Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Түстің аты
Color of dye
Фалу қызылы немесе фалун қызылы ( /ˈfɑːluː/ FAHloo; falu rödfärg) – Швеция, Финляндия және Норвегияда ағаш үйлер мен амбарларда кеңінен қолданылатын, су өткізгіш қызыл бояу.
Falu red or falun red ('/f//ɑː//l//uː/// FAHloo; falu rödfärg, ) is a permeable red paint commonly used on wooden cottages and barns in Sweden, Finland, and Norway.
Тарих
Фалунда жүздеген жылдар бойы кен өндіріліп, кен орнының жанында үлкен мөлшерде қалдық өнімдер жиналды. 16 ғасырда кен қалдықтарының минералдануы және қорытудан қалған шлактардың қосылуы нәтижесінде мыс, лимонит, кремний қышқылы және мырышқа бай қызыл түсті лай пайда бола бастады. Бұл лайды бірнеше сағат қыздырып, зығыр майы және қара бидай ұнымен араластырғанда, ол өте жақсы ауа райына төзімді бояу екені анықталды. 17 ғасырда фалу қызылы ағаш үйлерге жоғары топтардың салған қызыл кірпіштен жасалған қасбеттерін имитациялау үшін қолданыла бастады. Швецияның құрылыс аймақтарында ағаш үйлер 19 ғасырдың басына дейін көбінесе фалу қызылымен боялды, содан кейін билік бұл бояуды қолдануға қарсылық көрсетті.
Following hundreds of years of mining in Falun, large piles of residual product were deposited above ground in the vicinity of the mines. By the 16th Century, mineralization of the mine's tailings and slag added by smelters began to produce a red coloured sludge rich in copper, limonite, silicic acid, and zinc. When the sludge was heated for a few hours and then mixed with linseed oil and rye flour, it was found to form an excellent anti weathering paint. During the 17th century, falu red began to be daubed onto wooden buildings to mimic the red brick façades built by the upper classes. In Sweden's built up areas, wooden buildings were often painted with falu red until the early 19th century, until authorities began to oppose use of the paint.
Қайта өрлеу
19 ғасырда Швецияның ауылдық жерлерінде фалу қызылына деген сұраныс қайта жанданды, сол кезде кедей шаруалар мен шағын қожалықтар үйлерін бояуды бастады. Фаллу қызылы бүгінгі күнге дейін ауылдық жерлерде кеңінен қолданылады. Фин тіліндегі "punainen tupa ja perunamaa" – "қызыл үй және картоп егістігі" деген сөз, шаттық пен сәндік өмірге сілтеме жасайды және фалу қызылына боялған ауылдық үйге тікелей байланысты.
Falu red saw a resurgence in popularity in the Swedish countryside during the 19th century, when poorer farmers and crofters began to paint their houses. Falu red is still widely used in the countryside. The Finnish expression punainen tupa ja perunamaa, "a red cottage and a potato patch", referring to idyllic home and life, is a direct allusion to a country house painted in falu red.
Құрамы
Бояу судан, қара бидай ұнынан, зығыр майынан, силикаттардан, темір оксидтерінен, мыс қосылыстарынан және мырыштан құралған. Фаллу қызылы ескірген сайын байланыстырушы зат нашарлап, түс пішіндерін босатады, бірақ қалпына келтіру оңай, себебі жаңадан бояу алдында бетін жуып тазалау жеткілікті. Нақты түсі оксидтің күйген дәрежесіне байланысты қарадан аққан қызылға дейін өзгеруі мүмкін. Қызыл түстің әртүрлі тоннары әртүрлі кезеңдерде танымал болған.
The paint consists of water, rye flour, linseed oil, silicates, iron oxides, copper compounds, and zinc. As falu red ages the binder deteriorates, leaving the color granules loose, but restoration is easy since simply brushing the surface is sufficient before repainting. The actual color may be different depending on the degree to which the oxide is burnt, ranging from almost black to a bright, light red. Different tones of red have been popular at different times.