Кіріспе

Ағылшын палач (1686 жылы қайтыс болды)
жарыс аты

Джон Кетч (1686 жылғы қарашада қайтыс болды), көбінесе Джек Кетч деп танылатын, король Чарльз II-нің қызметінде болған атышулы ағылшын палашы. Оның нашар орындалған жазалауларының салдарынан "Джек Кетч" есімі өлім, шайтан және палачтарды білдіретін мақалды атау ретінде қолданылады.

Тағайындау

Кетч 1663 жылы, өзінің шәкірті болған қайтыс болған Эдвард Данның орнын басып, қызметке кірді. Ол алғаш рет 14 қаңтар 1676 жылы Олд Бейли сот істерінің баяндамаларында еске алынады, бірақ жаңа дарға асушы туралы басылған хабарлама 1678 жылдың 2 желтоқсанына дейін жарияланбады, сол кезде «The Plotters Ballad» атты жеделхат пайда болды, ол Джек Кетчтің опасыздық жасағандарды емдеуге арналған және католик инфекциясына қарсы тиімді дәрілік рецептін қамтиды.

Лорд Расселдің өлтірілуі

Сол кезде Кетч өлтіру құралын өте садистікпен немесе қарапайым шеберліксіздікпен қолданды – ешкім қайсысы екенін анықтай алмады – құрбан әрбір соққыдан қорқынышты түрде зардап шекті, әрқайсысы өте азапты болғанымен, өлімге жеткізбеді. Ағылшын бас кесулеріне әдетте жиналатын қанқұмар көпшілік арасында да, осы қанды және азапты көрсетілім соншалық ашу туғызды ki, Кетч "Апология" атты памфлет жазып, жариялауға мәжбүр болды. Онда ол өзінің әрекетін Лорд Расселдің "өздігінен дұрыс поза алмай" алғанын және осыдан соң мойнына бағытталғанда алаңдағанын айтып ақтады.

Джеймс Скотт, Монмут 1-гезекінің өлімі

Ол [герцог] тымақ немесе басқа да жағдайды қолданбады, бірақ жатып алып, ол кісіге марқұм Лорд Расселге қарағанда жақсы қызмет етуді бұйырды және оған алтын берді. Бірақ ол жаман адам басын кесер алдында бес рет шапты, бұл халықты қатты ашуландырды, егер күзетілмегенде және қашып кетпегенде, оны тікелей жыртып жіберген болар еді.

Кейінгі өмір және өлім

1686 жылдың қаңтар айында Кетч шерифті "қорлаған" үшін Брайдуэлл түрмесіне қамалды. Оның орнына бұрынғы қасапшы Паска Роуз келді, бірақ 28 мамырда тонау қылмысы үшін сотталған Роуз Тайбернде дарға асылып, Кетч қайтадан қызметке орналастырылды. Кетч 1686 жылдың қараша айында қайтыс болды. Том Худ "Джек Кетчтің өмірі, оның өлім жазасының суреттері" атты тағы бір кітапты Девоншир герцогының Чатсворттағы кітапханасына сыйлады. Сондай-ақ ол Дэвид Копперфилд романында және С.М. Корнблуттың 1951 жылғы "Маршылдаған ақымақтар" ғылыми-фантастикалық әңгімесінде кездеседі. Жақында Джек Кетч Нил Стивенсонның 2003 және 2004 жылғы "Күкір күміс" және "Әлем жүйесі" атты томдарында рөл сомдады, бұл оның "Барокко циклы" сериясының бірінші және соңғы кітаптары (соңғы кітап 1714 жылы жарық көрді, бұл тарихи Джек Кетчтің өлімінен әлдеқайда кейінгі уақыт). Кетч Билл Уиллингхэмнің "Fables" комикс сериясының 10-шы санында және Бен Аароновичтің "Лондон өзендері" сериясының бірінші кітабында шағын эпизодтарда пайда болады. Ол 1951 жылғы "Рождество әні" фильмінде (басты рөлде Алистер Сим) қысқаша айтылады, онда мистер Джоркин Біріккен сауда қоғамының директорларын Скрудж бен Марлиден сақ болуға ескертеді, себебі "Олар Джек Кетчтің терісін тірідей сылып алатын еді, ал ол олардың бұл істі жасағанын білмейтін болар еді". 1952 жылдың 22 қыркүйегінде британдық актер Чарльз Логтонның қатысуымен "Джек Кетч" атты эпизод ұзақ жылдар бойы радиода таратылды.