Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вальхерен – Нидерландтың Зеландия провинциясында, Шелда эстуарийінің сағасында орналасқан аймақ және бұрынғы арал. Ол солтүстіктегі Шығыс Шельда және оңтүстіктегі Батыс Шельда аралығында жатыр, пішіні шамамен ромб тәрізді. Солтүстік теңізіне қараған екі жағы құм төбелерден тұрады, ал жағалауының қалған бөлігі бөгеттерден құралған. Вальхереннің орталығында провинция астанасы – Миддельбург орналасқан. Оңтүстіктегі Влиссинген – негізгі порты, ал үшінші муниципалитет – Веере. Алғашқыда Вальхерен арал болған, бірақ 1871 жылы теміржол үшін салынған Слойддам және Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін құрғату жұмыстары оны (бұрынғы) Зюйд-Бевеланд аралымен байланыстырды. Бұл арал өз кезегінде 1867 жылы аяқталған Крекракдам арқымен Солтүстік Брабант материгімен қосылды. 1961 жылы салынған Veerse Gatdam Вальхеренді Норд-Бевеландқа жалғады.
Walcheren is a region and former island in the Dutch province of Zeeland at the mouth of the Scheldt estuary. It lies between the Eastern Scheldt in the north and the Western Scheldt in the south and is roughly the shape of a rhombus. The two sides facing the North Sea consist of dunes and the rest of its coastline is made up of dykes. Middelburg, the provincial capital, lies at Walcheren's centre. Vlissingen, to the south, is the main harbour and the third municipality is Veere. Originally, Walcheren was an island, but the Sloedam, constructed in 1871 for a railway, and poldering after World War II have connected it to the (former) island of Zuid Beveland, which in turn was connected to the North Brabant mainland by the Kreekrakdam (Completed in 1867). The Veerse Gatdam, completed in 1961, has connected Walcheren to Noord Beveland.
Ерте тарих
Римдік дәуірде бұл арал Британияға бағытталатын кемелер үшін атқарылатын орын болған. Онда Солтүк теңізінің суларын батыл өтетіндерге танымал Нехаленния қасиеттісінің ғибадатханасы орналасқан. Римдіктер бұл аралды "Валлакра" деп атаған, бұл атау, ең болжамдысы, германдардың римдіктерді атау үшін қолданған "Вальхаз" сөзімен байланысты. Вальхерен Дания викингі Харальдтың (фл. 841–842) резиденциясына айналды, ол IX ғасырда ағасы Рорикпен (фл. 842–873) (немесе Рурик) бірге қазіргі Нидерландыны жаулап алды. Бір маргиналды теория бойынша, Ахмад ибн Рустах (ф. 10 ғасыр) Рус қағанатының ордасы туралы хабарлағанда Вальхеренді сипаттаған. Тағы бір маргиналды теория Вальхеренді Гомер сипаттаған Аидтың ордасы деп еске алады. Арал 1588 жылы испандық Армаданың жеңілісіне үлес қосты. Испан флоты Ла-Манш бұғазының құрлық жағындағы терең суайды порстардан қолдау ала алмады. Парма герцогы терең суайды портты Антверпенді басып алды. Алайда, голланд көтерілісшілері мен Уолхеренді басып алған ағылшын жауынгерлері бұл портқа жол тосқандықтан, оған қол жеткізу мүмкін болмады. Нәтижесінде, Армада Антверпенге қайта толықтыру үшін немесе паналау үшін бара алмады. Азық-түлік азайғандықтан, адмирал Медина Седония солтүстікке қарай қашып, ағылшындарға төнген қауіпті сейілтті.
As early as Roman times, the island functioned as a point of departure for ships going to Britain; it had a temple of the goddess Nehalennia who was popular with those who braved the waters of the North Sea. The Romans called the island "Wallacra", a term most likely associated with Walhaz, the name Germans used for Romans. Walcheren became the seat of the Danish Viking Harald (fl. 841–842), who conquered what would become the Netherlands together with his brother Rorik (fl. 842–873) (or Rurik) in the ninth century. One fringe theory has it that Ahmad ibn Rustah (fl. 10th century) described Walcheren when reporting on the seat of the Rus' Khaganate. Another fringe theory mentions Walcheren as the seat of Hades, described by Homer. The island played a role in the defeat of the Spanish Armada in 1588. The Spanish fleet was not able to be supported by deep water ports along the continental side of the English Channel. The Duke of Parma had occupied Antwerp, a deep water port. However, access to this port was blocked by Dutch rebels and English fighters who occupied Walcheren. As a result, the armada could not be resupplied nor could it seek shelter at Antwerp. Facing dwindling supplies, Admiral Medina Sedonia fled northward, ending the threat to the English.
Довер келісім-шарты
1670 жылы Англияның II Карлы мен Францияның XIV Людовигі арасында жасалған Довердің құпия шарты бойынша Англия Голландия Республикасына қарсы жақын арада басталатын соғыста Францияға көмектескені үшін Валхерен және Кадзанд аралдарын иеленуге тиіс болды. Бірақ голландтардың күткеннен де күшті қарсылығы француз-англикалық шабуылды тойтарды, нәтижеде шарт орындалмады.
Under the Secret Treaty of Dover, concluded in 1670 between Charles II of England and Louis XIV of France, England was supposed to get possession of Walcheren as well as the isle of Cadzand, as the reward for helping France in the then impending war against the Dutch Republic. In the event, the Dutch resistance — much stronger than anticipated — managed to repulse the French English attack, and the treaty was not implemented.
Наполеон соғыстары
1809 жылдың 30 шілдесінен бастап 39 000 сарбаздан тұратын британдық қарулы күш Вальхеренге, Вальхерен науқаны аясында, Наполеонға қарсы соғыста австриялықтарға көмек көрсету және Флушинг (Влиссинген) портында тұрған француз флотына шабуыл жасау мақсатымен түсірілді. Экспедиция апатқа ұшырады – Флушинг қабылдағанмен, австриялықтар шілде айының басында Ваграм шайқасында шешулі жеңіліске ұшырап, бейбітшілік туралы келісімдерге қол қойған болатын. Ал француз флоты Антверпенге көшіп кетті, британдықтар "Вальхерен қызуы" деп аталатын, безгек пен тифтің қосылысынан туған деп саналатын аурудан 4000-нан астам сарбазын жоғалтты, сондай-ақ жаудың шабуылдарынан да зардап шекті. Француз армиясы 4000-ға жуық өлген, жараланған және тұтқынға алынғандарды көрсетті. Науқанның стратегиялық маңызы жойылғаннан және жағдай нашарлағаннан кейін, британдық күштер желтоқсан айында кері қайтарылды.
Starting on 30 July 1809, a British armed force of 39,000 men landed on Walcheren, the Walcheren Campaign, with a view to assisting the Austrians in their war against Napoleon, and attacking the French fleet moored at Flushing (Vlissingen). The expedition turned into a disaster—although Flushing surrendered the Austrians had already been decisively defeated at the Battle of Wagram in early July and were suing for peace. Meanwhile, the French fleet had moved to Antwerp, and the British lost over 4,000 men to a disease called "Walcheren Fever", thought to be a combination of malaria and typhus, as well as to enemy action. The French suffered some 4000 dead, wounded and captured. With the strategic reasons for the campaign gone and the worsening conditions, the British force was withdrawn in December.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Шелда өзенінің сағасында стратегиялық тұрғыдан орналасқан Валхерен, өзеннің оңтүстік сағасының оң жағалауында, өзеннің жоғары ағысында орналасқан Антверпен терең су портын пайдалануға мүмкіндік беретін маңызды нүкте болды. Ол 1940 жылы Нидерланд шайқасында голланд және неміс әскерлері арасында, сондай-ақ 1944 жылы Шелда шайқасының төртінші және соңғы кезеңі – Валхерен тас жолы шайқасында қызу шайқасқа түсті. 1944 жылдың 3 қазанында Корольдік әуе күштері Весткапельдегі теңіз жағалауын бомбалады, нәтижесінде Валхерен суға батты. 2-ші канадалық жаяу әскер дивизиясы 1944 жылдың 31 қазанында Оңтүстік Бевеландты тазартып, аралға жақындады. Жоспар Слое арнасынан өтуді көздеген, бірақ 5-ші канадалық жаяу әскер бригадасының алдыңғы қатардағы әскерлері шабуылдық қайықтар арнаның терең лайында тиімсіз екенін анықтады. Ашық қалған жалғыз бағыт – Оңтүстік Бевеландтан аралға дейінгі шамамен бір мильдік құрлық көпірі – 40 метрлік Валхерен тас жолы болды. Канадалық «Қара күзетшілер» 31 қазан күні кешке бір ротаны жіберді, бірақ олар тоқтатылды. «Калгари Хайлендерлері» екі ротаны бірінен соң бірі жіберді, екінші шабуыл аралдағы плацдармды ашты. «Хайлендерлер» көп ұзамай 64 қаза және жараланғандармен кері шегінді. «Le Régiment de Maisonneuve» оларды тас жолда ауыстырды, одан кейін британдық 52-ші жаяу әскер дивизиясының 1-ші батальоны, «Глазго Хайлендерлері» келді. Осы уақытта, 1944 жылдың 1 қарашасында британдық коммандостар Шелтаға қарап тұрған неміс жағалау батареяларын бейтараптандыру үшін Весткапель ауылына қонды. Амфибиялық шабуыл («Infatuate» операциясы) сәтті аяқталды және 8 қарашаға дейін аралдағы барлық неміс қарсылығы тоқтатылды.
Strategically situated at the mouth of the River Scheldt, Walcheren was the key that allowed use of the deep water port of Antwerp, located further upstream on the right bank of the southern estuary of the river. It was fought over during World War II in 1940 between Dutch and German troops in the Battle of the Netherlands, and again in 1944 in the Battle of Walcheren Causeway, the fourth and final stage of the Battle of the Scheldt. On 3 October 1944 the RAF bombed the sea wall at Westkapelle causing the Inundation of Walcheren. The 2nd Canadian Infantry Division cleared South Beveland to the east and approached the island on 31 October 1944. The plan was to cross the Sloe Channel, but leading troops of the 5th Canadian Infantry Brigade found that assault boats were useless in the deep mud of the channel. The only route open was the 40 metre wide Walcheren Causeway, a mile long land bridge from South Beveland to the island. The Canadian Black Watch sent a company across on the evening of 31 October, but was stopped. The Calgary Highlanders sent two companies over in succession, the second attack opening up a bridgehead on the island. The Highlanders were eventually thrown back, having lost 64 killed and wounded. Le Régiment de Maisonneuve relieved them on the causeway, followed by the 1st Battalion, Glasgow Highlanders of the British 52nd Infantry Division. Meanwhile, on 1 November 1944, British Commandos landed in the village of Westkapelle in order to silence the German coastal batteries looking out over the Scheldt. The amphibious assault (Operation Infatuate) proved a success and by 8 November, all German resistance on the island had ceased.
Топография
Вальхерен аймағының топографиялық картасы, 2015-2016 жылдар. Көбейту үшін басыңыз.
Topographic map of Walcheren, 2015 2016. Click to enlarge.