Хань әулетінің саяхатшысы және шенеунігі Ван Юнь

Кіріспе

Хан әулеті саясаткері және лауазымды тұлға (137–192)

Ван Юн (137–4 шілде 192), әдепті есімі Цзиши, Шығыс Хан әулетінің соңғы кезеңінде өмір сүрген қытай саясаткері және лауазымды тұлға. Ол Хан үкіметінде үш императордың билігі кезінде қызмет етті: Император Лин, Император Шао (189) және Император Сянь. Ол қызмет еткен ең жоғары лауазымдар – Жазу шеберлерінің істері жөніндегі басқарушы және Император Сяньнің билігінің басындағы халық министрі болды. 192 жылы генерал Лю Бу және басқалардың көмегімен, Хан орталық үкіметін бақылаған тирандық соғыс басшысы және регент Донг Чжуоға қарсы Чанъаньда сәтті төңкеріс жасап, оны өлтірді. Бірақ сол жылдың соңында Донг Чжуоның ізбасарлары қарсы төңкеріс ұйымдастырып, Чанъаньдағы орталық үкіметті қайта бақылауға алды. Ван Юн отбасымен бірге тұтқындалып, өлім жазасына кесілді. 14 ғасырдың тарихи романы «Үш патшалықтың романсы» бойынша Ван Юн, ол қолдан жасалған әйел Диаочанның асырап алған әкесі болды, оны Лю Бу мен Донг Чжуо арасында қақтығыс тудыру үшін пайдаланды, нәтижесінде біріншісі екіншісіне сатқындық жасап, өлтірді.

Өмір

Кейінгі Хань кітабына сәйкес, Ван Юн Тайюань провинциясының Ци округінен шыққан. Оның отбасында көптеген мүшелер болды, олар бірнеше буын бойы аймақтық үкіметте әкімшілік қызметтер атқарған. Ван Юн 19 жасында Ю провинциясының инспекторы болды. Бірақ кейіннен евнух Чжан Ранмен билік үшін күресте жеңіліске ұшырады. Ол лауазымын тастап, ауылға жасырынып кетті. Чжан Ран қайтыс болғаннан кейін генерал Хэ Цзин билікке келді, ал Ван Юн Сарайдың джентльмені, кейін Хэнань (河南) интенданты болып тағайындалды. 190 жылы Хэ Цзиннің өлімінен және күшті Он Евнух пен үкімет шенеуніктері арасындағы қанды қақтығыстан кейін Луоян қаласы хаосқа түсті. Лян провинциясынан (凉州) келген Донг Чжуо жағдайды бақылауға алып, ақырында өзінің ықпалымен таққа қуыршақ императорды отырғызды. Осы кезде Ван Юн Ян Бяоның орнын басып, Министр (司徒) және Жазу Шеберлерінің Префекті (尚書令) лауазымдарын атқарды. Донг Чжуоның кейбір зұлымдықтары мен қатыгездігі көптеген адамдардың ашуын тудырды. Ван Юн бірнеше шенеунікпен бірге Донг Чжуоны өлтіру жоспарын жасады. Бұл жоспарға үлкен көтеріліс болды, өйткені заговоршылар Донг Чжуоның қол астында генерал болған, қаһарлы жауынгер Лю Будың көмегін алуға қол жеткізді. Лю Бу ондай адамдармен бірге Донг Чжуоны сарай қақпасының сыртында қоршап алып, өлтірді. Донг Чжуоның өлімінен кейін Ван Юн, енді Хань орталық үкіметінің де-факто басшысы, Донг Чжуоның бұрынғы қол астындағыларын тазалауды және жазалауды қалаған деген қауесет тарады. Ван Юн Донг Чжуоның бұрынғы қол астындағыларына кешірім беруден бас тартқанда, олар Ли Цзюэ мен Гуо Сидің басшылығымен қару көтеріп, Чанъанға шабуыл жасады. Ли Цзюэ мен Гуо Си Чанъанды қорғаған Хань императорлық әскерлерін жеңіп, астананы басып алды. Лю Бу қала құлағанға дейін Чанъаннан қашуды жоспарлағанда, Ван Юннан онымен бірге қашуға шақырды. Бірақ Ван Юн Император Сяньды тастап кетуден бас тартты. Ли Цзюэ мен Гуо Си оны тұтқындап, отбасымен бірге өлтірді. Ван Юннің кейбір туыстары қашып құтылуға үлкерді; солардың бірі Ван Юннің сіңілі баласы Ван Лин болды, ол кейін Үш Патшалық кезеңінде Цао Вэй мемлекетінің генералы болды.

According to Book of Later Han, Wang Yun was from Qi County, Taiyuan. His family had many members who had served as administrative officials in the regional government for generations. Wang Yun himself was an official at the age of 19, and became the Inspector of Yu Province (豫州刺史). However, later he failed in the power struggle with the eunuch Zhang Rang. He had to abandon his position and hide himself in the countryside. After the death of Zhang Rang, the general He Jin came into power, and Wang Yun was promoted to the Gentleman of the Household and later to the Intendant of Henan (河南尹). In 190, the capital Luoyang fell into chaos following the death of He Jin and a bloody clash between the powerful Ten Attendants and government officials. Dong Zhuo, a warlord from Liang Province (凉州) managed to take control of the situation and eventually placed in the throne a puppet emperor whom he held in his power. At the time, Wang Yun held the positions of the Minister over the Masses (司徒), replacing Yang Biao, and the Prefect of the Masters of Writing (尚書令). Dong Zhuo's subsequent tyrannical and cruel behaviour aroused the wrath of many. Wang Yun then colluded with several other officials in a plot to assassinate Dong Zhuo. The plan received a huge boost when the conspirators managed to recruit the help of Lü Bu, a formidable warrior serving as a general under Dong Zhuo. Bringing along a dozen men, Lü Bu cornered Dong Zhuo outside the palace gate and slew him. After the death of Dong Zhuo, rumours spread that Wang Yun, now the de facto head of the Han central government, wanted to purge and execute all of Dong Zhuo's former subordinates. When Wang Yun refused to grant amnesty to Dong Zhuo's former subordinates, they took up arms under the leadership of Li Jue and Guo Si, who led them to attack Chang'an. Li Jue and Guo Si defeated the Han imperial forces guarding Chang'an and occupied the capital. While Lü Bu was planning to flee Chang'an before the city fell, he asked Wang Yun to escape together with him. However, Wang Yun refused to abandon Emperor Xian and remained behind. Li Jue and Guo Si's forces captured him and killed him along with his family. Some of Wang Yun's relatives managed to escape and survive; one of them was Wang Ling, a nephew of Wang Yun, who later became a general in the state of Cao Wei during the Three Kingdoms period.

Үш патшалықтың романсында

Ван Юн 14 ғасырдағы "Үш патшалықтың романсы" атты тарихи романда екі тарауда кейіпкер ретінде көрінеді. Романда Ван Юн Донг Чжуоны жою үшін күрделі жоспар жасайды. Бұл 36 стратагеманың екеуі: сұлулық тұзағы және тізбек стратагемалары. 8-тарауда Ван Юн Донг Чжуодан қалай құтылу керектігін ойлап жүргенде, үйінде Диаочанды кездестіреді, ол оны өз қызындай санайды. Ол Дяочанды пайдаланып, Донг Чжуо мен Лю Бу арасындағы араздықты себуге және Лю Буды Донг Чжуоны өлтіруге итермелеуге тырысады. Содан кейін ол екі рет Лю Бу мен Донг Чжуоны өзінің резиденциясына қонаққа шақырды. Екі жағдайда да ол Диочаннан қонаққа өнер көрсетіп, оның назарын аударуын сұрады. Ол бастапқыда Диаочанды Лю Буға үйлендіруді уәде етті; кейіннен ол Донг Чжуо Диаочанды үйге әкелуге мүмкіндік берді. Лю Бу бұл туралы білгенде, Донг Чжуо Диаочанды өзіне тартып алды деп күдіктенді және қатты ашуланды. Бір күні Доң Чжуо үйден шығып кеткенде, Лю Бу Диаочанмен кездесу үшін оның бөлмесіне кірді. Ол жылап, оны Доң Чжуодан құтқарып алуын жалбарынды. Сол кезде Донг Чжуо қайтып келіп, Лю Буның Диаочанды құшақтап жатқанын көрді. Ол қатты ашуланып, Лю Буға қашып бара жатқанда қағып жіберген. Доң Чжуо тынышталғаннан кейін Диаочанмен сөйлесіп, Лю Буға үйленгісі келетінін сұрады, бірақ ол өлгенді жақсы көретінін айтты және өзін-өзі өлтіруге тырысты. Сонда Донг Чжуо оған сенді. 9-тарауда Лю Буның Донг Чжуоға деген наразылығы арта түскен кезде Ван Юн бұл мүмкіндікті пайдаланып, Лю Буды Донг Чжуоға қарсы шығуға итермеледі. Ван Юн Лю Буды Донг Чжуоны өлтіруге көндіріп, сарай қақпасының жанында тосқауыл құрды. Ол содан кейін Донг Чжуоға өтірік айтып, император Сиань өзінің тағын өзіне тапсырғысы келетінін айтты және Донг Чжуоны тұзаққа түсірді, онда ол Лю Буның қолынан қаза тапты. Кейінірек 9-тарауда Чанъаньды Ли Цзюэ мен Гуо Си әскерлері қоршап алған кезде Ван Юн император Сианьға зиян келтірмеуге уәде берді, содан кейін олардың алдында өзін-өзі өлтірді.

Wang Yun appears as a character in two chapters of the 14th century historical novel Romance of the Three Kingdoms, which romanticises the events in the late Eastern Han dynasty and Three Kingdoms period of China. In the novel, Wang Yun devised an elaborate plot to eliminate Dong Zhuo. It involved two of the Thirty Six Stratagems: Beauty Trap and Chain Stratagems. In Chapter 8, Wang Yun was thinking about how to get rid of Dong Zhuo when he encountered Diaochan, a singer in his household whom he had been treating like his daughter. An idea struck him: Make use of Diaochan to sow discord between Dong Zhuo and Lü Bu, and instigate Lü Bu to assassinate Dong Zhuo. He then invited Lü Bu and Dong Zhuo to his residence for a party on two occasions. On both occasions, he asked Diaochan to perform for the guest and catch his attention. He initially promised to marry Diaochan to Lü Bu; later, he let Dong Zhuo bring Diaochan home. When Lü Bu found out, he suspected that Dong Zhuo had seized Diaochan for himself and became very angry. One day, while Dong Zhuo was out, Lü Bu sneaked into his room to meet Diaochan. She wept and pleaded with him to save her from Dong Zhuo. In the meantime, Dong Zhuo had returned and he saw Lü Bu embracing Diaochan. He was so furious that he threw a ji at Lü Bu which narrowly missed him as he fled. After calming down, Dong Zhuo spoke to Diaochan and asked if she was willing to marry Lü Bu, but she said she would rather die and attempted suicide. Dong Zhuo then believed her. In Chapter 9, as Lü Bu became increasingly resentful of Dong Zhuo, Wang Yun used the opportunity to instigate and incite Lü Bu to turn against Dong Zhuo. Wang Yun managed to convince Lü Bu to kill Dong Zhuo, and then set up an ambush near the palace gates. He then lied to Dong Zhuo, saying that Emperor Xian wanted to abdicate his throne to him, and lured Dong Zhuo into the ambush, where he met his end at Lü Bu's hands. Later in Chapter 9, when Chang'an was surrounded by Li Jue and Guo Si's forces, Wang Yun made them promise to not harm Emperor Xian and then committed suicide in front of them by jumping off the viewing platform above the city gates.