Кіріспе
Әуе және зымыраннан қорғаныс жүйесі, зымыранға қарсы қорғаныс жүйесі. Орташа ұзартылған әуе қорғанысы жүйесі (MEADS) – НАТО басқаруымен жүзеге асырылатын даму бағдарламасы арқылы «Патриот» зымыран жүйесін алмастыруға арналған, жылдамдырғыш әуе және зымыраннан қорғаныс жүйесі. Бағдарламаны АҚШ, Германия және Италия бірлесіп әзірлеуде. MEADS қолданыстағы жүйелердің кемшіліктерін жою және АҚШ пен одақтас күштері арасында толық өзара үйлесімділікті қамтамасыз ету үшін жасалған. Германия 2015 жылдың маусым айында MEADS жүйесін өздерінің MIM 104 «Патриот» жүйелерін алмастыру үшін таңдады.
the missile defence system
The Medium Extended Air Defense System (MEADS) is a ground mobile air and missile defense system intended to replace the Patriot missile system through a NATO managed development. The program is a development of the United States, Germany and Italy. MEADS is designed to address the shortcomings of fielded systems and to permit full interoperability between U. S. and allied forces. Germany chose MEADS to replace their MIM 104 Patriot systems in June 2015.
Сипаттама
MEADS кеңейтілген қашықтықтағы жылдамды әуе және зымыран қорғанысын қамтамасыз етеді. Жүйе үшінші өлшемдегі қауіп-қатерлердің кең ауқымына қарсы күшейтілген күштерді қорғауды қамтамасыз етеді. Дамып келе жатқан қауіптерге қарсы жақсартылған өзара үйлесімділік, жылдамдық және 360 градусқа толық қорғану мүмкіндігі – негізгі аспектілер болып табылады. MEADS – маневрлік күштерді қозғалыс кезінде үздіксіз қорғауды қамтамасыз ететін әуе және зымыранға қарсы қорғаныс (АҚҚ) жүйесі. MEADS сонымен қатар аймақтық қорғаныс, отандық қорғаныс және маңызды нысандарды қорғауды қамтамасыз етеді. MEADS Lockheed Martin PAC 3 зымыран сегментін жақсарту (MSE) зымыранын, 360 градусқа айналатын бақылау және отты басқару сенсорларын, желілік бөлінген тактикалық операциялар орталықтарын және жеңіл ұшырғыштарды қамтитын жүйеге енгізеді. Бір MEADS батареясы, PAC 3 MSE зымырасымен қатар, жетілдірілген 360 градусқа айналатын сенсорлар мен тік ұшыру мүмкіндігі арқасында Patriot батареясының 8 есе аумағын қорғауға қабілетті. MEADS радарлары белсенді фазалық тізбектер мен цифрлық сәуле қалыптастыруды пайдалана отырып, PAC 3 MSE зымырасының ұзартылған қашықтығын толыққанды пайдалануға мүмкіндік береді. MEADS элементтері жүк көлігіне орнатылып, C-130 және A400M көлік ұшақтарына тиеліп-түсіріледі, осылайша операциялар театрына жылдам жеткізіледі. MEADS жүйелік құралдарды аз пайдалану арқасында, орналастырылған персонал мен жабдықтың көлемін айтарлықтай қысқартуға мүмкіндік береді. MEADS әуе көлігімен тасымалдауға деген қажеттілікті азайтады, соның салдарынан соғыс алаңына жылдам жеткізіледі. MEADS-тің минималды қолдану қабілеті үшін бір ұшырғыш, бір ұрыс басқарушысы және бір отты басқару радарын пайдалану жеткілікті, бұл әскерлерді немесе маңызды нысандарды 360 градусқа қорғауға мүмкіндік береді. Жүйелік элементтер саны артқан сайын, олар автоматты түрде MEADS желісіне қосылып, қабілетін арттырады. Бас мердігер – MEADS International, бас кеңсесі Флорида штатының Орландо қаласында орналасқан көпұлтты бірлескен кәсіпорын. Оған MBDA Italia, MBDA Deutschland GmbH және Lockheed Martin компаниялары қатысады. Компания 1999 жылы MEADS жүйесін әзірлеу үшін өткізілген конкурстық іріктеуден өтті, бірақ бағдарлама жеңілген бәсекелес екі рет сотқа шағымдануына байланысты бастала алмады. 2001 жылы жаңа тұтқырлық тәсілін енгізу үшін 216 миллион долларлық тәуекелді азайту жөніндегі келісімшартқа қол қойылды. 2005 жылдың мамыр айында MEADS International компаниясы MEADS жобалау және әзірлеу жөніндегі 2 миллиард доллар және 1,4 миллиард евро сомасындағы нақты келісімшартқа қол қойды. Бұл әзірлеу келісімшарты 2014 жылы аяқталды. АҚШ MEADS жобалау және әзірлеу бағдарламасының 58 пайызын қаржыландырды, ал еуропалық серіктестер Германия және Италия тиісінше 25 және 17 пайызын қамтамасыз етті. Германияның Бундесвері 2010 жылы әуе қорғанысының баламаларын талдауды аяқтады және Германияның зымыраннан қорғаныс қалқанын жақсарту үшін MEADS-тің негізгі құралы ретінде, сондай-ақ Германияның Еуропалық кезеңдік бейімделу тәсіліне үлесі ретінде ұсынды. 2011 жылдың ақпан айында АҚШ Қорғаныс министрлігі жобалау және әзірлеу жұмыстарын аяқтау міндеттемесін орындауға ниетті екенін, бірақ бюджеттік себептерге байланысты MEADS жүйесін сатып алмайтынын мәлімдеді. Lockheed Martin MEADS-тің өнімділігі мен шығындарының артықшылықтарын басқа жүйелермен салыстыру үшін олардың Динамикалық салыстырмалы талдау әдістемесіне (DCAM) негізделген өмірлік цикл шығындары мен мүмкіндіктері туралы интерактивті қосымшасын әзірледі. DCAM қосымшасы MEADS-тің құндылығын одан әрі нығайтты және қаржыландыруды жалғастыруға көмектесті. 2011 жылдың қазан айында Германия, Италия және АҚШ-тың Ұлттық қару-жарақ директорлары екі ұшуды тосқауылдау сынағын, ұшырғыш/зымыранды сипаттау сынағын және жоспарланған даму аясын аяқтау үшін жүргізілген сенсорлық сипаттау сынағын қаржыландыру үшін келісімшартқа түзетуді мақұлдады. 2015 жылдың маусым айында MEADS Германияның Taktisches Luftverteidigungssystem (TLVS) жүйесінің негізі ретінде таңдалды, бұл күшті желілік мүмкіндіктерге негізделген жаңа буын әуе және зымыранға қарсы қорғаныс жүйесі. MEADS Польшаның Wisła орта қашықтықтағы әуе қорғанысы жүйесін сатып алуға үміткер болды, бірақ 2014 жылдың маусым айында АҚШ-тың Patriot жүйесі мен француздық/итальяндық SAMP/T жүйесіне бәсекелестік шектелді. Алайда, Lockheed Martin 2016 жылдың ақпан айында Польша Қорғаныс министрлігімен қайтадан келіссөздер жүргізді, нәтижесінде 2016 жылдың қыркүйегінде ақпарат алу туралы ресми өтініш берілді. MEADS Польшаның Narew қысқа қашықтықтағы әуе қорғанысы жүйесін сатып алуға әлі де үміткер.
Негізгі жабдықтар
MEADS әуе және зымыранға қарсы қорғаныс жүйесі алты негізгі құралдан тұрады. MEADS радарлары, соғыс басқарушысы және ұшырғыштары жоғары сенімділікпен жасалған, осылайша жүйе ескі жүйелерге қарағанда ұзаққа созылған операцияларды сақтай алады, соның салдарынан жалпы пайдалану және техникалық қолдау шығындары азаяды.
Көпфункционалды өртке қарсы бақылау радары (МФКР)
Германияда әзірленген элементтік деңгейдегі хабар тарату/қабылдау модульдерін пайдаланатын, X жолақты, қатты күйдегі, белсенді электронды сканерленген (AESA) радиолокациялық жүйе. MMIC-ті Римдегі Selex Sistemi Integrati зауыты шығарады. Римдегі фотоника зауыты радар үшін литий ниобатын (|auto=1|LiNbO3) компоненттерін жеткізеді. MFCR радиолокациялық жүйесі жоғары дәлдікті қадағалау және кең жолақты ажырату және жіктеу қабілеттерін қамтамасыз етеді. Өте жылдам орналастыру үшін MEADS MFCR бақылау радиолокациялық жүйесі желіге қосылғанға дейін бақылау және атуды басқару мүмкіндіктерін қамтамасыз ете алады. MFCR зымыранмен байланыс үшін негізгі сәулесін қолданады. 5-режимдегі "дос немесе жау" анықтау жүйесі қауіпті анықтау және жіктеуді жақсартады.
Бақылау радары (SR)
UHF MEADS бақылау радары – 360 градусқа айналатын, белсенді электрондық сәулелендіру массивік радары, ол кеңейтілген қашықтықта көруді қамтамасыз етеді. Ол жоғары маневрлі, аз көрінетін қауіптерге, соның ішінде қысқа және орта қашықтықтағы баллистикалық зымырандарға, қанатты зымырандарға және басқа да атмосферада ұшатын қауіптерге қарсы қауіпті анықтау қабілетін ұсынады.
Тактикалық операциялар орталығы (ТОК)
MEADS TOC ұрыс басқаруын және C4I (басшылық, бақылау, компьютерлер, байланыс және барлау) қамтамасыз етеді. Ол сенсорлар мен ұшыру құрылғыларының кез келген комбинациясын бір әуе және зымыранға қарсы қорғаныс жүйесіне біріктіретін, жоғары дамыған желілік ашық архитектураны басқарады. Жүйе желілік және таратылған. Кез келген MEADS ұрыс басқарушысы, радары және ұшыру құрылғысы – желідегі сымсыз түйін. Көптеген байланыс арналарының арқасында, желі жағдайға қарай кеңейтілуі немесе қысқартылуы мүмкін, ал егер бір түйін істен шықса, желіде бір ғана сәтсіздік туындамайды. Сондай-ақ, MEADS ұшыру құрылғылары мен радарлары желіні тоқтатпай және ағымдағы операцияларға кедеріс келтірмей, оңай қосылып, шыға алады. MEADS ашық, меншік құқығы жоқ стандартталған интерфейстерді пайдаланады, бұл мүмкіндік MEADS емес элементтерге де қолданылады. Бұл икемділік жердегі зымыранға қарсы қорғаныс жүйелері үшін жаңалық.
Іске қосу және қайта жүктеу
MEADS жеңіл атқылау құрылғысы оңай тасымалданады, тактикалық жылдамдыққа ие және жылдам қайта зарядтауға қабілетті. Ол есімдік PAC 3 ракета сегментін жақсарту (MSE) зымыранына дейін тасымалдайды және ең аз уақытта ұшыруға дайындыққа жетеді. MEADS қайта жүктеуші құрылғысы ұқсас, бірақ оның атқылау құрылғысының электрондық жүйелері жоқ.
PAC-3 МСЕ
PAC 3 зымыран сегментін жақсарту (MSE) зымыраны MEADS жүйесі үшін негізгі кесуші болып табылады. Бұл кесуші жүйенің қашықтығы мен жойғыш күшін PAC 3 базалық зымыранына қарағанда арттырады, ал PAC 3 базалық зымыраны 2004 жылы жобалау және әзірлеу бағдарламасы басталғанда MEADS жүйесі үшін басты зымыран ретінде таңдалған болатын. MSE зымыраны жауап беретін басқару беттері мен қуаттырақ қозғалтқышты пайдалану арқылы ұрыс аймағын және қорғалатын аумақты кеңейтеді.
IRIS-T SL
Германияда PAC 3 MSE зымыралары жердегі орта қашықтықтағы әуе қорғанысын күшейту үшін IRIS T SLM зымыраларымен толықтырылатыны күтілуде. Бұл IRIS T әуеден ауаға қарсы зымырасының негізінде жасалған, үлкейтілген ракеталық қозғалтқышы, деректерді жіберу желісі және аэродинамикалық қарсылықты азайтатын алынып тасталатын мұрындық бөлігі бар.
Тіркеп-жұғылу
BMC4I TOC-дегі «қосылып, күресу» мүмкіндігі MEADS-ке MEADS емес сенсорлар мен ату құралдарымен дерек алмасуға мүмкіндік береді. Осы мүмкіндік MEADS-ке жердегі күштермен бірге жылжуға және одақтас күштермен өзара әрекеттесуге мүмкіндік береді. Жүйеге енгізілген өзара әрекеттесу мүмкіндіктері арқылы MEADS жауынгерлік тиімділікті және жағдайды бағалауды едәуір жақсартады, соның салдарынан достық отқа түсіп қалу қаупі азаяды. MEADS жүйесінің элементтерін әр елдің немесе НАТО-ның қажеттілігіне сәйкес жауынгерлік архитектурасына біріктіруге болады. Бөлімдер кең аумаққа таралуы мүмкін. Зымырандар мен ұшыру құралдарын басқару және бақылау бастапқы жүйелер жылжытылғанда көршілес шайқас басқару бөліміне берілуі мүмкін, бұл маневрлік күштерді қорғауды сақтайды. «Қосылып, күресу» байланысы MEADS элементтерін жүйені өшіру қажеттілігінсіз, қалауынша желіге қосуға және ажыратуға мүмкіндік береді. MEADS-тің «қосылып, күресу» қабілеті ашық, патенттелмеген стандартталған интерфейстер арқылы басқа әуе және зымыран қорғанысы жүйесінің элементтерін басқаруға мүмкіндік береді. MEADS, қажет болған жағдайда, қосымша зымыран жүйелерімен жұмыс істеуге және жаңа мүмкіндіктер дамыған сайын өзін жетілдіруге қабілетті, бірегей мүмкіндікті жүзеге асырады.
Интеграциялау және сынақ тарихы
2010 жылдың шілдесінде MEADS BMC4I НАТО-ның Әуе командалық және басқару жүйесімен (ACCS) өзара үйлесімділігін НАТО әзірлеген Белсенді қабатты баллистикалық зымырандарды қорғау (ALTBMD) интеграциялық сынақ алаңында сынақтар барысында көрсетті. Бұл сынақ MEADS BMC4I мүмкіндіктерінің бастапқы дамуын көрсетті. 2010 жылдың тамызында MEADS бағдарламасы MEADS International-да Қысқаша қорытынды есеппен Критикалық жобалауды қарау (CDR) іс-шараларын аяқтады. Германия, Италия, АҚШ және НАТО-ның Орта және кеңейтілген әуе қорғанысын басқару агенттігінің (NAMEADSMA) сарапшылары 47 қаралымнан тұратын кешенді серияда MEADS жобалау критерийлерін бағалады. 2010 жылдың желтоқсанында алғашқы MEADS ұшыру құралы мен Тактикалық операциялар орталығы Германия мен Италияда өткен салтанатты шараларда көрсетілді, содан кейін Италиядағы Pratica di Mare әуе базасында жүйелік интеграциялық сынақтар басталды. 2011 жылдың қарашасында MEADS көпфункционалды өртке басқару радары Pratica di Mare әуе базасындағы MEADS TOC және ұшыру құралымен интеграцияланғаны туралы хабарланды. Интеграциялық сынақтар сериясының мақсаты MEADS TOC-тің MEADS MFCR-ді MEADS ұшыру құралымен үйлестіре отырып басқара алатынын көрсету болды, бұл қосылып, жұмыс істеу қабілетінің бастапқы операциялық дәлелі болды. MFCR негізгі функционалдық мүмкіндіктерін көрсетті, соның ішінде 360 градусқа нысананы табу және арнайы рейстер мен басқа да әуе трафигін пайдалану арқылы оны қадағалау. Содан кейін, White Sands Missile Range-те MEADS PAC 3 MSE зымыранын арт жағынан шабуылдайтын симуляцияланған нысанаға қарсы алғаш рет иықтан атып түсіруді көрсетті. Бұл 360 градусқа қабілеттілікті көрсететін ерекше бүйірлі маневрді қажет етті. Зымыран миссияның соңында, симуляцияланған қауіпті сәтті жойғаннан кейін жойылды. 2012 жылдың қарашасында White Sands Missile Range-те MEADS әуеде жүретін нысананы анықтады, қадағалады, тоқтатып, жойды. Сынақ конфигурациясына желілік MEADS Тактикалық операциялар орталығы, PAC 3 MSE зымырасын атып тұрған жеңіл ұшыру құралы және MQM 107 нысанасын қадағалап, зымыранды сәтті тосқауылға бағыттайтын 360 градустық MEADS көпфункционалды өртке басқару радары кірді. 2013 жылы бірнеше маңызды жетістіктерге қол жеткізілді, оның ішінде бастапқы келісімшарт міндеттемелерінен асып түскен 360 градустық екі нысананы тосқауылдау сынағы болды. Сәуір айында MEADS бақылау радары шағын сынақ ұшағын анықтап, оның орнын MEADS TOC-ке жеткізді, ол іздеу командаларын жасады. MFCR толық 360 градус айналу режимінде белгіленген аймақты қарап шықты, нысананы анықтады және арнайы жолды орнатты. 2013 жылдың маусым айында алты күндік сынақ кезінде MEADS NATO жүйелерімен бірлескен жобалық Optic Windmill (JPOW) жаттығуларында желілік өзара үйлесімділігін көрсетті. MEADS 16-шы байланыс хабарламаларын жіберу, қабылдау және өңдеу және қауіп-қатерлерге қарсы іс-қимыл жасау үшін жауынгерлік басқару қабілетін көрсетті. 2013 жылдың қарашасында MEADS екі бір мезгілде қарсы бағыттағы екі нысананы тосқауылдап жойды, бұл White Sands Missile Range, New Mexico-да 360 градустық әуе қорғанысының қабілетін сынады. MEADS жүйесінің барлық элементтері сынақтан өтті, соның ішінде 360 градустық MEADS бақылау радары, желілік MEADS ұрыс басқарушысы, PAC 3 зымыран сегментін жақсарту (MSE) зымырандарынан атылатын екі жеңіл ұшыру құралы және 360 градустық MEADS көпфункционалды өртке басқару радары (MFCR). Ұшу сынағы сәттілік критерийлеріне толық сай келді. Бірінші нысана, QF 4 ауамен дем алатын нысана, оңтүстіктен жақындады. Сонымен қатар, тактикалық баллистикалық зымыран траекториясымен ұшып келе жатқан MGM 52 Lance зымыраны солтүстіктен шабуыл жасады. Бақылау радары екі нысананы да анықтап, MEADS ұрыс басқарушысына нысана белгілерін берді, ол MFCR командаларын жасады. MFCR екі нысананы да сәтті қадағалап, итальяндық және неміс конфигурацияларындағы ұшыру құралдарынан зымырандарды сәтті тосқауылдады. White Sands Missile Range-те Lockheed Martin және Northrop Grumman компаниялары MEADS пен АҚШ армиясының Integrated Battle Command System (IBCS) арасындағы қосылу және жұмыс істеу мүмкіндігін көрсетті. IBCS 360 градустық MEADS бақылау радары мен көпфункционалды өртке басқару радарларын қосып, жұмыс істеу қабілетін көрсетті. MEADS 2014 жылдың шілдесінде Италиядағы Pratica di Mare әуе базасында кешенді жүйелік демонстрацияны аяқтады. Неміс және итальяндық әскери қызметкерлері жүргізген сынақтар, соның ішінде операциялық демонстрациялар, жүйелік элементтерді ұрыс жағдайында біріктіру және алып тастау үшін, сондай-ақ MEADS-ті үлкен жүйелік архитектурада басқа жүйелермен үйлестіру үшін жасалды. Барлық сәттілік критерийлеріне қол жеткізілді. Сынақ кезінде сыртқы итальяндық әуе қорғанысының радиолокациялық аппаратын жылдам қосу және басқару мүмкіндігі көрсетілді. Сондай-ақ, операторларға жер бедерімен жасырынуына қарамастан, қауіптерді үлкен қашықтықтан нысанаға алуға мүмкіндік беретін қашықтықтан басқару икемділігі көрсетілді. Жұмыс жүктемесін қайта бөлу арқылы MEADS жүйелік элементтерінің бірі жойылған немесе істен шыққан жағдайда қорғаныс қабілетін сақтау қабілетін көрсетті. Германиялық және итальяндық әуе қорғаныс активтерімен өзара үйлесімділік стандартталған НАТО хабарламаларын алмастыру арқылы көрсетілді. Итальяндық әуе қорғаныс активтері итальяндық ұлттық құрылымда сынақ алаңына енгізілді, ал Surface to Air Missile Operations Centre және Patriot активтері Форт-Блисс, Техас штатындағы Германия әуе күштерінің әуе қорғаныс орталығында сынақ алаңына енгізілді. MEADS басқа жүйелермен байланыс координациясын жүзеге асыру қабілетін көрсетті, бұл қазіргі кезде қолданыстағы жүйелерге бұрыннан қол жеткізбеген мүмкіндік. 2015 жылдың 9 маусымында қорғаныс министрі Урсула фон дер Лейен Германияның Taktisches Luftverteidigungssystem (TLVS) негізі ретінде MEADS-ті таңдағанын жариялады, ол Германияның Patriot жүйелерін алмастыру жоспарланған. 2017 жылдың қаңтарында MEADS International Польшаның ұлттық қорғаныс министрлігіне Польшаның орташа қашықтықтағы әуе қорғанысы (Wisła) бағдарламасы бойынша жаңартылған ұсынысын ұсынды.