Кіріспе

Дөле денелері – ашық көк түсті сұр, овал пішіндес, нейтрофильдердің шеткі цитоплазмасында орналасқан, базафильді лейкоциттердің ішкі қосымшалары. Олардың диаметрі 1–3 мкм-ге жетеді. Олардың қалай пайда болатыны туралы көп мәлімет жоқ, бірақ олар эндоплазмалық ретикулумның қалдықтары деп саналады. Олар неміс патологы Карл Готфрид Пол Дөле (1855–1928) құрметіне аталған. Олар көбінесе улы грануляциямен бірге кездеседі. Дегенмен, кейбір сау адамдардың нейтрофильдерінде тұрақты Дөле денелері табылуы мүмкін екені анықталды. TOC

Патофизиология

Қан жағындағы жетілген және жетілмеген нейтрофильдердегі Дёле денелерінің болуы, егер олар аз санда болса, қалыпты жағдай болуы мүмкін. Олар мысықтар мен жылқыларда көбірек кездеседі. Дёле денелері – эндоплазмалық тор материалдан тұрады деп есептелетін цитоплазмалық құрылымдар; олардың саны қабыну және гранулоцитопоэздің жоғарылауымен артады. Қан ағынында Дёле денелері бар көптеген нейтрофильдер болса, оларды уытты нейтрофильдер деп атауға болады. Уытты нейтрофильдер цитоплазманың көбірек базафильді болуымен, базафильді грануляциямен (сирек байқалады) немесе цитоплазмалық вакуольдермен, сондай-ақ жоғарыда аталған цитоплазмалық өзгерістердің біреуімен де сипатталуы мүмкін. Дёле денелері, цитоплазмалық базафилия және цитоплазмалық грануляция белсенді гранулоцитопоэз кезінде жасуша өндірісі мен жетілудегі "кемшіліктерді" көрсетеді. Солға қарай ығысқандай, уытты нейтрофильдердің болуы гранулоцитопоэздің жоғарылауын көрсетеді. Дегенмен, жаңа дайындалған қан жағында вакуоляцияның болуы, уытты нейтрофильдермен бірге, нейтрофильдердің автолизіне алып келетін эндотоксимияны көрсетеді. Бұл өзіндік қоректену цитоплазмалық вакуоляцияға себеп болады. Бұл – "өндіріс" процесінен туындамайтын жалғыз уытты өзгеріс.