АҚШ мектептеріндегі «letterman» – спорт командасының белсенді қатысуы мен жетістіктері үшін марапатталатын оқушы. Жетістіктерді көрсететін жакет немесе свитер тағайындалады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттарындағы жоғары мектеп немесе колледж спортшысының жіктелуі
Classification of high school or college athlete in the United States
Америка Құрама Штаттарындағы спорт немесе басқа да іс-шараларда, "letterman" деп жоғары мектеп немесе колледж студенті айтылады, егер ол университет командасының құрамында белгілі бір деңгейде қатысып немесе көрсеткіштерге жеткен болса.
In sports or activities in the United States, a letterman is a high school or college student who has met a specified level of participation or performance on a varsity team.
Шолу
Бұл термин әрбір қатысушыға мектептің әдетте бас әріптері немесе аббревиатурасы жазылған матадан жасалған "хатты" табыстау дәстүрінен туындаған. Бұл "хатты" арнайы "хатты свитеріне" немесе "хатты күртесіне" бекітіп, осы сыйлықты көрсетуге арналған. Кейде, әсіресе алғашқы сыйлық ретінде, свитердің немесе күртенің өзі де табысталуы мүмкін. Бүгінде "хат иелерін" (lettermen) команданың басқа мүшелерінен ажырату үшін мектептер команда іс-шараларына қатысудың немесе көрсетілген нәтижелердің ең төменгі деңгейін белгілейді. Американдық футбол және баскетболдағы жиі кездесетін талап – маусымдағы ойындардың кемінде жартысына қатысу. Теннис және гольф сияқты жеке спорт түрлерінде "хат алу" үшін барлық матчтардың кемінде жартысына немесе кейде үштен екісіне қатысу қажет. Көбінесе, "хат алу" талаптарына сай келмейтін команда мүшелеріне қатысқандығы туралы куәлік немесе "хаттан" төмен бағаланған басқа сыйлықтар беріледі. Кейбір мектептер командалық спорт түрлеріндегі көрсеткіштеріне қарай "хаттарды" беруді жалғастырады, мысалы, белгілі бір мөлшерде тачдаун, ұстау, гол, ұрлық, қоржын немесе талқандау жасау (позиция мен спорт түріне байланысты). Жеке спорт түрлерінде "хат алу" көбінесе мемлекеттік жарыстарға немесе турнирлерге қатысу құқығына байланысты болады. Басқа мектептер "хаттарды" көбірек субъективті негізде береді, бас жаттықтырушы, әдетте басқа жаттықтырушылардың және кейде бұрын "хат алған" студенттік команда жетекшілерінің пікірін ескере отырып, айқын жақсартулар мен алаңда немесе одан тыс жерде көрсетілген еңбегі үшін сыйлайды. Бұл мінез-құлық, жауапкершілік және командалық жұмысқа баса назар аударуға мүмкіндік береді және көбінесе тек жеткілікті уақыт өткізу немесе белгілі бір көрсеткіштерге жету орнына қолданылады. Кейде жоғары сынып мектептерде оқу үлгерімі де маңызды фактор болып табылады. Бұл философия жан-жақты және теңгерімді ойыншыны дамытуға және марапаттауға бағытталған, ал басқа әдістер тек спорттық көрсеткіштерге және алаңдағы жеңістерге назар аударады. Бұл термин жынысқа қатысты емес; әйелдер баскетболында немесе басқа әйелдер спортындағы білікті қатысушы, сондай-ақ орта білім беру мекемесінің спорт командасындағы білікті әйел қатысушы да "хат иесі" (letterman) деп аталады. "Хатпен" марапатталған спортшы (немесе бірнеше спорт түрінде "хаттар") "хат алған" деп есептеледі. Соңғы жылдары кейбір мектептер "хат иесі" (letterman) ұғымын спорттан тыс салаларға, мысалы, өнер, академиялық жетістіктер немесе басқа мектеп іс-шараларындағы үлкен жетістіктері үшін де беру арқылы кеңейтті.
The term comes from the practice of awarding each such participant a cloth "letter", which is usually the school's initial or initials, for placement on a "letter sweater" or "letter jacket" intended for the display of such an award. In some instances, the sweater or jacket itself may also be awarded, especially for the initial award to a given individual. Today, in order to distinguish "lettermen" from other team participants, schools often establish a minimum level of participation in a team's events or a minimum level of performance in order for a letter to be awarded. A common threshold in American football and basketball is participation in a set level, often half, of all quarters in a season. In individual sports such as tennis and golf, the threshold for lettering is generally participation in one half or sometimes two thirds of all matches contested. Frequently, other members of the team who fail to meet requirements for a letter are awarded a certificate of participation or other award considered to be of lesser value than a letter. Some schools continue to base the awarding of letters according to performance, in team sports requiring a certain number of touchdowns, catches, scores, steals, baskets or tackles, according to position and sport. In individual sports letters are often determined according to qualification for state meets or tournaments. Other schools award letters on a more subjective basis, with the head coach, usually with the input of other coaches and sometimes student team leaders who have already lettered, awarding letters for substantial improvement as well as significant performance on or off the field. This places much more emphasis on character, commitment and teamwork as well as, and often in place of, simply playing enough or meeting some other time or performance requirement. Sometimes in high schools academic performance in classes can also be an element. This philosophy gives more focus to developing and rewarding a well rounded and balanced player, where other methods focus strictly on athletic performance and on the field victories. This term is not gender specific; a qualifying participant in women's basketball or other women's sports is properly referred to as a letterman, as would be a qualifying female participant on a co educational sports team. An athlete who is awarded a letter (or letters in multiple sports) is said to have "lettered" when they receive their letter. In recent years, some schools have expanded the concept of letterman beyond sports, providing letters for performance in performing arts, academics, or other school activities.
Хаттық жакет
Letter Jacket – бұл бейсбол стиліндегі жакет, дәстүрлі түрде АҚШ-тағы орта және жоғары мектеп студенттері мектеп және командалық рухты көрсету үшін, сондай-ақ спорт, оқу немесе қоғамдық қызметте жеміс еткен жеке наградаларын таныту үшін киеді. Бұл жакеттер "letterman жакеттері", "varsity жакеттері" және "бейсбол жакеттері" деп те аталады, олардың американдық шығу тегіне сілтеме жасайды.
A letter jacket is a baseball styled jacket traditionally worn by high school and college students in the United States to represent school and team pride as well as to display personal awards earned in athletics, academics or activities. Letter jackets are also known as "letterman jackets", "varsity jackets" and "baseball jackets" in reference to their American origins.
Сыртқы көрінісі мен стилі
Денесі (яғни, иықтан белге дейінгі бөлігі) әдетте қайнатылған жүннен жасалады, ал жеңдері былғарыдан, білегі мен белшегі жолақты болады. Мектеп формасы ретіндегі жакеттер көбінесе мектеп түстерінде шығарылады, жакеттің негізгі бөлігі мектептің басты түсімен, ал жеңдері қосымша түсімен жасалады. Бірақ кейде оқушы жакеттің түстерін белгілі бір шекте өзгерте алады. Мүмкін, оқушы түстерді соншалықты өзгертеді де, олар мектеп түстерінен көп айырмашылығы болмайды. Әдетте, ерлер жакеттері жолақты жағалы, ал әйелдер жакеттері жоғарыдан түймеленетін капюшонды (қапюшонды ашқанда кеңейтілген жағаға айналады) болады.
The body (i. e., torso) is usually of boiled wool and the sleeves of leather with banded wrists and waistband. Letter jackets are usually produced in the school colors, with the body of the jacket in the school's primary color and sleeves in the secondary color, although sometimes, the colors of the jacket may be customized to a certain extent by the student. There could be cases where a student could change the color so much that it doesn't differentiate too much from school colors. They usually feature a banded collar for men or a top buttoned hood (that unbuttons into an expanded collar) for women.
Жасалған әшекейлер
Хаттық жакет өзінің атын сол жақ кеудесіндегі университет хаттарының шениль жапсырмасынан алады, бұл жапсырма көбінесе жоғары мектептің немесе колледждің бірінші әріпі немесе бас әріптері болады. Әріптің өзі де нақты спорт түріне немесе қызметке қарай өзгертілуі мүмкін (мысалы, кросс-кантриде – әріптің ортасында символ немесе белгі). Иесінің аты әдетте шенильмен (әріпке сәйкес) немесе жакеттің өзінде тігіледі. Иесінің бітірген жылы көбінесе сәйкес шенилмен көрсетіледі. Аты мен бітірген жылының орналасуы мектеп дәстүріне байланысты. Жыл көбінесе оң жақ жеңге немесе оң жақ қалтаның үстіне тігіледі. Мектеп логотипі және студенттің қызметін көрсететін символдар да жакетке тігілуі мүмкін. Чемпиондық командада ойнаған "Lettermen" көбінесе осы жеңісті еске түсіретін үлкен жапсырма алады, ол жакеттің артына тағылады. Медальдар тапсырылатын спорт түріне қатысқандар өздерінің жетістіктерін көрсету үшін медальдарын жакеттеріне тігіп қоюы мүмкін.
The letter jacket derives its name from the varsity letter chenille patch on its left breast, which is almost always the first letter or initials of the high school or college the jacket came from. The letter itself can also be custom fitted to the particular sport or activity (e. g. cross country—a symbol or sign in the middle of the letter). The name of the owner usually appears either in chenille (matching the letter) or embroidered on the jacket itself. The owner's graduation year typically appears in matching chenille. Placement of the name and year of graduation depends on school traditions. The year is most often sewn on the right sleeve or just above the right pocket. The school logo and symbols representing the student's activities may also be ironed onto the jacket. Lettermen who play on a championship team often receive a large patch commemorating their championship that is worn on the back of the jacket. Lettermen who participate in a sport in which medals are awarded often sew the medals onto their jackets to display their accomplishments.
Тарих
Университет жакеттерінің тарихы 1865 жылы Гарвард университетінің бейсбол командасы алғаш рет ұсынған хатты свитерлерге дейін жетеді. Әдетте, әріп өте үлкен болып, ортаға орналастырылған (егер свитер пуловер болса); бір жеңдегі сызықтар жеңіп алынған хаттардың санын көрсетеді, ал жұлдыз команда капитанын білдіреді.
Varsity jackets trace their origins to letter sweaters, first introduced by the Harvard University baseball team in 1865. The letter was usually quite large and centered (if the sweater was a pullover); stripes on one sleeve designated the number of letters won, with a star indicating a team captain.
Дәстүрлер
Хат жағалары студент хат алғанға дейін көбінесе сатып алынбайды. Тек университет хаттары берілетін мектептерде бұл әдетте студенттің кіші немесе жоғары курстарында кездеседі. Соңғы кезде көптеген студент-спортшыларға екінші, кейде бірінші курста хаттар берілді, соның салдарынан жакетке қажеттілік ертерек туды. Дегенмен, жакетті әдетте екінші курсқа дейін сатып алмайды. Жасөспірімдерге арналған хаттар берілетін мектептерде олар жакет сатып ала алады, бірақ хат сол жақ төс қалтасының үстіне тігіледі, болашақта университет хаты үшін орын қалдырып. Кейбір мектептер марапаттау салтанатында хат жеңімпаздарына жакеттерді тарта алады, бірақ көбінесе мектеп тек хатты ғана ұсынады. Кейбір мектептерде студенттердің қаржылық жағдайына қарай, ақша жинау іс-шаралары немесе басқа да бағдарламалар ұйымдастырылады. Мектеп бітіргеннен кейін хат жағасынан хатты алып тастау жиі кездеседі, бірақ бұл қатаң ереже ретінде сақталмайды. Көптеген түлектер хатты жакетте сақтап, оны жетістік, мектеп мақтанышы және адалдық символы ретінде сақтайды, әсіресе университет хаттарын алғандар үшін.
Letter jackets are almost never purchased before a student has earned a letter. In schools where only varsity letters are awarded this is usually the practice in a student's junior or senior year. Recently, many student athletes have been awarded letters during their sophomore and sometimes freshman year, leading to the need for a jacket much sooner. Still, the actual jacket is not usually purchased until the sophomore year. In schools where junior varsity letters are awarded, the jacket may be purchased by junior varsity letter recipients, though the letter is placed just above the left pocket, leaving space for a future varsity letter. Some schools may award letter jackets to letter winners at an award ceremony, but more often, the school only provides the letter. Some schools will have fundraising activities or other programs to provide jackets to students who cannot afford them. While it is commonly done, removing one's letter from the letter jacket upon graduation is not firmly held as protocol. Many graduates keep the letter on the jacket after graduation as a symbol of accomplishment and school pride and commitment, especially with college lettermen.