Кіріспе
Портленд қаласының орталығының батысындағы қоғамдық қалалық саябақ, Орегон штаты.
112-ден астам құс түрі мен 62 сүтқоректі түрі саябаққа және оның әртүрлі ағаштары мен көлеңке сүйетін өсімдіктеріне жиі келеді. Орманға жыл сайын шамамен 100 дюйм жаңбыр жауады. Вилламет өзенінің көптеген шағын салалары орман арқылы солтүстік-шығысқа қарай ағып, парк шетіндегі 30-шы АҚШ тас жолының астындағы құбырлар мен су өткізгіштерге құяды. Олардың бірі - Балч-Крик, онда тротут балықтары қоныстанған, ал екіншісі - Миллер-Крик теңізден өтетін түрлерді, соның ішінде лососьты да қолдайды. Саябаққа қауіп төндіретін факторлар: шамадан тыс пайдалану, қалалық көлік, жақын жердегі құрылыс, инвазивті флора және күтіп ұстауға қаражаттың жетіспеуі. Саябақта кейде ауыр қылмыстар, ал жиірек ұсақ қылмыстар болады.
Геология және география
Форст Парктің негізі Колумбия өзенінің базальт тобының Гранде-Ронде мүшелерінен пайдалған қатты лавадан тұрады. Шамамен 16 миллион жыл бұрын орта миоцен дәуірінде Колумбия өзені қазіргі арнасынан оңтүстікке қарай жазық дала арқылы ағып өткен. Шығыс Орегон және Вашингтон штаттарындағы тік сызықты жарықтардан шыққан лава ағындары осы арна арқылы, кейін Уилламет аңғарына айналған жерге құйылып, тараған. Бұл ағындардың кейбіреуі Тынық мұхитына жеткен, 16,5 және 15,6 миллион жыл аралығында қайталап, шамамен 60 000 шаршы мильді (155 399 км²) жапқан. Туалатин тауларында (Батыс төбелерде) сегіз бөлек Гранде-Ронде базальт ағыны картаға түсірілген, олар Форст Паркінің ең тік беткейлерінің астында жатыр және Балч Крик каньоны мен Солтүстік-Батыс Корнелл жолы бойында көрінетін бағаналы тау жыныстарын құрайды. Кейін Батыс төбелер желмен әкелінген сазды шөгінділермен жабылған, олар суға толып, тұрақсыз болады. Өзен жағалауларының тұрақсыздығы мен саздың жиналуы жиі кездеседі, сонымен қатар жер көшкіндері жоғарырақ орналасқан жерлерде қала құрылысын дамытуға кедергі келтіреді. Парктің ұзындығы шамамен 13 шақырым, Портленд қаласының орталық бөлігіне жақын ені 2 шақырымнан кем, ал солтүстік-батыс жағында шамамен 3 шақырымға жетеді. Табиғи жағдайда орман негізінен үш ағаш түрінен тұрады: Дуглас шыршасы, батыс гемологы және батыс қызыл кедрі. Сондай-ақ, онда қара шырша, қара шырша, қызыл шырша, үлкен жапырақты кеспеағаш, мадрона және батыс тис сияқты ағаштар да кездеседі. 1850 жылға дейін бұл жерде болған орманның көп бөлігі 1940 жылға қарай жойылды. Орманның қайта өсу сатысы соңғы рет қашан кесілгеніне немесе өртелгеніне байланысты. 1990 жылдардың ортасында парктегі жалпы өсімдіктердің шамамен 1%-ы орманның екі-бес жыл бұрын тазартылған бөліктеріндегі шөптерден, көк шөптен, қарағайдан және от шөптен құралған. Тағы 2%-ы бұталық сатыға жеткен, жасы үштен отызға дейін, ал кішкентай ағаштарда димберри, лосось және блэкберри сияқты өсімдіктер басым. Парктің шамамен 20%-ын биік аллер мен кеспеағаштар және кішкентай қылқан жапырақты ағаштардан тұратын 10-30 жылдық орман алқаптары құрайды. Үлкен аумақтарда шынайы ағаштар мен кеспеағаштардан биік өскен ормандар орналасқан. Форст Паркінің шамамен 50%-ын осы аумақтар құрайды, олар 30-дан 80 жылға дейін жасайды және онда Дуглас шыршалары басым бола бастайды. Парктің тағы 25%-ы 80 жылдан 250 жылға дейінгі орта жастағы қылқан жапырақты ағаштар басым орманды қамтиды. Бұл аймақтарда 100 жылға жуық өмір сүретін қызыл адырлар құрып барады. Үлкен ағаштардың астында көлеңкеге төзімді батыс қызыл кедрі, батыс гемологы, үлкен шырша және Орегон жүзімі, жүзім кеспегі және салал сияқты кішкентай өсімдіктер өседі. Орманның соңғы сатысы, ескі өсуіне, 250 жылдан кейін жетеді және көптеген құрғақ ағаштар, құлаған және өлген ағаштар мен құлаған бұтақтарды қамтиды. Ағаш кесу және өрт 1940 жылға қарай Форст Паркіндегі ескі өсімдіктерді "дегенге дейін" азайтты, ал орманның көп бөлігі әлі де осы сатыға жетпеді. Жапсырмалар Маклей Паркіне жақын және батысқа қарай Германтаун жолы мен Ньютон жолы маңында кездеседі. Форст Паркіндегі ең үлкен ағаш – Балч Крик маңындағы бұрынғы қоғамдық дәретхананың қалдықтары жанындағы Дуглас шыршасы. Оның биіктігі 74 метр, ал діңінің айналасы 6 метр. Бұл жерде өсетін жабайы гүлдердің арасында Хукердің әсем қоңыраулары, ваниль жапырағы, мәңгі жасыл қызғылт түсті қызғылт түсті және триллиум гүлдері бар. Инвазивті түрлерге ағылшындық плющ, еуропалық сортаң, клематис, таңғы даңқ және Гималай қара жидесі жатады. No Ivy League сияқты азаматтар тобы және Forest Park Conservancy үйірткелерді жою, жолдарды күтіп ұстау және жергілікті түрлерді отырғызу жобаларына қатысады.
Жабайы табиғат
Орман паркіндегі жануарлар дүниесіне жақын жердегі біртінді мекендеу ортақтары зор әсер етеді, осы арқылы парк Туалатин өзені аңғары, Орегон жағалауы, Уилламет өзені, Сауви аралы, Колумбия өзені және Вашингтон штатының Ванкувер қаласынан келген құстар мен жануарларға қолжетімді болады. Орман паркіне іргелес Балч-Крик шатқалында Портленд Аудубон қоғамы 6 километрден астам жолы бар, жануарларды күтіп-бағу орталығы мен құс көрмелері бар жабайы табиғат қанағаттамасын ұстап тұрады. Аудубон қоғамының тоғанында жиі кездесетін қосмекенділерге қатал терілі тритон, Тынық мұхиты ағаш бақасы және саламандралар жатады. Паркте (заңсыз) тізгінсіз жүруге рұқсат етілген иттер құстарға, балықтарға және басқа да жануарлар дүниесіне қауіп тудырады.
Жағалар
Жыл сайын орман паркіне шамамен 1500 мм жаңбыр жауады. Көптеген кішкентай арналар, олардың тек бірнешеуі ғана аталған, батыс төбелердің жотасынан басталып, 30-шы АҚШ тас жолына жақын төбелердің түбіне дейін солтүстік-шығысқа қарай ағып өтеді. Шығыстан батысқа қарай аталған бес арна – Балч, Рокинг-Чеир, Солтцман, Доан және Миллер. Рокинг-Чеир – Солтцман арнасының саласы.
Тарих
Қоныс аударушылар келгенге дейін, Forest Park деп аталатын жер Дуглас шырша орманымен жабылған еді. 1851 жылға қарай, оның жері орманды тазарту және мүлік салу жоспарларымен келген қоныс аударушылардың талаптарына бөлінді. Орманды кесуден кейін, қатты жаңбырдан ыдыраған тік беткейлер мен тұрақсыз топырақ сырғанауға себеп болды, бұл құрылыс жоспарларын күйретіп, талаптар орындалмады немесе қалаға берілді. 1867 жылы Портлендке көшіп келген дін қызметкері, пастор Томас Лэмб Элиот бастаған қоғамдық қайраткерлер орманда табиғи қорық құруға тырысты, ол ақырында Forest Park болып қалыптасты. Қала бірнеше онжылдық бойы Forest Park үшін жерді бөліп-бөліп сатып алды. 1897 жылы Портленд саудагері және жылжымайтын мүлік дамытушысы Дональд Маклей Балч-Крикке жақын жердегі жер учаскесін қалаға сыйлады, бұл жақын ауруханалардағы емделушілерге демалыс орны болды. 1890 жылдары Портленд заңгері және Орегон тарих қоғамының президенті Фредерик Ван Ворхис Холман, оның бауырлары Джордж Ф. және Мэри Холман 1939 жылы сыйлықты аяқтағанда қаланың иелігіне қосылған жақын жерді сыйлауды ұсынды. Тоғыз жылдан кейін, Майер & Фрэнк дүкендер желісінің негізін қалаушыларының бірі Аарон Майердің мүлігі 30-шы тас жол бойындағы Портлендтің Линнтон ауданындағы Линнтон паркі үшін жер сыйлады. Бұл кішігірім саябақтар ақырында құрылған үлкен саябақтың бір бөлігіне айналды. Олардың кейбіреулері, мысалы, Маклей паркі, Forest Park құрамында болғанымен, бастапқы аттарымен аталады. Басқа жерлер мемлекеттік шаралар арқылы сатып алынды. 1928 жылы қалалық кеңестің салық төлемегендер комитеті Балч-Крик бойындағы жабайы гүлдер бағына арналған жерді Парктер бюросына берді. Сол жылы Мултнома округі бюроға Вашингтон паркіне солтүстік жаққа қараған жерді мәңгілік пайдалануға берді. 1945 жылы Портленд қалалық клубы жүргізген саябақтың мүмкіндігін зерттеуге ынталандырылған қоғамдық қайраткерлер Forest Park жобасын қолдады. 1948 жылы Мултнома округі салық төлемегендерден алынған жерді қалаға берді. 1948 жылдың 23 қыркүйегінде қала ресми түрде жерді Forest Park деп жариялады, ол 2009 жылға қарай 100 мыңнан астам акрды қамтыды. 1991 жылы Metro, Орегонның Портленд агломерациясының аймақтық үкіметтік агенттігі, өзінің Табиғи аумақтар бағдарламасына арналған бюджетті жоспарлауды бастады, ол Мултнома, Вашингтон және Клакамас округтеріндегі осы аумақтарды қорғауға бағытталған. 1995 жылға қарай бағдарлама Forest Park-қа жақын немесе ішінде сатып алуға ниет білдірді. 2006 жылғы облигациялар арқылы саябақты кеңейтуге, өзендердің бастауларын және Вашингтон округіндегі жақын өзендерді қорғауға, сондай-ақ Forest Park-ты солтүстік-батыстағы басқа мемлекеттік жерлермен байланыстыруға мүмкіндік берілді. Паркті тікелей кеңейту үшін сатып алудан басқа, 1990 жылдан бері Forest Park Conservancy паркті қоршаған дамытылмаған жерлердің буферлік аймағын құру үшін 14 консервациялық жеңілдіктерді сатып алды.
In 1991, Metro, the regional governmental agency for the Oregon portion of the Portland metropolitan area, began budgeting for what became its Natural Areas Program aimed at protecting these areas in Multnomah, Washington, and Clackamas counties. By 1995, the program had targeted next to or within Forest Park for acquisition. A 2006 bond measure allowed for the purchase of more land to expand the park, to protect its creeks' headwaters and those of nearby streams in Washington County, and to link Forest Park to other public lands to the northwest. In addition to purchases to directly expand the park, since 1990 the Forest Park Conservancy has acquired 14 conservation easements covering to create a buffer of undeveloped land surrounding the park.
Қылмыс пен басқа да адам әсерлері
Форест Паркте бірнеше қылмыс орын алды, оның ішінде екі кісі өлтірілді. 2001 жылы героинге тәуелділер мен жыныс жұмыскерлерін пайдаланған Тодд Алан Рид 1999 жылы үш әйелді өлтіргені үшін кінәсін мойындады, олардың денелері Солтүстік-Батыс Салтзман жолының жанындағы Форест Паркінен табылды. Алайда, сот-медициналық сараптама көрсеткендей, кісі өлтірулер басқа жерде болған, ал денелер Форест Паркіне әкелінген. 2003 жылы қазылар алқасы тағы бір ер адамды 1996 жылы Форест Паркіндегі жол бойында бұрынғы қатынына қастандық жасағаны үшін кінәлі деп тапты. Одан аз ауыр қылмыстарға шабуыл (сирек), көліктерге зақым келтіру және ұсақ ұрлық (жол басында жиі), сирек өртеу, сирек әдепсіздік және марихуана өсіру кіреді. 2007 жылы Мултнома округінің шериф орынбасарлары Портлендтің Линнтон ауданына жақын төбеде орналасқан саябақта 114 піскен марихуана өсімдігін тәркіледі. 2005 жылы тағы бір кішкентай өсіру ошағы тәркіленді. Көбінесе саябақта үйсіз және басқа адамдардың заңсыз түрде орналасуы байқалды. 2010 жылдың ақпан айында саябақтың шалғай бөлігінде шамамен 2 километрлік заңсыз велосипед жолы табылды. 2014 жылы саябаққа апаратын жол бойында оқ атуға арналған тұзақ табылған, Портленд полициясы оны алып тастады. 2004 жылы 53 жастағы ер адам мен оның 12 жастағы қызы саябақта, үйде оқыту үшін энциклопедиялармен толтырылған, брезентпен жабылған құрылымда тұрып жатқандары анықталды. Олар полицияға төрт жылдан бері саябақта тұрып жатқанын айтты. Питер Роктың "Менің тастап кетуім" романы осы оқиғаға негізделген. Роман "Із қалдырма" (2018) фильміне бейімделді. Фильмдегі орман көріністері Клаккамас округіндегі Эстакадаға жақын орналасқан Игл Ферн паркінде түсірілді. 1951 жылы құрғақшылықтан туған өрт, лагерь отынан басталып, парктің батыс жағындағы жерлерді өртеді. 2005 жылы "Орегониан" газетінің тілшісі биологтармен, табиғатты қорғаушылармен, саябақтар және демалыс басқармасының қызметкерлерімен және басқа да мамандармен Форест Паркінің денсаулығы және болашағы туралы сұхбаттасты. Олар саябаққа төнетін қауіптерді анықтады: жабайы жануарлар мен құстардың қозғалысын шектейтін қалалық құрылыстар; шамадан тыс пайдалану; инвазивті өсімдіктер; тізгінсіз жүрген иттілер; өрт қаупі; ағаштардың өлімі жиілеуі; ережелерді орындаудың нашарлығы және қаржы жетіспеушілігі. 2010 жылы қала Форест Паркіне толық уақытты рейнджерді жұмысқа алды. 2021 және 2022 жылдары қала саябақтағы өрт қаупін азайту бойынша қосымша шаралар қабылдады, Портленд өрт сөндіру және құтқару қызметі алдын ала жоспарлау үшін қосымша бюджет сұрады, ал қала паркті және оны қоршаған аумақтарды өрт кезінде үйсіз адамдардың лагерьлеріне тыйым салынған жоғары тәуекелді аймақ деп белгіледі.
Демалыс уақыты үшін пайдалану
Forest Park – Метро басқаратын аймақтық саябақтар, жолдар және табиғи аймақтар желісінің маңызды бөлігі. Барбара Уокер өткелі арқылы, Бёрнсайд көшесі үстінен салынып өткен жаяу жүргіншілер көпірінен. Осы жерден және Сент-Джонс көпіріне жақын орналасқан Forest Park жолдарынан бастап, 40 Майл Лоп жолының басқа да бөліктері қаланы айналап өтеді. Олар Уиламет және Колумбия өзендері, Колумбия саласы және Джонсон сағасы бойындағы Спрингвотер дәлізін бойымен Фэрвью, Грешем және Боринг қалаларына дейін созылады. Бұл жол жүйесі Вашингтон штатының Кларк округіндегі Дискавери жолы және Трион Крик мемлекеттік табиғи аймағы арқылы Освего көліне дейін жалғасатын Тервиллигер жолы сияқты басқа да жолдармен байланысады. Аймақтық үкімет сондай-ақ Уайлдвуд жолын Вашингтон округі арқылы солтүстік-оңтүстік бағытта Туалатин өзеніне дейін созылатын, жартылай аяқталған Вестсайд жолымен қосуды ұсынып отыр. Тағы бір жоспарланған жол Спрингвотер дәлізін Клаккамас өзеніндегі Бартонға дейін ұзартатын, ұсынылып отырған Казадеро жолымен бірге жалғасады. Алдағы уақыттағы мақсаттар – Грэшемнің шығысындағы Сэнди өзенінің шатқалындағы жолмен және Мексикадан Канадаға дейін созылып, Орегон арқылы Каскад тау тізбегін басып өтетін Тынық мұхитының қыртыс жолымен байланысуды қамтиды.
Уайлдвуд жолы
Парк арқылы 80 мильден астам (129 км) жолдар мен өрт сөндіру жолдары өтеді. Парктегі ең ұзын жол – Уайлдвуд жолы, оның шамамен 27 милі (43 км) Форест паркінде, ал шамамен 3 милі (5 км) Вашингтон паркінде орналасқан. Уайлдвуд жолы Вашингтон паркінде, Орегон зообағының жанында, жеңіл теміржол аялдамасы, Орегон Вьетнам ардагерлері ескерткіші, Дүниежүзілік орман орталығы және Хойт Арборетумынан басталады. Жол бойындағы ағаштарда жерден 2 метр биіктікте орналасқан көк ромбтар әр 0,25 миль (0,4 км) сайын кездеседі. Ромбтар мен олардың үстіндегі арақашықтық белгілері жолмен екі бағытта да жүретін саяхатшыларға көрінеді. Алғашқы 8 шақырымда жол Портленд жапон бағы, Питток сарайы, Портленд аудибон қоғамының жабайы табиғат резерваты және Балч-Крик шатқалындағы тас үйдің жанынан өтеді. Осы нүктеден батысқа қарай, Уайлдвуд жолы орман арқылы үздіксіз өтеді, көбінесе ғимараттармен тосықпайды, бірақ оны қысқа жолдар, кішкентай өзендер, жолдар және өрт сөндіру жолдары кесіп өтеді.
Басқа жолдар, көшелер, сервитуттар
Forest Park-тың көптеген қысқа жолдары, жолдары және өрт сөндіру жолдары Wildwood Trail-ді қиып өтеді. Көптеген жолдар тек жаяу жүргіншілер мен жүгірушілерге арналған, бірақ бірнеше жолдар мен өрт сөндіру жолдары велосипедтерге, жылқыларға немесе екеуіне де ашық. Моторлы көліктерге жабық Лейф Эриксон Драйв жолы, Wildwood Trail-ден төменірек және шамамен параллель бағытта, Солтүстік-батыс Турман көшесінің соңынан Солтүстік-батыс Германтаун жолына дейін шамамен 11 миль (18 км) қашықтыққа созылады. Парк арқылы мұнай құбыры, газ құбыры және Бонневилл электр энергиясын басқару басқармасы (BPA) үшін электр тарату желілері өтеді. Паркті тас жолдар қоршап тұрады, оған басқа жолдар да кесіп өтеді немесе кіреді, олардың ішінде Солтүстік-батыс Питток драйві, Солтүстік-батыс Корнелл жолы, Солтүстік-батыс 53-ші драйв, Солтүстік-батыс Салцман жолы, Солтүстік-батыс Спрингвилл жолы, Солтүстік-батыс Германтаун жолы, Солтүстік-батыс Ньютон жолы және BPA жолы бар.