Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Чарльз Саквилл, Дорсет графының 6-шы және Миддлсекс графының 1-ші графы, КГ (24 қаңтар 1643 – 29 қаңтар 1706) – ағылшын ақыны және сарайлық.
English poet and courtier
Charles Sackville, 6th Earl of Dorset and 1st Earl of Middlesex, KG (24 January 164329 January 1706) was an English poet and courtier.
Ерте өмір
Сэквилл 1643 жылғы 24 қаңтарда Ричард Сэквиллдің, 5-ші Дорсет графының (1622–1677) ұлы ретінде дүниеге келді. Оның анасы – бұрынғы леди Фрэнсис Кранфилд, Миддлсекстің 3-ші графының қарындасы және мұрагері. Ол 1674 жылы оның иеліктеріне ие болды, ал 1675 жылы Миддлсекстің Кранфилд бароны және Миддлсек графы титулы берілді. 1677 жылғы тамыз айында ол әкесінің иеліктері мен титулына ие болды. Ол жеке оқытылды және біраз уақыт жеке тәлімгермен шетелде болды, Реставрацияға дейін аз уақыт бұрын Англияға оралды.
Sackville was born on 24 January 1643, son of Richard Sackville, 5th Earl of Dorset (1622–1677). His mother was the former Lady Frances Cranfield, sister and heiress of the 3rd Earl of Middlesex, to whose estates he succeeded in 1674, being created Baron Cranfield, of Cranfield in the County of Middlesex, and Earl of Middlesex in 1675. He succeeded to his father's estates and title in August 1677. He was educated privately, and spent some time abroad with a private tutor, returning to England shortly before the Restoration.
Мансап
Король Карл II-нің бірінші Парламенті кезінде Саквилл Сассекстегі Шығыс Гринстедтен депутат болып сайланды. Алайда, ол саясатқа қызығушылық танытпады, бірақ Уайтхоллде сарайдағы адам және шешен ретінде танымал болды. Сэр Чарльз Седли мен лорд Рочестердің жасаған артық әрекеттеріне де қатысты. 1662 жылы Саквилл мен оның інісі Эдвард, тағы үш джентльменмен бірге Хоппи есімді тері илеушінің тонау және кісі өлтіруіне айыпталды. Олардың қорғанысы – олар ұрыларды қуғанда, Хоппиді қарақшы деп жаңылысқандықтары болды. Олар ақталған сияқты, себебі 1663 жылы Седли Ковент-Гарденде қоғамдық тәртіпті бұзғаны үшін сотталғанда, (Сэмюэл Пепис айтуынша) Лорд Бас судья оған: «Осы уақыттағы құтқарылуын соншалықты тез ұмытып кеттің бе, және енді мұндай жолға қайта түсудің орнына, Құдайдан кешірім тілеп дұға етуің дұрыс еді» деді. Оның мінезіндегі бір ерекшелік оның ақымақтығын басқаларға қарағанда азаматтар үшін жағымсыз етпеді, себебі ол ешқашан жаман адам ретінде танылмады, ал Рочестер Карл II-ге: «Менің лорд Дорсет не істесе де, ешқашан кінәлі емес» деген екен. 1665 жылы ол Екінші ағылшын-голландия соғысында Йорк герцогының астында ерікті болып қызмет етті. Оның «Барлық әйелдерге құрлықта» атты танымал әні, Приордың айтуынша, Харвич маңындағы тұманды Опдамды жеңген күнді алдындағы түнде (1665 жылдың 3 маусымы) жазылған. Сэмюэл Джонсон, «сирек кездесетін керемет оқия толық шындыққа сай болмайды» деген пікірмен, Оррери графы оған бұл оқия сол кезде ғана қайта өңделгенін айтқан. 1667 жылы Пепис Саквиллдің Нелл Гвинді театрдан алдап, Седлимен бірге Эпсомда қуанышты өмір сүргенін айтып ренжіді. Келесі жылы король Гвинге құдалық жасады, ал оның «Екінші Карл» деп атаған адамы (оның бұрынғы жары Чарльз Харт, ал ол үшін «Бірінші Карл» болған) Францияға «бос жұмысқа» жіберілді. 1678 жылы ол Пемброк графының қолынан ажалдан мүжілді, олар сот ісімен айналысып жатқанда. Оның көңілділігі мен шешендігі Карл II-нің құрметін қамтамасыз етті, бірақ Джеймс II-ге ұнамады, ол сонымен қатар Дорсеттің өзінің сүйіктісі, Дорчестер графинясы Кэтрин Седлиге арнаған аяусыз әзілдерін кешіре алмады. Сондықтан ол Джеймстің таққа отырғаннан кейін сарайдан кетіп қалды. Саквилл Оранж Уильямның шақыруына келісті, ол оны Құпия кеңесші, Лорд-камергер (1689) және Гартер орденінің рыцары (1692) етті. Уильямның 1695 және 1698 жылдар аралығында болмаған кездері Саквилл патшалықтың Лорд-әділеттерінің бірі болды. 1699 жылы ол Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды.
During King Charles II's first Parliament, Sackville sat for East Grinstead in Sussex. He had no taste for politics, however, but won a reputation at Whitehall as a courtier and a wit. He bore his share in the excesses for which Sir Charles Sedley and Lord Rochester were notorious. In 1662, Sackville and his brother Edward, with three other gentlemen, were indicted for the robbery and murder of a tanner named Hoppy. The defence was that they were in pursuit of thieves, and mistook Hoppy for a highwayman. They appear to have been acquitted, for when, in 1663, Sedley was tried for a gross breach of public decency in Covent Garden, Sackville, who had been one of the offenders, was (according to Samuel Pepys) asked by the Lord Chief Justice "whether he had so soon forgot his deliverance at that time, and that it would have more become him to have been at his prayers begging God's forgiveness than now running into such courses again." Something in his character made his follies less obnoxious to the citizens than those of the other rakes, for he was never altogether unpopular, and Rochester is said to have told Charles II that "he did not know how it was, my Lord Dorset might do anything, yet was never to blame". In 1665 he volunteered to serve under the Duke of York in the Second Anglo Dutch War. His famous song, "To All You Ladies Now at Land", was written, according to Prior, on the night before the victory gained over foggy Opdam off Harwich (3 June 1665). Samuel Johnson, with the remark that seldom any splendid story is wholly true, said that the Earl of Orrery had told him it was only retouched on that occasion. In 1667, Pepys lamented that Sackville had lured Nell Gwyn away from the theatre, and that with Sedley the two kept merry house at Epsom. Next year the king was paying court to Gwyn, and her Charles the Second, as she called him (Charles Hart, a former lover, being her Charles the First), was sent on a "sleeveless errand" into France to be out of the way. In 1678 he narrowly escaped death at the hands of the deranged Earl of Pembroke, with whom he was engaged in a lawsuit. His gaiety and wit secured the continued favour of Charles II, but did not especially recommend him to James II, who could not, moreover, forgive Dorset's lampoons on his mistress, Catherine Sedley, Countess of Dorchester. On James's accession, therefore, he retired from court. Sackville concurred in the invitation to William of Orange, who made him a Privy Counsellor, Lord Chamberlain (1689), and Knight of the Garter (1692). During William's absences between 1695 and 1698, Sackville was one of the Lords Justices of the Realm. In 1699 he was elected a Fellow of the Royal Society
Ол әдебиетшілердің жомарт демеушісі болды. Джон Драйден лауреаттығынан шеттетілген кезде, ол оған өзінің қаражатынан теңдей зейнетақы берді. Мэтью Приор өзінің «Әртүрлі жағдайлардағы өлеңдері» (1709) шығармасын Дорсеттің ұлына арнағанда, оның пікірін Эдмунд Уоллердің де ескергенін, Букингем герцогы Дорсет оны қайтадан сынамайды деп сенгенге дейін өзінің «Репетициясын» жариялауды кейінге қалдырғанын, ал Сэмюэл Батлер мен Уильям Уайчерли екеуі де оған алғашқы танылуларын қарыздар екенін айтты. Приордың Дорсетті мақтауы, әрине, шамадан тыс, бірақ оның жастық шақтағы ақымақтықтары аяқталғаннан кейін ол өте жақсы қасиеттер дамытқан көрінеді, және ол қалдырған өлеңдері аз болса да, олардың ешқайсысының да мәні жоқ емес. Драйденнің «Сатира туралы эссесі» және «Драмалық поэзия туралы эссеге» арналуы оған арналған. Уолпол (Асыл авторлар каталогы, iv) ол өзінің бірінші ұстазы, немесе оның замандастары Букингем және Рочестер сияқты, патшалық сезімсіздік, герцогтың принципсіздігі немесе графтың ойсыздығы жоқ, көп ақыл-ойға ие болғанын айтады; ал Конгрив оның өлімі алдында оның басқа адамдардың ең жақсы денсаулығында болғаннан гөрі көбірек шешендікпен сөйлегенін хабарлады.
He was a generous patron of men of letters. When John Dryden was dismissed from the laureateship, he made him an equivalent pension from his own purse. Matthew Prior, in dedicating his Poems on Several Occasions (1709) to Dorset's son, affirms that his opinion was consulted by Edmund Waller; that the Duke of Buckingham deferred the publication of his Rehearsal until he was assured that Dorset would not rehearse upon him again; and that Samuel Butler and William Wycherley both owed their first recognition to him. Prior's praise of Dorset is no doubt extravagant, but when his youthful follies were over he appears to have developed sterling qualities, and although the poems he has left are very few, none of them are devoid of merit. Dryden's Essay on Satire and the dedication of the Essay of Dramatick Poesie are addressed to him. Walpole (Catalogue of Noble Authors, iv.) says that he had as much wit as his first master, or his contemporaries Buckingham and Rochester, without the royal want of feeling, the duke's want of principles or the earl's want of thought; and Congreve reported of him when he was dying that he slabbered more wit than other people had in their best health.
Некелер
Сэквилл үш рет үйленген; ол 1674 жылдың маусымында Чарльз Берклидің жесірі, Фалмут графы және Герви Багот пен Дороти Арденнің қызы Мэри Баготқа тұрмысқа шықты. Ол 1685 жылдың 7 наурызында Джеймс Комптонның, 3-ші Нортгемптон графының және Мэри Ноэлдің қызы Мэри Комптонға үйленді; олардың екі баласы болды – Лайонел Кранфилд Саквилл, 1-ші Дорсет герцогы және Мэри Саквилл (1689–1705). Ол екі заңды емес қыздың әкесі болды, біреуі Мэри Саквилл (26 маусым 1714 жылы қайтыс болды), ал екіншісі актриса Элис Лиден – Анна Ли Саквилл (1667–1738). Ол 1706 жылы Бат қаласында қайтыс болды.
Sackville was three times married; he married his first wife Mary Bagot, widow of Charles Berkeley, Earl of Falmouth and daughter of Hervey Bagot and Dorothy Arden, in June 1674. He married his second wife, Mary Compton, daughter of James Compton, 3rd Earl of Northampton and Hon. Mary Noel, on 7 March 1685; they had two children together, Lionel Cranfield Sackville, 1st Duke of Dorset and Mary Sackville (1689–1705). He fathered two illegitimate daughters, one named Mary Sackville (died 26 June 1714), and the other with actress Alice Lee, named Anne Lee Sackville (1667–1738). He died at Bath in 1706.
Шығармалары
Ұлы Помпейдің төртінші актісі, француз тілінен белгілі бір ардақты тұлғалар аударған трагедия, Дорсеттің туындысы. Поп оны осы саладағы шеберлермен бірге санаған сатиралары, «Біздің ең танымал ақымақтардың адал тізімі» (Bibliotheca Curiosa, ed. Алтыншы, 1885) еңбегінен басқа, көбінесе қысқа шарлатандықтар болған. Рочестер, Роскоммон және Дорсет графтарының, Девоншир, Букингемшир герцогтарының және т.б. еңбектері, олардың өмірбаяндарымен бірге (1731) Х. Г. Бон 1841 жылы каталогқа енгізген (No. 20841). Оның өлеңдері Андерсон және басқа да британдық ақындардың жинақтарына қосылған.
The fourth act of Pompey the Great, a tragedy translated out of French by certain persons of honour, is by Dorset. The satires for which Pope classed him with the masters in that kind seem to have been short lampoons, with the exception of A faithful catalogue of our most eminent ninnies (reprinted in Bibliotheca Curiosa, ed. Goldsmid, 1885). The Works of the Earls of Rochester, Roscommon and Dorset, the Dukes of Devonshire, Buckinghamshire, &c., with Memoirs of their Lives (1731) is catalogued (No. 20841) by H. G. Bohn in 1841. His poems are included in Anderson's and other collections of British poets.
Фильмдегі сурет
Саквиллді Джонни Вегас 2004 жылғы "Либертин" фильмінде, әріптес жазушы және зейінді Джордж Этергемен (Том Холландер) ажырамас серік ретінде көрсетеді. Бұл фильм Стивен Джеффристің осы аттас пьесасының бейімделуі болып табылады, ол Рочестер графы мен "Қуаныш тобының" айналасын суреттейді.
Sackville is portrayed by Johnny Vegas as the invariable companion of fellow author and wit George Etherege (Tom Hollander) in the 2004 film The Libertine, an adaptation of Stephen Jeffreys' play of the same name, which depicts the Earl of Rochester and the orbit of the "Merry Gang".