Элизабет Платер-Зиберк: Архитектор және қала құрылысшысы

Кіріспе

Америкалық сәулетші және қала құрылысшы Элизабет Плэтер Зайберк (20 желтоқсан 1950 жылы туған) – Майами университетінің сәулет мектебінің профессоры, Флорида штатының Майами қаласындағы сәулетші және қала құрылысшы. Платер Зайберк қала құрылысы саласындағы «Жаңа урбанизм» мектебінің өкілі және архитектураның «Жаңа классикалық» мектебінің жақтаушысы саналады. Ол сонымен қатар Майамиде орналасқан DPZ CoDesign архитектура фирмасының негізін қалаушысы және бас директоры.

Ерте өмір және білім

Платер Зайберк Пенсильвания штатының Брин-Маур қаласында архитектор Жозафат Платер Зайберк (1906–1994) пен оның әйелі, Вилланова университетінің француз тілі профессоры Мария Мейстович (1911–2000) отбасында дүниеге келді. Платер Зайберк – Брин-Маур қасиетті жүрек академиясының түлегі. Ол 1972 жылы Принстон университетінде сәулет және қала құрылысы саласында бакалавр, ал 1974 жылы Йель архитектура мектебінде сәулет саласында магистр дәрежесін алды.

Мансап

1977 жылы Плэтер Зайберк күйеуі Андрес Дуани, Бернардо Форт Брешиа, Лоринда Хоуп Спир және Гервин Ромнимен бірге Майамидегі Arquitectonica фирмасын құрды. Arquitectonica өзінің ерекше стилімен танымал болды: тартымды, экспрессивті жоғары технологиялық модернизм. Фирманың Атлантис тұрғын үй кешені «Майами Вайс» телесериалының ашылу титрлерінде көрсетілді. 1980 жылы Дуани мен Плэтер Зайберк Майамиде орналасқан DPZ CoDesign компаниясын құрды. DPZ «Жаңа урбанизм» деп аталатын ұлттық қозғалыстың жетекшісі болды және дәстүрлі қалаларды жобалау және қазіргі қала маңындағы елді мекендерді тұруға ыңғайлы орталықтарға айналдыру арқылы ерекшеленді. Фирма алғаш рет 1980-ші жылдары Флорида штатының Сисайд қаласын жобалағандығы үшін халықаралық деңгейде танымал болды және екі жүзден астам жаңа қалалардың, аймақтық жоспарлардың және қоғамдық жерлерді жаңғырту жобаларының жобаларын аяқтады. Платер Зайберк 1979 жылдан бері Майами университетінің сәулет мектебінде оқытумен айналысады. 1988 жылы ол қала маңы және қала дизайны бойынша аспирантура бағдарламасын құрды, содан кейін студенттермен және оқытушылармен қалалардың өсуі мен қайта құруына қатысты заманауи мәселелерді зерттеуді жалғастырды. Ол 1995 жылдан 2013 жылға дейін университеттің сәулет мектебінің деканы болды және деканы ретінде архитектор Леон Криерді Флоридадағы сәулет мектебі үшін алғашқы мемлекеттік ғимаратты жобалауға шақырды (Америкадағы оның басқа ғимараты – бұрынғы үйі Сисайдта және Дуани-Платер Зайберк жоспарлаған Виндзор курортындағы жиналыстар залы). Ол сонымен қатар университеттің қалалық қоғамдық орталық және дизайн орталығының директоры болып қызмет етті, Оңтүстік Флориданың барлық қауымдастықтарына пайдалы көптеген дизайн жаттығуларын ұйымдастырды және насихаттады. 2008 жылдың күзінде Платер Зайберк Майами университетіндегі ең жоғары награда – Iron Arrow Honor Society-ге қабылданды. 2014 жылы ол Coral Gables Community Foundation-нан «Өнер және мәдениет» сыйлығын алды. Он жыл бойы Платер Зайберк Принстон университетінің сенімді мүшесі болды, онда ол университеттің құрылыс комитетінің төрағасы болды. Құрылыс комитетінің мүшесі ретінде университет Роберт Вентури, Франк Гери және Деметри Порфириос сияқты сәулетшілерді шақырды. Порфириос университет кампусының тарихи орталығында салынған жаңа колледждік готикалық ғимараттардың біріншісі – Колледждік готикалық Уитман колледжін жобалады. Платер Зайберк – 1993 жылы құрылған «Жаңа урбанизм» конгресінің негізін қалаушысы және құрметті кеңес мүшесі. Ол Солтүстік Американың көптеген ірі сәулет мектептерінде қонақ профессор болып жұмыс істеді, бірнеше құрметті докторлық дәрежесі мен сыйлықтарға ие болды және жиі дәріс оқиды. 2001 жылы ол және Дуани американдық құрылыс ортасына қосқан үлестері үшін Ұлттық құрылыс мұражайынан Винсент Скалли сыйлығын алды. 2008 жылы ол АҚШ-тың Көркемсурет комиссиясына тағайындалды. Оның соңғы кітаптарының ішінде «Жаңа азаматтық өнер» және «Қала сыртындағы ұлт: таралудың өсуі және американдық арманның құлдырауы» кітаптары бар.

In 1977, Plater Zyberk co founded the Miami firm Arquitectonica with her husband Andrés Duany, Bernardo Fort Brescia, Laurinda Hope Spear, and Hervin Romney. Arquitectonica was known for its signature style: a dramatic, expressive high tech modernism. The firm's Atlantis Condominium was featured in the opening credits of the television series Miami Vice. In 1980, Duany and Plater Zyberk founded DPZ CoDesign, based in Miami. DPZ became a leader in the national movement called New Urbanism and distinguished itself by designing traditional towns and transforming existing suburbs into livable downtowns. The firm first received international recognition in the 1980s as the designer of Seaside, Florida, and has completed designs and codes for over two hundred new towns, regional plans, and community revitalization projects. Plater Zyberk has taught at the University of Miami School of Architecture since 1979. In 1988, she created a graduate program in Suburb and Town Design after which she continued to explore contemporary issues in city growth and reconstruction with students and faculty. She served as dean of the university's School of Architecture from 1995 to 2013, and as dean she hired the architect Léon Krier to design his first public building in Florida for the school of architecture (his only other buildings in America are his former house at Seaside and a meeting hall in the Duany Plater Zyberk planned resort of Windsor). She has also served as director of the university's Center for Urban Community and Design, organizing and promoting numerous design exercises to the benefit of communities throughout South Florida. In the Fall of 2008, Plater Zyberk was tapped into Iron Arrow Honor Society, the highest Honor attained at the University of Miami. In 2014, she was awarded the Arts & Culture Award by the Coral Gables Community Foundation. For ten years, Plater Zyberk was a trustee of Princeton University, where she chaired the university's Building Committee during an active period of building and expansion. During her tenure on the Building Committee, the university hired architects such as Robert Venturi, Frank Gehry, and Demetri Porphyrios. Porphyrios designed the Collegiate Gothic Whitman College, the first in a series of new Collegiate Gothic buildings to be built in the historic center of the campus. Plater Zyberk is a founder and emeritus board member of the Congress for the New Urbanism, which was established in 1993. She has been a visiting professor at many major North American schools of architecture, has been awarded several honorary doctorates and awards, and lectures frequently. In 2001, she and Duany were awarded the Vincent Scully Prize by the National Building Museum in recognition of their contributions to the American built environment. In 2008, she was appointed to the U. S. Commission of Fine Arts. Her recent books include The New Civic Art and Suburban Nation: The Rise of Sprawl and the Decline of the American Dream.