November 9 as established by law, and had to finish by December 31 or earlier. During the period, Rosselló filed a civil lawsuit against Acevedo Vilá himself over a dispute of certain ballots that were cast during the elections. This led to a protracted controversy involving appeals to the United States federal courts and the Supreme Court of Puerto Rico. The ballots in question were cast by marking the Puerto Rican Independence Party or New Progressive Party (i. e. marking a cross under the emblem of one of these parties) in addition to placing individual candidate marks (crosses) in favor of Acevedo Vilá as the candidate for governor of the Popular Democratic Party and Roberto Prats, the Popular Democratic Party's candidate for Resident Commissioner. The mark indicating the selection of a political party selects that party's slate of candidates by default, but the voter can also select individual candidates from other parties to replace candidates from the default slate. The controversy reached the Supreme Court of Puerto Rico, which ruled 4–3 that the ballots in question were valid. In its initial opinion, the Supreme Court majority interpreted the challenged ballots as indicating that voters were voting for the PIP as a party for the purposes of stating party affiliation (and for the PIP's default slate) but had decided to move their votes to individual candidates from other party's slates. This type of vote, described as a "mixed vote", is permitted in Rule 50 of the State Election Commission's rules, based on the Commonwealth's Electoral Law as amended in 2004, Title 2, Section 2.001, Subsection 3. The practice is therefore considered legal and has been published in the official voter's instructions by the State Election Commission for quite some time. This voting option was also allowed and seen in the 1996 and 2000 elections, and had never been contested before, either at the Legislature or by the NPP's Electoral Commissioner. The individual votes for candidates not from the voter's selected party are then deducted from the votes given to the default candidates of the voter's party. The end result is a single vote per candidate. At the same time, Rosselló challenged the ballots on the United States District Court for the District of Puerto Rico where District Judge Daniel Domínguez ordered the Puerto Rico Election Commission to count the disputed votes but to not adjudicate them to any candidate until he reached a decision on the merits of the case. Acevedo Vilá and his team challenged this ruling and the case moved up to the United States Court of Appeals for the First Circuit, where three judges ruled the question of whether or not the ballots were properly cast was not a federal constitutional issue in the case Rosselló González v. Calderón Serra and therefore should be decided by the Supreme Court of Puerto Rico at the Commonwealth level. The Supreme Court affirmed its prior 4–3 decision. On December 28, 2004, the recount ended and Acevedo Vilá was certified as winner and therefore Governor elected. Once the official winners were announced, they were inaugurated to four year terms on January 2, 2005.