Кіріспе

Тронденес шіркеуі (Trondenes kirke) – Норвегияның ең солтүстік ортағасырлық тас шіркеуі және әлемдегі ең солтүстік сақталған ортағасырлық ғимарат. Бұл Норвегия шіркеуінің Тромс округіндегі Харстад муниципалитетіндегі приходтық шіркеуі. Ол Харстад қаласының солтүстік жиегінде орналасқан. Шіркеу Тронденес приходының негізгі шіркеуі болып табылады, ол Солтүстік Хологаланд епархиясындағы Тронденес декандық округінің (prosti) құрамына кіреді. Ақ тас шіркеу 1435 жыл шамасында белгісіз сәулетшінің жоспары бойынша созылған шіркеу стилінде салынған. Шіркеу шамамен 300 адамға арналған. Көптеген жағдайларда 13 ғасырлық шіркеу деп есептелгенімен, дендрохронологиялық зерттеулер оның 1434 жылдан кейін аяқталғанын көрсетеді. Солтүстік Норвегиядағы басқа он ортағасырлық тас шіркеулермен салыстырғанда, Тронденес шіркеуі жақсы сақталған, сыртқы түрі әлі де түпнұсқалық күйіне жақын. Негізгі зал және ғибадатханасы ұзын, бұл оны Норвегияның ең ірі ортағасырлық шіркеулерінің біріне айналдырады. Орта ғасырдың соңында Тронденес Солтүстік Норвегияның маңызды діни орталығы болды. Шіркеу үш готикалық триптихті қоса алғанда, бай әшекейлерімен танымал, олардың бірі бұрын неміс ханзалық суретшісі Бернт Ноткеге жатқызылған, бірақ қазіргі заманғы өнер тарихшылары бұл тұжырымға күмән келтіреді. Барокко үлгісіндегі мінбарда уағыздардың ұзақтығын бақылау үшін құм сағаты орнатылған. Орган 18 ғасырдың соңында салынған. Хор бөлімінде ортағасырлық фрескалардың қалдықтарын көруге болады.

Тарих

Қазіргі шіркеу осы жердегі үшінші шіркеу болып саналады, алғашқы ағаш шіркеу XI ғасырда осы жерге салынған, одан кейін XII ғасырда тағы бір ғимарат тұрғызылған. Екінші шіркеу тас қабырғалармен және қоршаулармен нығайтылған, олардың қалдықтары бүгінге дейін шіркеу маңында көрініп тұр. Қазіргі тас шіркеу шамамен 1435 жылы салынған. Бұрын шіркеу қоңыраулары мұнарадан ілінген, бірақ мұнара көп бұрын қиратылғандықтан, қоңыраулар енді зираттағы кішкентай мұнарадан естіледі. 1814 жылы бұл шіркеу сайлау шіркеуі (valgkirke) қызметін атқарды. Норвегиядағы 300-ден астам басқа шіркеулермен бірге, ол 1814 жылғы Норвегия Конституциясын жазған Норвегия Конституциялық Ассамблеясына сайлау өткізу үшін дауыс беру пункты болды. Бұл Норвегияның алғашқы ұлттық сайлауы еді. Әрбір шіркеу ауданы – «сайлаушылар» деп аталатын адамдарды сайлайтын сайлау округі болды, олар кейіннен округтерде жиналып, осы жылдың соңында Эйдсволлде кездесетін ассамблеяға өкілдерді сайлады.