Кіріспе

Гайана президенті, саясаткер, заңгер (1929–2002)

Хью Десмонд Хойте (9 наурыз 1929 – 22 желтоқсан 2002) – Гайана саясаткері, 1984 жылдан 1985 жылға дейін Гайананың премьер-министрі, ал 1985 жылдан 1992 жылға дейін Гайана президенті қызметін атқарған.

Ерте өмір және білім

Хойте 1929 жылдың 9 наурызында орташа табысқа ие отбасында дүниеге келді. 1960 жылы Форбс Бернхэм (Кларк және Мартин) жұмыс істеген заң фирмасына қосылды. Кейіннен ол Гайана кәсіби одақтар конгресіне құқықтық кеңесші болып қызмет етті. 1962 жылы Халықтық Ұлттық Конгресс Бас кеңесінің мүшесі болып тағайындалды.

Саясат

Партияның бас кеңес мүшесі болып жұмыс істегеннен кейін, 1972-1974 жылдары Құрылыс және байланыс министрі, ал 1974-1980 жылдары Экономикалық даму министрі болды. Ол барлық министрлік қызметтерінде Бёрнем үкіметінің жоспарлы экономикаға бет бұруына атсалысты. 1984 жылдың тамызында Хойт премьер-министр және бірінші вице-президент болып, сол кезде Бёрнемнің ізбасары ретінде қарастырылған Гамильтон Гриннің орнына келді.

Төрағалық

1985 жылы 6 тамызда Бернхэм қайтыс болғаннан кейін Хойте Гайананың үшінші президенті болды. Президенттік лауазымға келгеннен кейін Хойте импортталған азық-түлік тауарларына қойылған тыйымды алып тастады және Гайананы халықаралық саудаға бағытталды. Сондай-ақ 1987 жылы Хойте Гайана әдебиет сыйлығын орнатып, құрды. 1989 жылы Хойте Гвиана тропикалық орманындағы табиғат қорғау аймағын алғаш рет ұсынды; бұл ұсыныс ақырында Ивокрама орманына айналды. Президенттік кезеңінде ол афро-гвайяндар мен индо-гвайяндар арасындағы нәсілдік қатынастарды жақсартуға тырысты, ал индо-гвайяндарға жақсы қарым-қатынас жасады деген күдіктен "Десмонд Персауд" деп қысым көрсетті. 1968 жылғы Гвиана парламент сайлауында шетелдегі дауыс беру манипуляция жасау үшін пайдаланылды. Хойте жүргізген сайлау реформаларынан кейін 1992 жылғы Гвиана парламент сайлауы 1964 жылдан бері өткен алғашқы еркін және әділ сайлау болды. 1992 жылғы парламент сайлауына дейін Хойте партиясының еркін және әділ сайлауда жеңіске жете алатынына сенді. Сайлау күні оның сайлауда жеңіске жетуінің қиын екені анық болды, содан кейін PNC партиясының қолдаушылары дауыс санауын тоқтату үшін сайлау комиссиясының кеңсесіне шабуыл жасау үшін көшеге шықты. Хойте бұл әрекеттер жалғаса берсе, ол отставкаға кететінін мәлімдеді, осылайша наразылықты тоқтатты.

Төрайымнан кейінгі кезең

Хойте өліміне дейін ПНК-нің басшысы, сондай-ақ азшылық көшбасшысы және оппозиция көшбасшысы қызметтерін атқарды. 1994 жылы ПНК-да жарылыс болды, Хойтемен сайлау реформалары және партиялық тәртіп мәселелері бойынша ашық пікір қақтығысынан кейін Гамильтон Грин партиядан қуылғаннан соң жаңа партия құрды. Хойте 1996 және 2001 жылғы президенттік сайлауларда ПНК-нің үміткері болды. Екі сайлауда да ол екінші орынды иеленді (1996 жылы 40,6%, 2001 жылы 41,7%). Оппозицияда Хойте билік партиясы ұсынған бірнеше бастаманы, оның ішінде конституциялық өзгерістерді және нәсілдер аралық қатынастар жөніндегі комиссия құруды тойтарды. Сонымен қатар, ол 1997 жылғы сайлау қорытындысын күштен жоюға бағытталған науқан жүргізді. Оның қабірі Ботаникалық бақта орналасқан.

Жеке өмір

1965 жылы Хойт Джойс Норин Де Фрейтасқа үйленді. Хойттың әйелі Джойс 2011 жылғы 14 ақпанда 77 жасында дүние салды. Хойт және оның отбасы Джорджтаун қаласының Бурда ауданындағы Норт-роуд көшесіндегі үйінде тұрды, ол 2016 жылы оның құрметіне мұражай және кітапхана болып айналдырылды.