Зы бронетранспорттық құралдар мен танктер

Кіріспе

Қарулы техникалық құралдар

infobox weapon
| name = Combat Vehicle Reconnaissance (Tracked)
| image =
| caption = Scorpion/Scimitar танылу нұсқаулығы
| origin = Ұлыбритания
| type = Барлау, Танкқа қарсы қорғаныс, Қарулы күштерді тасымалдау машинасы, Жедел жәрдем, Басқару және қадағалау, Эвакуациялық машина

| service =
| used by =
| wars =

| spec label =
| weight = 17,800 фунт (8.074 тонна) 1996 жылға дейін британдық армия және экспортқа 3500-ден астам машина жасалды. Scorpion, Scimitar және Striker британдық армия қызметінен алынып тасталды.

Жобалау және әзірлеу

1960 жылдардың басында Ұлыбританияның шетелдегі міндеттемелерін сақтап тұру қымбатқа түсті және қорғаныс бюджетіне салмақ салды. Жаңа стратегия ұсынылды: әскерлер мен жабдықтар Еуропадағы базаларынан даулы аймақтарға әуемен тасымалданатын еді. Әуеден түскен әскерлерді қолдау үшін бронетехникаға қарсы қабілеті бар және ұсынылып отырған Armstrong Whitworth AW.681 көлігімен тасымалдауға жеңіл AFV қажеттігі анықталды. Сонымен қатар, "Саладин" бронеавтомобилін ауыстыру мәселесі де қарастырылып жатты. 1960 жылы "Зы бронетехникалық барлау машинасы" жобасы басталды. Көлік құралында 76 немесе 105 мм-лік негізгі қару орнатылатын, оның ішінде үш адамнан – жүргізуші, нысана алушы және командирден тұратын экипаж орналасатын еді. Бронетехникаға қарсы қабілетті артқы бөлігіне орнатылған Swingfire зымыран жүйесі (сол кезде әзірленуде болған) қамтамасыз ететін еді. Бұл конструкция тіректі және дөңгелекті нұсқаларда жасалатын болып, FV432 бронетранспортерімен бірдей қозғалтқыш пен беріліс қорабын пайдаланатын еді. Прототиптің салмағы 13 тоннадан асты, бұл оны әуемен тасымалдау лимитінен асып кетті. Сол кездегі көлік ұшақтарына сыю үшін көліктің биіктігі белгілі бір шектен кем болуы керек, ені де белгілі бір шектен кем болуы тиіс еді. Жерге қысымның 5 фунт/квадрат дюймдік талабын орындау үшін тізбектер кең болуы керек еді. Ені сондай-ақ қолданылатын қозғалтқышты да анықтады – ол толық қысқы киім киген жүргізушінің қасына сыюы керек еді. Осылайша, қозғалтқыш бөлімі тек белгілі бір енде болуы мүмкін еді. Сол кезде өндірісте немесе әзірленуде болған танк қозғалтқыштарының ешқайсысы қолайлы болғандықтан, Jaguar 4.2 литрлік бензиндік қозғалтқышы қолданылды. Ол әскери стандарттағы отынды пайдалану үшін модификацияланды, қысым коэффициенті 9:1-ден 7.75:1-ге дейін төмендетілді және бір Solex Marcus карбюраторы орнатылды, нәтижесінде қуаты 265 а.к.-тан 195 а.к.-қа дейін төмендеді. Жүргізушінің орны көліктің алдыңғы жағында, қозғалтқышпен қатар орналасқандықтан, мұнара артқы жағында болуы керек еді. 76 мм-лік қарумен жабдықталған оттық қолдау нұсқасы "Скорпион" деп аталды, өйткені артқы мұнара құйрықтың ұшына ұқсады. Alvis компаниясының бұрынғы көліктері "Саладин", "Сталварт" (жүк тасымалдаушы) және "Сарацен" (жеке құрам тасымалдаушы) үлгісі бойынша барлық CVRT көліктері "S" әрпімен басталды. Қорғаныс министрлігі белгілеген қатаң шығындар шегінде жұмыс істеуге тура келгендіктен, алғашқы прототип 1969 жылдың 23 қаңтарында уақытында және бюджет шегінде аяқталды.

In the early 1960s, the United Kingdom's overseas commitments were proving costly to garrison and were a drain on the defence budget. A new strategy was proposed, that troops and equipment would be airlifted to trouble spots from their bases in Europe. To support the air landed troops, a requirement was identified for an AFV that could provide fire support with an anti armour capability and be light enough to be airportable by the projected Armstrong Whitworth AW.681. At the same time, consideration was being given to the replacement of the Saladin armoured car. In 1960, work began on what was called the Armoured Vehicle Reconnaissance. The vehicle would mount a 76 or 105 mm main gun in a limited traverse turret, which also housed the three man crew; namely: driver, gunner and commander. The anti–armour capability would be met by a Swingfire missile system (then under development) mounted at the rear. The design would come in both tracked and wheeled versions and share the same engine and transmission as the FV432 armoured personnel carrier. The final weight of the prototype was over 13 tons, which exceeded the weight limit if it was to be transported by air. To fit inside the transport aircraft of the time, the vehicle's height had to be less than , its width had to be less than To meet the ground pressure requirement of five psi, the tracks had to be wide. The width also dictated the engine used – it had to fit next to a driver in full winter clothing. Thus the engine compartment could only be wide. No tank engines in production or development at the time were suitable, so the Jaguar 4.2 litre petrol engine was used. This was modified to use military grade fuel, with a compression ratio lowered from 9:1 to 7.75:1 and a single Solex Marcus carburettor, resulting in a power output reduction from 265 bhp to 195 bhp. The driver position, being located at the front of the vehicle alongside the engine, dictated that the turret would have to be at the rear. The fire support version, armed with a 76 mm gun, was named Scorpion as the rear mounted turret suggested a sting in the tail. Following the example of Alvis predecessor vehicles Saladin, Stalwart (load carrier) and Saracen (personnel carrier), all CVRTs started with the letter 'S'. Having to work under strict cost limitations imposed by the Ministry of Defence, the first prototype was completed on time and within budget on 23 January 1969,

Ұрыс тобының жылулық бейнелеу бағдарламасы

2001 жылы Thales Optronics компаниясы Battle Group Thermal Imaging (BGTI) бағдарламасы бойынша келісімшарт ұтып алды. Бұл келісімшарт британдық армияның Scimitar және Корольдік инженерлердің Spartan көліктеріне орнатылған түнгі көру құралдарын жаңалайды. Олар күндізгі термографиялық бейне және лазерлік қашықтық өлшегішпен жабдықталған жаңа нысана алу құралымен алмастырылды. Көлік командирі монитор мен карта дисплейін, ал жүргізуші навигациялық жүйеге қол жеткізеді.

Скорпион

FV101 Scorpion бастапқыда британдық армияның жауынгерлік барлау машиналарын (гусеницалық) қажеттілігін қанағаттандыру үшін жасалған. Scorpion 1970 жылдың мамыр айында британдық армияға 275 данаға келісімшарт бойынша қабылданды, кейіннен бұл көрсеткіш 313 машинаға дейін өсті. Басты қару-жарақ төмен жылдамдықты 76 мм негізгі зеңбірек, коаксиалды 7,62 мм GPMG және көп түтіклі түтін гранаталарын тарататын құрылғылардан тұрды. Алғашқы өндіріс 1972 жылы аяқталды. Scorpionмен жабдықталған алғашқы британдық полк – 1973 жылы Blues and Royals (Royal Horse Guards және 1st Dragoons) болды. 1981 жылдың қарашасында RAF полкі 184 Scorpion және CVR(T) түрлерінің алғашқыларын алды. Олар әуежайды қорғау үшін пайдаланылды және Ұлыбритания, Германия және Кипрдегі RAF базаларында дислокацияланды. 76 мм зеңбірек, әсіресе канистрлік оқ-дәрі бұл рөлге өте қолайлы болды, оны базада шабуылдаушы күштерге қарсы қолдануға болады, ал оның аз радиусы ұшақтар мен инфрақұрылымға зиян келтіру қаупін азайтады. RAF полкінің машиналары бастапқыда Иранға тапсырыс ретінде берілген, бірақ шахты құлатылған революциядан кейін жеткізілмеді. Машиналардың айырмашылығы – оларда судан өтуге арналған жабдық болмады, ал RAF Regiment Spartan машинасының командирінің куполы британдық армия машиналарынан өзгеше болды. Британдық Scorpion машиналары 1995 жылы қызметтен алынды, себебі басты қару-жарақ атылған кезде экипаж бөліміндегі уыттану қаупі болды. Қосымша қару-жараққа командирдің 7,62 мм GPMG және көп түтіклі түтін гранаталарын тарататын құрылғылар кірді. Striker көрінісі жағынан Spartan-ға өте ұқсас болды, тек зымыран түтікшелері көтерілгенде ғана анықтау оңай болды. 2006 жылдың ортасында британдық армияда 48 Striker машинасы қызметте болды.

Спартандық

FV103 Spartan – шағын бронетранспортер (APC); ол барлығы жеті адамды тасымалдай алады, оның ішінде үш адамнан тұратын экипаж және артқы бөлімде тағы төрт адам. Британдық армияда ол инженерлік барлау тобы, әуе қорғанысы бөлімдері және миномет отын басқарушылар сияқты шағын мамандық топтарын тасымалдау үшін қолданылады. 2006 жылдың ортасында британдық армияда 478 "Спартан" қызметте болды, кейбір міндеттерде 2009 жылдан бастап Panther командалық және байланыс машинасымен алмастырылды.

Самариялық

FV104 Samaritan – CVR(T) жедел жәрдем машинасының түрі. Британ әскері үшін 50 данасы жасалған. 2006 жылы британдық әскерде 328 данасы қолданыста болды.

Сембер

"Сейбер" – гибридтік машина, оның мұнарасы "Фокс" броньды барлау машинасының "FV101 Scorpion" шассисіне орнатылған және "Сцимитар" сияқты 30 мм RARDEN зеңбірегімен қаруланған. 1995 жылы осы гибридтік машиналардың 136-сы, мұнараға бірқатар өзгерістер енгізілгеннен кейін, пайдалануға берілді. Бұл өзгерістерге түтін гранаталарын тастау құрылғыларын қайта жасау, стандартты пулеметті L94A1 тізбекті пулеметпен алмастыру және командир мен нысана көруші үшін бас кеңістігін арттыру мақсатында күмбезді люктер орнату кірді. Олар 2004 жылы қызметтен шығарылғанға дейін броньды және механикаландырылған жаяу әскер батальондарының барлау взводтарына бекітілді. BAE Land Systems, Alvis әскери машиналарын жасаушы компанияның мұрагері, Stormer-ді түрлі мақсаттағы қару жүйелерімен жабдықтап саудаға шығарады. Индонезияға 50-ге жуық Stormer машинасы, оның ішінде бронетранспортерлер, басқару пункттері, жедел жәрдем машиналары, техниканы жөндеу машиналары, көпір салу машиналары және логистикалық машиналары жеткізілді. Малайзияда – 35, Оманда – 4, ал Ұлыбританияда – 170-тен астам машина бар. "Сцимитар" машиналары броньды полктің төрт эскадрильясының бірімен және броньды жаяу әскер батальондарының барлау взводтарымен де пайдаланылды. 1974 жылдың тамызында Корольдік лаңкестер полкінің 16/5-ші эскадрильясының "Скорпион" машиналары Түрік басқыншылығы кезінде британдық егемендік аймақтарын қорғау үшін C-130 Hercules көлігімен Кипрге жеткізілді. Жеткізілген екі взвод Wireless Ridge шайқасы кезінде 2-ші Парашют полкіне, ал Mount Tumbledown шайқасы кезінде 2-ші Шотландия гвардиясына оттық қолдау көрсетті. Перс шығанағындағы соғысқа қарай CVR(T) британдық армияда толыққанды қалыптасқан еді және барлық түрлері де қолданысқа енгізілді. 1-ші бронедивизияға бекітілген дивизиялық барлау полкі – 36 "Сцимитар", 16 "Страйкер", 12 "Спартан", 9 "Сұлтан" және 4 "Самаритян" машиналарымен жабдықталған Корольдік лаңкестер полкінің 16/5-ші полкі, сондай-ақ 1-ші Корольдік драгун гвардиясының "А" эскадрильясы (16 "Скорпион", 4 "Спартан", 2 "Сұлтан", 1 "Самаритян", 1 "Самсон") болды. Бұл бөлімге сондай-ақ 1-ші эскадрилья RAF полкі ( "Скорпион", "Спартан", "Сұлтан" және "Самсон" машиналарын басқаратын) қосылды. Бронетандық полктер мен бронетандық жаяу әскер батальондарының барлау взводтарының әрқайсысында сегіз "Скорпион" немесе "Сцимитар" машинасы болды. CVR(T) отбасы британдық армияның жауынгерлік барлау полктерімен бірге, Босния және Герцеговинадағы көпұлтты күш – НАТО Имплементациялық күшінің (IFOR) құрамында қолданылды. Британдық армияның CVR(T) машиналарының келесі қолданылуы 2003 жылы Иракқа жасалған шабуыл (Operation Telic) болды. Бастапқы күшке 1-ші Корольдік драгун гвардиясы және үйшік ат әскерінің D эскадрильясы кірді, екеуі де CVR(T) машиналарымен жабдықталған. Ирактан кейін CVR(T) машиналарымен жабдықталған жауынгерлік барлау полктері Ауғанстандағы Herrick операциясына қатысты, әсіресе Light Dragoons-пен бірге Panther's Claw операциясында.

The Sabre was a hybrid vehicle, with the turret from a Fox Armoured Reconnaissance Vehicle on a FV101 Scorpion hull and armed with the same 30mm RARDEN cannon as the Scimitar. One hundred and thirty six of these hybrid vehicles were brought into service in 1995, after some modifications were made to the turret. These modifications included redesigning the smoke grenade dischargers, replacing the standard machine gun with an L94A1 chain gun and domed hatches to improve headroom for the commander and gunner. They were assigned to the reconnaissance platoons of armoured and mechanised infantry battalions before being withdrawn from service in 2004. and a flatbed version fitted with the Shielder minelaying system. BAE Land Systems, the descendant of Alvis military vehicles, market Stormer with various weapon systems for many purposes. Indonesia has received about 50 Stormer variants, including the APC, command post vehicle, ambulance, recovery, bridge layers and logistics vehicle. Malaysia has 35, Oman has four and the United Kingdom has over 170. Scimitars were also used by one of the four squadrons in an armoured regiment and the reconnaissance platoons of armoured infantry battalions. In August 1974, Scorpions from A Squadron 16th/5th The Queen's Royal Lancers, were transported by C 130 Hercules to Cyprus, to protect the British Sovereign Base Areas during the Turkish invasion. The two troops deployed provided fire support for the 2nd Battalion, The Parachute Regiment during the Battle of Wireless Ridge and for 2nd Battalion Scots Guards during the Battle of Mount Tumbledown. By the time of the Gulf war, the CVR(T) was well established in the British Army and all versions were deployed. The divisional reconnaissance regiment attached to the 1st Armoured Division was the 16th/5th The Queen's Royal Lancers, (with 36 Scimitars, 16 Strikers, 12 Spartans, 9 Sultans and 4 Samaritans), and 'A' Squadron 1st Queen's Dragoon Guards (16 Scorpions, 4 Spartans, 2 Sultans, 1 Samaritan, 1 Samson). This unit also had 1 Sqn RAF Regiment (Operating Scorpion, Spartan, Sultan & Samsons ) attached to them. The armoured regiments and armoured infantry battalions reconnaissance troops also had eight Scorpions or Scimitars each. The CVR(T) family were deployed with the British Army's formation reconnaissance regiments– part of the NATO Implementation Force (IFOR), a multinational force in Bosnia and Herzegovina. The next deployment for the British Army's CVR(T)s was the 2003 invasion of Iraq (Operation Telic). The initial force contained the 1st Queen's Dragoon Guards and D Squadron, the Household Cavalry, both equipped with CVR(T). After Iraq, CVR(T) equipped formation reconnaissance regiments have taken part in Operation Herrick in Afghanistan, notably during Operation Panther's Claw with the Light Dragoons.

Еуропа

Тағы төрт еуропалық ел CVR(T) қолданды: Бельгия, Ирландия, Латвия және Испания. Бельгия армиясы 701 EA CVR(T) Scorpion, Scimitar, Sultan, Spartan және Samaritan нұсқаларына тапсырыс берді, олар 1975 жылы жеткізілді. Оларды COMRECCE қолданды, ол 1-ші, 2-ші және 4-ші атты әскер полктерінен (сондай-ақ Leopard 1 танкымен жабдықталған 3-ші лансьерлер полкі), CVR(T) тобынан (Бронетехникалық барлау мектебі) және 12EA бронеатқыштар және 8EA танк полктерінің барлық барлау взводтарынан тұрды. Бельгия армиясы CVR(T) көліктерін БҰҰ-ның Балқан және Сомалидегі операцияларында пайдаланды. Бельгия 2004 жылға дейін барлық CVR(T)-терін сатты. Испания теңіз жаяу әскері 1985 жылы 17 Scorpion алды. Барлығы 2004 жылға дейін қолданыстан шығарылды. Ирландия армиясы Ирландия армиясының атты әскер корпусы пайдалануы үшін аз ғана Scorpion көліктерін алды. Ұлыбритания, Бельгия және Испания Scorpion көліктерін қолданыстан шығарғандықтан, Ирландия 2014 жылы оларды зейнеткерлікке шығарғанға дейін Еуропада осы типтің жалғыз қолданушысы болды. Латвия армиясы бұрынғы британдық армиядан 123 Scimitar, Sultan, Spartan, Samson және Samaritan көліктерін алды. Шарт бойынша, барлық көліктер жаңартылып, күрделі жөндеуден өтеді. Латвия құрлық әскерлеріне алғашқы жеткізілімдер 2015 жылдың қыркүйегінде басталады. Осы көліктердің кейбіреулері 4-ші буын Spike танкке қарсы басқарылатын зымыран жүйелері үшін мобильді платформа ретінде пайдаланылатын болады.

Оңтүстік және Орталық Америка

Оңтүстік және Орталық Америкада CVR(T) пайдаланушы елдер қатарында Чили, Гондурас және Венесуэла болды. Венесуэла армиясы 50 "Скорпион-90" және екі "Султан" машинасын пайдаланады.

Оңтүстік-Шығыс Азия және Тынық мұхит

Оңтүстік-Шығыс Азия және Тынық мұхиты аймағында CVR(T) операторлары ретінде Бруней, Индонезия, Малайзия, Таиланд, Филиппин және Жаңа Зеландия болды. Филиппин армиясы жеңіл броньды дивизиясында 40-қа дейін "Скорпион" қолданды. Бұл құрама дөңгелекті және танкіден жүретін көліктерді пайдаланды, бірақ "Скорпион" олардың қару-жарақтарындағы жалғыз оттық қолдау немесе бронетехникаға қарсы көлік болды. Олар сондай-ақ 6 "Самаритан" және 3 "Самсон" қолданды. Жаңа Зеландия армиясы шағын мөлшерде "Скорпион" машиналарын, шамамен эскадрон күшінше пайдаланды. Қазір олар LAV III көліктерімен алмастырылды.

Таяу Шығыс

Таяу Шығыста CVR(T) операторлары ретінде Иран, Иордания, Оман және Біріккен Араб Әмірліктері болды. 1997 жылдың желтоқсан айында Иран "Тосан" деп аталатын жеңіл танкты жасағаны туралы хабарланды. "Тосан" 90 мм-лік зеңбірекпен жабдықталған және "Скорпион" негізінде құрастырылған сияқты. Иордания Корольдік құрлық әскері 80 "Скорпион" және 100 "Спартан" машинасын алды. Иран-Ирак соғысы кезінде Ирактың бірнеше "Скорпион" машиналарын басып алып, оларды Иорданияға бергені хабарланды. "Спартан" машиналары Бельгия CVR(T) паркін тарату кезінде алынды. Оман Корольдік армиясы "Саладин" бронетранспортёрін 30-дан 50-ге дейін "Скорпион"мен алмастырды. Олар 1982-1983 жылдары үш "Самсон" бронетранспортёрімен бірге жеткізілді. 1985 жылы тағы 30 машинаға арналған екінші тапсырыс орындалды. Екінші тапсырысқа "Скорпион", "Сұлтан", "Спартан" және "Самсон" машиналары кірді. Оман сонымен қатар жаңа "Стормер" машиналарын пайдаланады. Біріккен Араб Әмірліктері армиясы өз брондалған бригадаларында пайдалану үшін 76 "Скорпион" алды. Бұл машиналардың Перс шығанағы соғысына қатысқан-жоқпадығы белгісіз.

Африка

Африкада CVR(T) пайдаланушы елдер қатарында Ботсвана, Нигерия, Танзания және Того болды.

Басқа көлік құралдарындағы "Скорпион" мұнарасы

Австралия армиясы CVR(T) қолданбады, бірақ FMC M113 бронетранспортеріне орнатылған Scorpion мұнарасын Орташа барлау машинасы немесе M113A1 MRV ретінде пайдаланды. (Бұл бұрынғы M113 Fire Support Vehicle (FSV) толықтырды, ол Saladin мұнарасымен жабдықталған болатын.) 1970-ші жылдардың басында енгізілген соңғы MRV 2000-ші жылдардың басында қызметтен шығарылды және оның орнына ASLAV келді. Филиппин армиясының жаяу әскер бөлімдері де кейіннен Scorpion мұнараларымен күшейтілген M113A1 бронетранспортерлерін алды. Филиппин қызметінде олар M113A1 өртке қолдау машинасы (FSV) деп белгіленеді. Канада армиясы Scorpion мұнарасын AVGP Cougar дөңгелекті барлау машинасына орнатты. Бастапқыда 195 Cougar сатып алынған, бірақ 1999 жылы автопарк 100 машинаға дейін азайтылды және кейіннен қызметтен шығарылды.

Жаңартулар мен болашақ даму

Ауғанстандағы жауынгерлік тәжірибе нәтижесінде британдық армия бірнеше Сцимитар жеңіл танкін Mark 2 стандартына дейін жаңартып, жетілдірді. Жақсартуларға Spartan әскер тасымалдауышының негізінде жасалған жаңа алюминий корпусы кірді, ол ішкі көлемді және қорғанысты арттырады, сондай-ақ жаңа отын жүйесі, қоршаған ортаны бақылау жүйесі және аспасы енгізілді. "Спартан", "Султан", "Самсон" және "Самари" түрлері үшін де жаңа корпустар салынды. Британдық OVIK фирмасы CVR(T) негізінде "Meerkat" деп аталатын көлікті жобалады, болашақта британдық қызметте және, мүмкін, басқа да қарулы күштерде пайдаланылатын осы көліктердің көптеген даналарын жөндеуге мүмкіндік болатынын күтіп отыр. Көліктің корпусы қайта жобаланды, ал жүргізуші басты экипаж мүшесімен қатар отыратын орталық орынға көшірілді. Көлікті басқару үшін дәстүрлі рульдік жүйе қолданылады, оны солдан оңға ауыстыруға болады, бұл экипаж мүшелеріне көлікті басқаруға немесе оны бағыттап отыруға мүмкіндік береді. Қозғалтқыш 6,7 литрлік Cummins дизельдік қозғалтқышымен алмастырылды, ал беріліс DB TN15E+ және STORMER соңғы жетектеріне жаңартылды. Мұнараның орнына модульдік қару "кассетасы" орнатылды, ол, мысалы, .50" М2 HB пулеметімен жабдықталған қашықтықтан басқарылатын қару станцияларын орнатуға мүмкіндік береді. Тағы бір британдық консорциум әртүрлі міндеттерді орындау үшін ауыстырылатын модульдермен бірнеше шассиді пайдаланатын тұжырымдаманы жобалап, жасады деп мәлімдеді. Mark 1 mPODt (көп мақсатты POD (жегілген)) 10–13 тонна салмақты көлікте тұжырымдаманы көрсету үшін Shielder-де қолданылған Stallion платформасын пайдаланады. Алайда, шасси қызметтегі басқа да көліктерден болуы мүмкін.