Кіріспе

Үндістан ақыны (1886–1964)

Маитили Шаран Гупт (3 тамыз 1886 – 12 желтоқсан 1964) – Хари Боли (жай тіл) поэзиясының негізін қалаушылардың бірі саналады және Хари Боли тілінде жазған. Ол үшінші (сол кезде екінші) ең жоғары үнділік азаматтық наградасы – «Падма Бхушан» орденімен марапатталған. Үндістанның тәуелсіздік күресі кезінде жиі цитаталанған «Бхарат-Бхарати» (1912) кітабы үшін оған Гахой Бания қауымының Канкан руында «Раштра Кави» атағы берілді. Оның отбасы бұрын бай заминдар болған, бірақ ол туған кезде олардың байлығы жоғалған. Оның әкесі – Сет Рамчаран Гупта.

Әдеби шығармалары

Гүпт «Сарасвати» сияқты әртүрлі журналдарда өлеңдер жазып, хинди әдебиетінің әлеміне енді. 1909 жылы оның алғашқы маңызды туындысы «Ранг мейн Бханг» («Rang mein Bhang») кітабы Indian Press баспасынан жарық көрді. «Бхарат-Бхарати» поэмасы арқылы оның ұлтшыл өлеңдері тәуелсіздік үшін күресіп жатқан үндістердің арасында кеңінен танымал болды. Оның көптеген өлеңдері Рамаяна, Махабхарата, буддалық әңгімелер және танымал діни тұлғалардың өміріне арналған. Оның танымал «Сакет» туындысы Рамаянадан Лакшмананың әйелі Урмиланың, ал «Яшодхара» шығармасы Гаутама Будданың әйелі Яшодхараның өмірін көрсетеді. Пра̄н̣а на па̄гала хо тум йон̣, прт̣хвӣ пара ваха пре̄ма каха̄

Мохамаӣ чална бхара хаи, бхат̣ко на ахо аба аура яха̄

Ӯпара ко нирахо аба то баса милта хаи чирамела ваха̄

Шығармашылық стиль

Оның шығармалары патриоттық тақырыптарды негізге алады, сондай-ақ Рамдари Сингх Динкар және Маханлал Чатурведи сияқты ақындардың ықпалы да бар. Оның поэзиясы хади боли тілінде жазылған, рифмасы жоқ жұптармен ерекшеленеді. Өлең құрылымы рифмаланбаса да, аллитерацияның жиі қолданылуы дауысты және дауыссыз дыбыстардың ырғақты ауысуы арқасында поэзияға ырғақты фон береді. Ол дінге бейім адам болған, және мұны оның шығармаларынан көруге болады.

Саяси мансап

1947 жылы Үндістан тәуелсіздік алғаннан кейін ол Раджья Сабханың құрметті мүшесі аталды, онда өлеңдер арқылы өз пікірлерін басқа мүшелерге жеткізді. Ол 1964 жылы қайтыс болғанға дейін Раджья Сабха мүшесі болып қалды. 1954 жылы "Падма Бхушан" орденімен марапатталды.