Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің ұсынылған истребитель ұшағы

Дуглас F6D Missileer – 1959 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің қажеттілігіне жауап ретінде Дуглас Aircraft Company компаниясы жобалаған, авиатасымалдағыштарда орналасқан флоттық қорғаныс истребитель ұшағы. Ол Әскери-теңіз күштерінің авиатасымалдағыштарынан салыстырмалы түрде алыс қашықтықта ұзақ уақыт бойы күтуге және қуатты радары мен ұзақ қашықтықтағы зымырандарымен 100 миль (161 км) қашықтықтағы жау ұшақтарымен күресуге арналған. Дұшман көзбен көрінетін қашықтыққа жетпес бұрын атылғандықтан, ұшақтың тікелей айқасқа түсу қабілеті шектеулі болды және ол субсонылық жылдамдықпен ғана ұшатын. "Миссилердің" зымырандарын атып жібергеннен кейін өзін-өзі қорғалай алу мүмкіндігіне күмән туғанда жобаның маңыздылығына күдік келтіріліп, одан бас тартуға әкелді. Кейбір "Миссилер" жүйелері, негізінен қозғалтқыштар, радарлар және зымырандар жоба тоқтатылғаннан кейін де дамуын жалғастырды, кейін General Dynamics–Grumman F 111B және табысты Grumman F 14 Tomcat ұшақтарында пайда болды.

Өмірбаян

1950 жылдардың соңы мен 1960 жылдары әскери әуе жоспарлаушылар болашақтағы әуе шайқасының негізгі бөлігі алыс қашықтықтағы зымырандармен жүзеге асырылатынына көз жеткізді. Бұл жаңа талаптарды ұшқыштардың дизайнына енгізуді қажет етті. Ұшқыштардың радар және отты басқару жүйелері арқылы күресуі күтілді, тіпті қарсыласын көре бермейтін деңгейге жеткізілді. Осы себепті, назар "басын төмен ұстап" шайқасқа аударылды, ал айналаға толық көру маңызсыз деп есептелді. Радар жүйелерінің күрделілігі ұшқыштардың бір мезгілде ұшақ пен радарды басқара алмайтынын көрсетті, сондықтан екінші экипаж мүшесі – "радарды ұстау офицері" немесе "RIO" кеңінен қолданыла бастады. Әскери-теңіз күштері үшін басты қауіп – олардың әуе кемелеріне қарсы жоғары жылдамдықты ұшақтардың шабуылы, соның ішінде ядролық оқтұмсықтармен жабдықталған ұзын қашықтықтың кемеге қарсы зымырандары болды. Олар алты сағатқа дейін ауада қалуға қабілетті ұшақты, алдын ала ескертуді қамтамасыз ету үшін арнайы радарлық ұшақпен бірге қолдануды жоспарлады. Ұшақтың ұзақ уақыт ауада қалуын қамтамасыз ету үшін үлкен мөлшерде отын тасымалдау қажет болды, демек, ұшақ өте ірі болды. Бұл күрделі радар арнайы операторларды қажет етті, нәтижесінде үш адамнан тұратын экипаж құрылды. Сонымен қатар, ұшқыш пен оның серігі бір орталық радар экранына назар аударуы үшін, жабдықтардың дубликациясын болдырмау және әртүрлі экрандарға қарап тұрғанда туындауы мүмкін қате коммуникацияны азайту үшін олардың қатарласып отыруы қарастырылды. Тікелей қақтығыс болмайтындықтан, ұшақ тек дыбыс асты жылдамдықпен ұшуға арналған және айналаға толық көруді қажет етпеді, бұл Grumman A-6 Intruder ұшағына ұқсас кабина орналасуын ұсынды. Бұл процесс 1958 жылдың желтоқсанында ресми түрде басталды, ол кезде Bendix компаниясына AAM-N-10 Eagle зымыран жүйесін әзірлеуге келісімшарт берілді. Жүгіртуден кейін Eagle зымыраны үлкен қатты отын бустерімен 3.5 Мах жылдамдыққа дейін үдетілді, содан кейін ұшу кезеңінен кейін ұзақ күйіп тұратын қозғалтқыш жылдамдықты 4.5 Мах-қа дейін біртіндеп арттырды. Сонымен қатар, Westinghouse компаниясы ұшақ үшін AN/APQ-81 радарының әзірленуіне келісімшарт ұтты. Douglas Aircraft ұшақтың өзіне келісімшартты жеңіп алды, North American Aviation және McDonnell Aircraft ұсынған жобалардан басымдық берді. Ол ұшақтың алдыңғы бөлігінде орналасқан үлкен кабинамен ерекшеленді, төменде үлкен радар және авионика бөлімі орналасқан, ал терезелер тек алдыңғы бөлікте болды. Екі қозғалтқыш тік қанаттардың астында, ұшақтың бүйініне орнатылды, ал фюзеляж бен құйрық бөлігі өте қарапайым болды. F-111B әуеден әуеге шайқасқа қабілетсіздігі мен әуе кемелерінде пайдаланудағы қиындықтарға тап болғанда, оның жүйелері F-14 Tomcat ұшағына орнатылды. "Миссилер" жобасының маңызды үлесі тек оның жүйелері ғана емес, сонымен қатар оның қозғалтқыштары болды. TF30 қозғалтқышы F-111 және F-14 ұшақтарында қолданылды, ал турбовентиляторлық қозғалтқыштар қазір әскери авиацияда кеңінен қолданылады. Алайда, TF30 АҚШ Әскери-әуе күштері мен Австралия Корольдік Әскери-әуе күштері қолданатын F-111 және FB-111 ұшақтарының жердегі истребитель-бомбардировщиктерінің жұмыс параметрлеріне жақсы сәйкес келсе де, жоғары шабуыл бұрыштарында компрессорлық тоқтауларға бейімділігі жоғары болды және АҚШ Әскери-теңіз күштерінің F-14A Tomcat әуедегі басымдықты қамтамасыз етуге бағытталған ұшағы үшін жеткіліксіз қуат көзі болып шықты. F-14B және F-14D ұшақтарының кейінгі нұсқалары проблемалық TF30 қозғалтқыштарын екі General Electric F110 турбовентиляторлық қозғалтқыштарымен алмастырды.

Дизайн

F6D 1 шамамен салмақтайтын. Ол екі Pratt & Whitney TF30 P2 жанар жағылмайтын турбовентиляторлық қозғалтқышпен жабдықталар еді, бұл қозғалтқыштар сол кездегі кең таралған турбореактивтік қозғалтқыштарға қарағанда отынды тиімдірек пайдаланар еді. Оның субсонылық жылдамдық сипаттамалары болған, конвенциялық құрылысымен, тік қанаттарымен және қозғалтқыштары қанат тамырына орналасқан қондырғыларда, ол компанияның бұрынғы F3D Skyknight-тің үлкендеу нұсқасына ұқсайтын. "Миссилер" радары Westinghouse AN/APQ 81 импульстік доплерлік жүйесі болуы керек еді, оның іске қосылу қашықтығы 138 миль (222 км) және "сканерлеу кезінде нысананы ұстау" мүмкіндігі болған.