Ирена Шевиньска: Польшаның ұлы спринтері

Кіріспе

Ирена Сзевинская (туған кезде Киршенштейн; польша тілінде жазылуы: ; 24 мамыр 1946 – 29 маусым 2018) – поляк спринтері, дерлік екі онжылдық бойы бірнеше жарыста әлемнің ең үздік жеңіл атлетикашыларының бірі болған. Ол тарихта 100 м, 200 м және 400 м қашықтықтарында әлемдік рекордты бірден ұстаған жалғыз спортшы (ер немесе әйел).

Мансап

1964-1980 жылдары ол бес Олимпиада ойындарына қатысып, жеті медаль – оның үшеуі алтын медаль – жеңіп алды. Ол сондай-ақ алты әлемдік рекордты жаңартты және 100 м, 200 м және 400 м қашықтықтарында әлемдік рекордты ұстаған жалғыз спортшы (ер немесе әйел). Бұған қоса, ол Еуропа чемпионаттарында 10 медаль жеңіп алды. 1965-1979 жылдар аралығында ол 26 ұлттық титул иеленді және 100–400 м спринт және қашықтыққа секіруде 38 рекорд орнатты. 1964 жылы Токиодағы алғашқы Олимпиада ойындарында ол қашықтыққа секіру және 200 метрде күміс медаль алды, сондай-ақ алтын медальді жеңіп алған 4 × 100 метрлік эстафета командасының екінші кезеңін жүгірді. 1965 жылы Будапештте өткен Халықаралық студенттер ойындарында ол екі дүркін жеңімпаз атанды. Сол жылы ол өзінің алғашқы әлемдік рекордын жасады, 1965 жылдың 9 шілдесінде Чехословакияның Прага қаласында 11,1 секунд көрсетіп, Виомия Тьюстің 11,2 секундтық нәтижесін жаңартты. 1966 жылы Еуропа чемпионатында ол ұзындыққа секіру, 200 метр және 4 × 100 метр эстафетасында алтын медаль жеңіп алды, ал 100 метрлік спринтте күміс медаль алды. Мексикадағы екінші Олимпиада ойындарында ол 100 метрде қола медаль жеңіп алды, бірақ қашықтыққа секіру финалына ілікпеді. Ол бұл көңілі толмаған нәтижеден кейін 200 метрде жаңа әлемдік рекордпен алтын медаль жеңіп алды. Спринт эстафетасында поляк командасы жартылай финалда соңғы эстафетада таяқшаны түсіріп, соңғы орынды иеленді. 1971 жылы ұлын дүниеге келтіргеннен кейін, ол Хельсинкиде өткен Еуропа чемпионатында қашықтыққа секіруден қола медаль жеңіп алды. 1972 жылы Мюнхен Олимпиадасында ол екі спринт және қашықтыққа секіруден бақ сынады. Ол 200 метрде қола медаль жеңіп алды. 1974 жылы ол 400 метрді 50 секундтан кем уақытта жүгірген алғашқы әйел болды және 200 метрде 22,21 секундтық жаңа әлемдік рекорд орнатты. Римдегі Еуропа чемпионатында ол 100 метр және 200 метрде спринттік екілікте жеңіске жетті, ГДР-дың спринтшісі Ренате Штехерді жеңіп, 4 × 100 метрлік эстафета командасының соңғы кезеңін жүгіріп, қола медаль жеңіп алды. 1974 жылы ол 100, 200 және 400 метрлік жарыстарда әлемде бірінші орынды иеленді. Ол 1976 жылы Монреальде өткен Олимпиадада өзінің соңғы медалін жеңіп алды – 400 метрде әлемдік рекордтық уақыт – 49,28 секундпен алтын медаль.

Between 1964 and 1980 she participated in five Olympic Games, winning seven medals, three of them gold. She also broke six world records and is the only athlete (male or female) to have held a world record in the 100 m, 200 m and the 400 m events. She also won 10 medals in European Championships. Between 1965 and 1979 she gathered 26 national titles and set 38 records in the 100–400 m sprint and long jump. At her first Olympics in Tokyo in 1964, she took a silver medal in the long jump and 200 metres, and ran the second leg of the gold medal winning 4 × 100 metres relay team. She was a double sprint winner at the World Student Games in Budapest in 1965. In the same year she set her first world record, breaking Wyomia Tyus' 11.2 s from the previous year with an 11.1 s clocking in Prague, Czechoslovakia, July 9, 1965. In 1966, at the European Athletics Championships she won Gold in the long jump, 200 metres and 4 × 100 metres relay; and took a silver in the 100 metre sprint. At her second Olympics in Mexico, She won a bronze in the 100 metres, but failed to qualify for the Long Jump final. She recovered from that disappointment, to win the gold medal in the 200 metres in a new world record time. In the sprint relay the Polish team dropped the baton on the final exchange in the semi final and finished last. After giving birth to her son, in 1971, she managed a bronze medal in the long jump at the European Championships in Helsinki. She would compete in the three events at the Munich Olympics in 1972, the two sprints and the long jump. She would come away with a bronze medal in the 200 metres. In the 1974 season, she became the first woman to break the 50 second barrier for 400 metres, and she set a new world record of 22.21 s for 200 metres. At the European Championships in the Rome she won the sprint double of 100 metres and 200 metres, beating the favoured GDR sprinter Renate Stecher; and ran the anchor leg on the 4 × 100 metres relay team which took the bronze. She was ranked number 1 in the world in the 100, 200 and 400 m events in 1974. She would win her final Olympic medal in Montreal in 1976, by winning the gold in the 400 metres in a world record time of 49.28.