Кіріспе

Арунделл Генри, Уордордың 3-ші бароны, PC (23 ақпанға дейін 1607/8, 28 желтоқсан 1694) – 17 ғасырда Англияның пэрі және Уордордың Арунделл лордтарының ең танымал өкілі. Ол Лорд-приви мөрінің сақтаушысы және Лорд-жоғары сот судьясы қызметтерін атқарды, сондай-ақ Приви кеңесіне мүше болып тағайындалды. «Католиктер қастандығы» кезінде ол ұзақ уақыт түрмеде отырды, бірақ ешқашан сотқа тартылмады.

Ерте өмір

Ол 23 ақпан 1607/8 жылы Лондонның Холборн ауданындағы Сент-Эндрю шіркеуінде крещениеден өтті. Стратон шайқасында қаза тапқан әкесінен кейін, 19 мамырда 1643 жылы ол мұрагерліктері мен титулдарына ие болды, соның ішінде Киелі Рим империясының графы атағы да бар еді. Өмірі бойы Рим католик дініне берілген ол, әкесі сияқты, Бірінші Англия азамат соғысында Карл I жағында күресті. 1643 жылдың мамыр айында парламенттік әскерлер оның әулеттік үйі – Уилтширдегі Уордур қамалын, оны қорғап тұрған анасы Леди Бланш Арунделлден тартып алды. Келесі қыркүйекте Арунделл қамалды және оның жаңа иелерін қоршап алып, көтерілісшілерден қайтарып алу үшін шайқасты. 1644 жылдың наурыз айында ол минаны қолданып, ғимаратты қиратып, генерал Эдмунд Ладлоу басқаратын жауды жойды, оны бекініс ретінде пайдалануға болмас үшін жартылай бұлдырып тастады.

Мансап

1652 жылдың 13 мамырында ол әйелінің інісі, полковник Генри Комптонның дуэлінде екінші болып, Джордж Бриджеспен кездесті. Комптон қаза тапты, ал мемлекеттік кеңес Арунделді және қатысқан басқаларды тұтқындауға бұйрық берді. 1653 жылдың 17 мамырында ол адам өлтіруде айыпты деп танылып, қолынан өртеу жазасына кесілді. Сол жылы Арундел Оливер Кромвельден кешірім сұрап, 1656 жылы Францияға қашуға рұқсат алды. II Карлдың таққа қайта отыруымен Арундел 35 000 фунт стерлинг төлегеннен кейін барлық отбасылық иеліктеріне ие болды, олардың көпшілігі Коммуналдық кезеңде Хамфри Уэлдке сатылған еді. Ол Вардурді қайта иеленді, бірақ оны қайта жаңартуға жеткілікті қаражаты болмады. 1663 жылдың 7 наурызында ол патшайым анасы Генриетта Марияның жемірікшісі болып тағайындалды. 1678 жылдың қазан айынан 1684 жылдың ақпан айына дейін ол Титус Оутстың айыптауы бойынша басқа "католик" пэрлермен бірге Лондон мұнарасында түрмеге қамалған еді. Талаптар анық абсурдты болды: басқа күмәнді айыптаулардың арасында Арунделдің өзінің католик әріптесі Уильям Говардпен (1-виконт Стаффордпен) сөз байласқаны айтылды (ол 1680 жылы қастандыққа қатысқандығы үшін жазаланды), бірақ олар 25 жыл бойы бір-бірімен сөйлеспегені баршаға мәлім болды. Патшаны өлтіруге ешқандай себептері болмады, екеуі де оның діни төзімділік саясатынан қаншалықты пайда тапқандарын жақсы білді. Стаффордтың ақылмен айтқандай, қарапайым жеке мүдде католик пэрлері II Карлға адал болуы керек еді, өйткені ол өмірінің соңында ашық католикке жақын болды, сондықтан: "біздің тыныш болудан басқа мүддеміз жоқ". Арундел, Лорд Беласизбен, оның да қастандық жасады деген күдікпен түрмеге қамалғаны сияқты, және Эдвард Колманмен, католик дініне берілген мемлекеттік қызметкермен, ол 1678 жылдың желтоқсанында қастандық жасады деген күдікпен жазаланды, бірақ осы достықтарда ешқандай жамандық жоқ деп ойлауға себеп жоқ. 1679 жылы түрмеде отырғанда Арундел бес қысқа діни өлең жазды, олар 1679 жылы бір параққа басылып, 1685 жылы "Сегіз жүз елу алты адал өлеңдер жинағында" қайта басылды. Ол Уордурдың төртінші Лорды Арундел болды және Джеймс II-нің елшісі ретінде Рим папасы Иннокентий XI-ге барған кезде Роджер Палмердің, Кастлемейннің 1-ші графының серігі болды. Құрметті Генри Арундел. Оның Мэри Скроппен некелесуі туралы келісім 10 ақпанда 1675 жылы жасалды. Олардың балалары болған жоқ. Құрметті Сисели Арундел, 1717 жылы қайтыс болды, Руандағы, Ко, Франциядағы монах. Ол 1662 жылы Руанның кедейлер Кларасының орденіне кірді және 1717 жылдың 13 маусымында, сексен екі жасында Руанда қайтыс болды.