Кіріспе
Норвегиядағы ең үлкен көл – Мьоса. Ол Норвегиядағы ең үлкен көл ғана емес, сонымен қатар Норвегия мен Еуропаның ең терең көлдерінің бірі. Норвегиядағы ең терең көлдердің арасында төртінші орында тұрады.
Mjøsa is Norway's largest lake, as well as one of the deepest lakes in Norway and in Europe. It is the fourth deepest lake in Norway.
Орналасқан жері
Оның Эйдсволдағы Миннесундтағы ең оңтүстік нүктесінен Лиллехаммердегі ең солтүстік нүктесіне дейінгі арақашықтығы ұзын.
Балық
Мьоса көлінде 20 түрлі балық бар. Ең көп кездесетіндері – судақы, еуропалық шұңқыр, жалпақ мұрын, сүйрік және жүзқұйрық, қоңыр алабұқа, оның салмағы бірнеше килограммға жете алады. Сонымен қатар, еуропалық ишанкөз де көп кездеседі, ол хищниктер үшін ең маңызды жемдік балық. Тарихи тұрғыдан ең экономикалық маңызы бар түрі – lågsild (еуропалық циско).
Атауы
Көл "Mjøsa" (/ Proto Norse *Merso) деп аталады және бұл атаудың өте ерте заманнан келе жатқаны болжануда. Атаудың мағынасы, мүмкін, "жарық немесе сұлу" дегенді білдіреді. Бұл теорияға сүйенсе, атаудың бірінші бөлігі *mer ағылшын тіліндегі "mere" сөзімен байланысты болуы мүмкін, ол "ашық" немесе "жарық" мағынасын береді, және соңғысы жұрнақ.
Оқиғалар
1932 жылдан 1934 жылға дейін Лиллехаммерге жақын көлдің солтүстік бөлігінде мұзға арналған жарыстар өткізілді. Жылы қыстар жарыс ұйымдастырушыларын Осло маңындағы Гжерсьоен көлінен жарысты көшіруге мәжбүр етті. 1934 жылы Норвегия Гран-приі осы жерде өтті. Жарысты швед жүргізушісі Пер Виктор Виденгрен «Альфа Ромео 8C» көлігімен жеңіп алды, бірақ нашар қатысушылар санына байланысты 1935 жылы Гран-при Осло аймағына қайта оралды. 1975 жылы оның жағалауында 14-ші Дүниежүзілік скауттық джамборе өтті. Оған 91 елден 17 000-нан астам скаут қатысты. 1995 жылы «Halifax 57 Rescue» атты канадалық тарихи авиация ұйымы одан жақсы сақталған «Handley Page Halifax» бомбалаушысын құтқарып шығарды, ол бұрын 1991 жылы 750 фут (228,6 метр) тереңдікте табылған болатын. NA337 нөмірі бар ұшақ 1945 жылдың 24 сәуірінде сағат 01:31-де тауарлық миссиядан оралғанда атып түсірілді және көп ұзамай құлады. Кейіннен ол түпнұсқалық түріне қайта жаңартылды (бірақ ұшуға жарамсыз) және қазір әлемде осы типтің қалған үш данасының бірі болып табылады.
Мәдениет жобалары
Облыстық қоғамдық өнер бірлестігі жобасы "Det Var Jo Ingen Horizont Der" – жергілікті муниципалитеттер мен округтер арасындағы ұйымдық ынтымақтастық пен өзара іс-қимылдың моделі. Бұл жоба Оппланд және Хедмарк округтерінің, сондай-ақ Эйдсволь, Гёвик, Хамар, Лиллехаммер, Рингсакер, Станге және Остре Тотен муниципалитеттерінің қолдауымен жүзеге асырылған "жер өнері" жобасы. Бұл қауымдастықтардың барлығы Мёса көлімен ортақ жағалауға ие. "Det Var Jo Ingen Horizont Der" – 12 суретшінің қатысуымен Мёса көлінің жағалауында және төңірегіндегі 20 географиялық нүктеде орнатылған мүсіндік және мультимедиалық қоршаған орта өнері туындыларын қамтитын экологиялық өнер ынтымақтастығы. Жоба туралы кітап жазылған және 2019 жылы Mjøsmuseet (музей) көрмесінде көрсетілді.