Кіріспе

Жаңа Зеландия саясаткері

Гордон Фрэнк Коупленд (19 тамыз 1943 – 24 қараша 2018) – 2002 жылдан 2008 жылға дейін Жаңа Зеландия Парламентінің депутаты болған саясаткер. Ол 2002 жылы «Бірлескен болашақ Жаңа Зеландия» партиясының тізімі бойынша Өкілдер палатасына сайланды, бірақ 2007 жылы партиядан шығып кетті. 2009 жылдың наурызында Коупленд, 2007 жылдың мамырында тағы бір бұрынғы «Бірлескен болашақ» партиясының тізімді депутаты Ларри Балдокпен бірге құрған «Киви» партиясының төрағасы болды. Коупленд 2011 жылғы Жаңа Зеландияның жалпы сайлауына Консервативтік партиядан кандидат болды. Парламентке сайлану алдында ол Веллингтон Рим-католик архиепископтығының қаржы басқармасында жұмыс істегенге дейін бірнеше корпоративтік қызметтер атқарды.

Жас шағы мен отбасы

Ағылшын және ирланд тегінен шыққан Копленд 1943 жылғы 19 тамызда Мапуаға жақын Маханада дүниеге келген. Ол Аннамен үйленді және бес баласы болды. Копленд 1987–2002 жылдары салық салу жөніндегі бірлескен шіркеулер тобын басқарды және Жаңа Зеландияның қайырымдылық комиссиясының құрылуына әкелген қайырымдылық ұйымдарын тіркеу, есеп беру және бақылау жөніндегі топқа мүше болды. Ол көптеген экуменикалық шараларға қатысты, сондай-ақ 2000 жылы «Исаны тойлайық 2000» атты шараны ұйымдастырды, онда 28 000 христиан Веллингтон қаласындағы Вестпак стадионында Исаның шамамен 2000 жылдығын тойлады.

Парламент мүшесі

2002 жылғы жалпы сайлауда «Бірлік болашақ» партиясы Коплендті партия тізімінде екінші орынға қойды, ол жеті басқа «Бірлік болашақ» үміткерімен бірге Парламентке сайланды. 2005 жылғы жалпы сайлауда ол партия тізімінде үшінші орында болды және «Бірлік болашақ» партиясынан сайланған үш депутаттың бірі болды.

Бір жынысты некеге қарсылық

2005 жылы қайта сайланғаннан кейін Копленд әлеуметтік консервативті саяси көзқарастары үшін басқа әлеуметтік консерваторлардың қолдауын алды. 2005 жылдың желтоқсан айының басында ол әріптесі Ларри Балдоктың «Некеге түзету (жыныстық анықтама)» заң жобасын ұсынды, ол Австралия мен АҚШ-тың Жаңа Зеландияда некені гетеросексуалды деп анықтауға бағытталған заңдарын үлгі етті. Алайда, ол қолдау таппады.

Абортқа және ерікті эвтаназияға қарсылық

Кейін Копленд австралиялық эвтаназия белсендісі Филип Ницкеге тиесілі Exit International ұйымының хостингтік веб-сайтын құруға қарсылық білдірді және Ницкедің сол елге қоныс аудару әрекеттерін қиындыру үшін Жаңа Зеландияның иммиграция және ақпараттық технологиялар министрлеріне, сондай-ақ Жаңа Зеландия полициясына жүгінді. Копленд жүктілікті жалғастыру және аборт жасау мүмкіндіктері туралы міндетті кеңес беруді талап ететін жеке мүшелердің ұсынысы бойынша заң жобасын енгізуді қалаған. Бұл заң жобасы, «Контрацепция, стерилизация және аборт (хабардар келісім) туралы» заң жобасы, бірнеше жыл бұрын күштен шығарылған Австралия астаналық аумағының заңнамасына ұқсас болды. 1977 жылғы «Контрацепция, стерилизация және аборт» заңына сәйкес әйелдер міндетті түрде қосымша кеңес беру қызметтеріне жүгінуге тиіс емес. Әулетті католик болған Копленд әйелдердің репродуктивті құқықтары туралы пікірталастарда абортқа қарсы ұстанымды жақтады және әйелдер аборт процедураларына қатысты маңызды ақпаратты алмайды деп сенді, сондықтан заң жобасының атауы жеке мүшелердің заң жобалары бойынша дауыс беруге қойылған тізімге ешқашан енбеді.

Ата-ананың дене жазасына тыйым салуға қарсылық

Копленд Сью Брэдфордтың жеке мүшелікпен ұсынған Балаларды тәртіпке келтіру туралы заң жобасын (2005 жылы енгізілген) сынады. Бұл түзету Жаңа Зеландияның 1961 жылғы Қылмыстық кодексіне енгізіліп, балаларына қатысты зорлық-зомбылық жасағаны үшін сотталған ата-аналарға "ақылға қолайлы күш қолдану" заңдық қорғанысын жойды. Копленд бұрыннан-ақ осы заңдық позицияны растайтын Король кеңесінің салынған пікірін алған болатын. Сью Брэдфорд Коплендтің Король кеңесшісі Питер Маккензидің бұрын Жаңа Зеландиядағы Өмір құқығы және Қоғамдық нормаларды жақсарту қоғамы сияқты христиандық ұйымдарды қорғағанын жарияламауы пікірдің сенімділігін төмендетті деп мәлімдеді.

"Бірлескен болашақ" партиясынан кету

2007 жылдың 16 мамырында Копленд партия басшысы Питер Данн Брэдфордтың балаларды тәртіпке келтіру туралы заңына, осы заң балаларды жазалау кезінде қолданылатын "ақылға қонымды күш" деген қорғанысты жойғандықтан, үнемі дауыс бергеннен кейін "Біріккен болашақ" партиясынан кетті. Копленд кейіннен 2005 жылғы сайлауда "Біріккен болашақ" партиясының қатары сегізден үшке дейін азайғанын айтты, содан кейін Данн либералдық көзқарастарына оралып, партиядағы христиандық ықпалды тоқтатуды қалаған. Данн сондай-ақ Коплендке проституцияны заңдастыруға және азаматтық одақтар туралы заңға қарсы дауыс бергеніне өкінгенін айтты. 2007 жылдың 3 шілдесінде телеарнадағы сұхбатында Данн Коплендтің қаңтардағы жетекшілікке үмітакерлігі сәтсіз аяқталғаннан кейін партиядан кеткенін мәлімдеді. Копленд бұл айыптаманы күшпен жоққа шығарды, ол мұндай ұсыныспен ешқашан айналыспағанын, тіпті ойламағанын айтты. Партиядан кеткеннен кейін Копленд, ол партиядан кеткен себебі болған заңға қарсы дауыс беруге қатыса алмады, себебі талқылау жоспарланған екі сағаттан бұрын аяқталды. Ол палатаның рұқсатымен заңға қарсы дауысын кейіннен тіркеді. Тәуелсіз депутат ретінде Копленд оппозициялық Ұлттық партияға өзінің орнында болмаған кезде оның атынан дауыс беруге, сенімсіздік дауысы мен қаржыландырудан басқа мәселелер бойынша уәкілеттік берді.

Болашақ Жаңа Зеландия партиясы / Киви партиясы

Копленд бұрынғы Біріккен Болашақ Тізімінің депутаты Ларри Балдокпен бірге Future New Zealand партиясын құратынын мәлімдеді. Коплендтің айтуынша, «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясының 16–20 мүшесі бар екен. Ал Балдоктың айтуынша, Таурангадағы алғашқы жиынға 45 бұрынғы «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясының мүшесі қатысқан. Веб-сайтта жазылғандай, «Бірлік болашақ» партиясының бұрынғы депутаты Берни Огилви «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясының хатшысы болды. 2007 жылдың маусым айында Копленд өзінің ай сайынғы «Copeland's Chronicle» бюллетенінде 1993 жылғы Сайлау туралы заңға сәйкес тіркеу үшін қажетті 500 мүше жинағанын мәлімдеді. Балдок пен Копленд жаңа партияның басқару және кеңесші органдарын құру бойынша жұмыс істеп жатты, партия әлі де «Болашақ Жаңа Зеландия» деп аталады. Копленд сонымен қатар Жаңа Зеландия Парламентіне тізім бойынша депутат ретінде қатысу құқығын сақтайтынын мәлімдеді. 2007 жылдың 17 қыркүйегінде Копленд Ричард Льюиспен бірлесіп жаңа саяси партияны жетекшілік ететінін жариялады, ал бұл туралы «Жаңа Зеландия тағдыры» партиясының негізін қалаушы епископ Брайан Тамаки Коплендтің білмеуімен баспасөз конференциясында хабарлаған. Алайда, бұл хабарлама, сонымен қатар Тамакидің «Жаңа Зеландия тағдыры» партиясы тіркеуден өтетін болмайды және ол 2008 жылғы сайлауда кандидат болудан бас тартпайды деген мәлімдемесі, БАҚ-қа жаңа партияның аты жоқ, ол қайта құрылған «Тағдыр партиясы» ғана болады деген ой келтірді. «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясының қатардағы мүшелері бұл пікірге теріс реакция білдірді, сондықтан Копленд 2007 жылдың 20 қыркүйегінде Льюиспен «бірлесіп жұмыс істей алмайтынын» және Балдокпен бірге «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясын жетекшілік ететінін мәлімдеді. 2007 жылдың қазан айында Копленд Льюис басқаратын «The Family Party» партиясынан алшақтап, ол «Destiny New Zealand» партиясынан құрылғанын айтты. 2008 жылдың 28 қаңтарында «Болашақ Жаңа Зеландия» партиясы өзінің атын «Киви партиясы» деп өзгертті және Копленд бірлескен басшылықты Ларри Балдокқа өткізіп, енді парламенттік мәселелерге назар аударатынын мәлімдеді. 2008 жылғы жалпы сайлауда Копленд Ронготай сайлау округінде «Киви партиясы» атынан бақ сынады. Ол тек 515 дауыс алып, нашар нәтиже көрсетті, ал «Киви партиясы» парламентке өту үшін қажетті 5% шегінен өте алмады.

Парламентке келгеннен кейінгі мансап

2009 жылдың наурыз айында Киви партиясы Коплендті президенті етіп сайлады. 2011 жылғы жалпы сайлауда Киви партиясының мүшелері Жаңа Зеландияның Консервативтік партиясынан сайлауға түсті, Копленд Хатт Оңтүстік сайлау округінде сәттілікке жете алмады. Жаңа Зеландия сайлау комиссиясы 2012 жылдың ақпан айында Киви партиясын тіркеуден шығарды. 2012 жылдың қараша айында Копленд бір жынысты некелерді апартеидпен салыстырып, көпшілік назарына іліккен. 2014 жылдың тамызында Консервативтік партия Коплендті 2014 жылғы жалпы сайлауда Хатт Оңтүстік сайлау округінен кандидат ретінде тікелей ұсынды. Копленд 2018 жылдың 24 қарашасында Веллингтондағы хосписте қайтыс болды.