Кіріспе

Америкалық дінтанушы, пастор және жазушы Сайрус Ингерсон Скофилд (19 тамыз 1843 – 24 шілде 1921) – американдық дінтанушы, пастор және жазушы. Оның ең көп сатылған түсіндірмелі Киелі кітабы фундаменталистік христиандар арасында болашаққа қарайтын ілім мен уақыттық кезеңдерді кеңінен таратуға ықпал етті.

Балалық шақ

Сайрус Скофилд Мичиган штатының Ленави округіне қарасты Клинтон қалашығында Элиас пен Абигейл Гудрич Скофилдтің жетінші және соңғы баласы ретінде дүниеге келді. Элиас Скофилдтің әулеті ағылшын және пуритандық тамырдан шыққан, бірақ отбасы атақты түрде епископалдық дінге жатты. Абигейл Скофилд Сайрус туғаннан кейін үш ай өткен соң қайтыс болды, ал оның әкесі Сайрус толыққанды жасқа келгенге дейін екі рет қайта үйленді. Оның алғашқы білімі туралы мәліметтер белгісіз, бірақ оның кейінірек берген куәлігіне күмән келтіруге ешқандай себеп жоқ, ол жақын оқырман болған және Шекспир мен Гомерді оқыған.

Азамат соғысындағы қызмет

1861 жылы Скофилд Теннесси штатының Ливан қаласында туыстарымен бірге тұрды. Америка Азамат соғысы басталғанда, 17 жасар Скофилд Конфедерация армиясының 7-ші Теннесси жәй ауыр қарулы әскеріне қарапайым сарбаз болып жазылды, және оның полкі Чит-Маунтин, Сейвен-Пайнс және Антиетам шайқастарында күресті. 1862 жылы Вирджиния штатының Ричмонд қаласындағы Чимборазо ауруханасында бір ай өткізгеннен кейін Скофилд босату туралы өтінішін қабылдады. Содан кейін Скофилд Ливанға оралып, қайтадан Конфедерация әскеріне алынды. Макминвиллге (Теннесси штаты) бағытталған Скофилд Кентъки штатының Боулинг Грин қаласында одақтың шебіне қашып өтті. Одаққа адалдық серт бергеннен кейін, Скофилдке Миссури штатының Сент-Луис қаласына қауіпсіз өтуге рұқсат берілді, онда ол қоныстанды.

Заңгер және саясаткер

1866 жылы ол Сент-Луистегі көрнекті француз католик отбасының мүшесі Леонтин ЛеБэу Серреге үйленді. Скофилд заң ағасының кеңсесінде шәкірт болып, содан кейін 1869 жылдың соңында Канзас штатының Атчисон қаласына көшкенге дейін Сент-Луис бағалау кеңсесінде жұмыс істеді. 1871 жылы Скофилд Канзас штатының Өкілдер палатасына сайланды, бірінші жылы Атчисоннан, ал екінші жылы Немаха округінен. 1873 жылы ол Джон Дж. Ингаллстың Канзастан сенатор болып сайлануы үшін жұмыс істеді, ал Ингаллс жеңген соң, жаңа сенатор Скофилдті Канзас штаты бойынша АҚШ округтік прокуроры етіп тағайындады – ол 29 жасында елдегі ең жас прокурор болды. Бірақ сол жылы Скофилд күмәнді қаржылық мәмілелерге байланысты, «даудың ортасында» отставкаға кетуге мәжбүр болды. Бұл мәмілелерге теміржолдардан пара алу, Ингаллсқа арналған саяси үлестерді ұрлау және қолтаңбаларды жалған жасау арқылы банк салымдарын алу кіруі мүмкін. Скофилдтің жасалмалық үшін түрмеге қамалуы мүмкін, бірақ бұл туралы ресми құжаттарда ешқандай мәлімет жоқ. Оның көп ішетініне байланысты, Скофилд осы кезеңде әйелі мен екі қызын тастап кетті. Леонтин Серре Скофилд 1883 жылы оны тастап кеткендігі үшін ажырасты, содан кейін сол жылы Скофилд Хетти Холл фон Варцқа үйленді, одан оның ұлы дүниеге келді.

Пастораттар

Скофилдтің айтуынша, ол евангелистік христиандыққа заңгер танысының куәлігі арқылы келді. 1879 жылдың күзінің соңында Скофилд Дуайт Л. Муди жүргізген Сент-Луис евангелистік науқанына көмектесіп, Сент-Луис YMCA-ның хатшысы қызметін атқарды. Маңыздысы, Скофилд Уолнат-стрит пресвитериан шіркеуінің пасторы, белгілі диспенсационалист және мыңжылдық сенімдісі Джеймс Х. Брукстің жетекшілігіне ілесті. 1883 жылдың қазан айында Скофилд Конгрегационалисттік пастор болып бекітілді – ажырысу процесі жүріп жатқанда, бірақ әлі заңды күшіне енбегенде – және сол деноминация құрған шағын миссионерлік шіркеудің пасторатын қабылдады, ол Техас штатының Даллас қаласындағы Бірінші Конгрегационалдық шіркеуіне айналды (қазіргі Скофилд еске алу шіркеуі). Шіркеу 1895 жылы ол пасторлық қызметтен кеткенге дейін он төрттен бес жүзден астам мүшеге дейін өсті. 1895 жылы Скофилд Массачусетс штатының Шығыс Нортфилдтегі Мудидің шіркеуі, Троица Конгрегационалдық шіркеуінің пасторы болып тағайындалды. Скофилд сонымен қатар Моудидің Нортфилдтегі Библиялық оқу мектебін басқаруға белсенді әрекет етті, бірақ толыққанды табысқа жете алмады.

Миссияларға қызығушылық

1888 жылы Скофилд Ниагара Библиялық конференциясына қатысып, Қытайға алғашқы миссионер болған Хадсон Тейлормен танысты. Тейлордың христиандық миссияға қатысты көзқарасы Скофилдке 1890 жылы Орталық Америка Миссиясын (қазіргі Camino Global) құруға түрткі болды. Скофилд Техас және Луизиана штаттарының Америкалық үй миссионерлік қоғамының басқарушысы қызметін де атқарды. 1890 жылы ол Луизиана штатының Лейк-Чарльс қаласында Лейк-Чарльс колледжін (1890–1899) құрды.

Фундаменталистік көшбасшы

"Ақиқат сөзін дұрыс бөлу" (1888) атты кітапшаның авторы ретінде Скофилд көп ұзамай диспенсациялық премиллениализмнің көшбасшысы болды, ол ХХ ғасырдағы христиан фундаментализмінің алға басушысы еді. Теория бойынша, Скофилд 1903 жылы Далластағы пасторлық қызметіне қайтқанмен, оның жоспарланған анықтамалық Киелі кітабына көп күш жұмсады, сонымен қатар ол көбінесе денсаулығы нашар немесе Еуропада болып жүрді. 1909 жылы Скофилдтің анықтамалық Киелі кітабы жарық көргенде, ол диспенсациялық премиллениализмнің ең ықпалды тұжырымына айналды, ал Скофилдтің денсаулығы нашарлаған сайын, Киелі кітап конференцияларында сөйлеуші ретіндегі даңқы арта түсті. Бұл еңбектен түскен гонорар мол болды, соның арқасында Скофилд Даллас, Ашуэлот (Нью-Гэмпшир) және Лонг-Айлендтегі Дугластон қалаларында жылжымайтын мүлік сатып алды. Ол сондай-ақ беделді "Лотос" клубына қосылды. Скофилд либералды қауымдық шіркеуден шығып, Оңтүстік пресвитериан шіркеуіне өтті және Нью-Йорк қаласына көшіп, онда хат арқылы және үйренушілер институтын, яғни Нью-Йорк Киелі кітап мектебінің кешкі сыныбын басқарды. 1914 жылы ол Филадельфияда (Пенсильвания) Филадельфия Киелі кітап мектебін (қазіргі Кейрн университеті) құрды.

Жеке өмір

1890 жылдардың басында Скофилд өзін Rev. С. И. Скофилд, Д. Д. деп таныстыра бастады; бірақ оған құрметті діни ғылым докторы дәрежесін берген академиялық мекеменің қандай да бір құжаты табылмады. Скофилдтің екінші әйелі адал серігі және редакторлық жұмыста көмектесіп тұрды, алайда оның балаларымен, оның ішінде кітапханашы Абигейл Скофилд Келлогпен қарым-қатынасы тым жақын болған жоқ. Скофилд 1921 жылы Лонг-Айлендтегі үйінде дүние салды.

Діни мәні

Скофилдтің хат арқылы Киелі кітапты зерттеу курсы оның Reference Bible (Айдарлы Киелі кітап) кітабының негізі болды. Бұл кітаптағы Скофилдтің түсіндірмелері футуризм мен диспенсационализмді, яғни он тоғызыншы ғасырдың басында англо-ирландтық пастор Джон Нельсон Дарби ұсынған діни ілімді үйретеді. Дарби, Скофилд сияқты, заңгер мамандығын алған еді. Диспенсационализм Жаңа өсиеттегі шіркеу мен Ескі өсиеттегі ежелгі Израиль халқы арасындағы ерекшеліктерге баса назар аударады. Скофилд пікірінше, жаратылыстан соңғы сотқа дейін Құдайдың адамзатпен қарым-қатынасының жеті бөлігі бар, және осы бөліктер Киелі кітаптың мағынасын түсіндіруге арналған негіз құрайды. АҚШ-тағы фундаменталистік христиандар арасында диспенсациялық премиллениализмнің кең таралғанына Скофилдтің түсіндірмелерінің үлкен әсері болды, сондай-ақ бұл түсіндірмелер Хал Линдси сияқты танымал діни жазушылар үшін маңызды дереккөз болып табылды.