Жанр теориясының әртүрлі ағымдары

Кіріспе

Жалпы сын теориясының саласы

Жанрлық зерттеулер – жанр теориясын өнер, әдебиет, тіл білімі, риторика және құрастыру зерттеулері сияқты бірнеше салалардағы жалпы сын теориясының саласы ретінде зерттейтін академиялық пән. Әдеби жанрлық зерттеулер – әдебиет теориясы, кино теориясы және басқа да мәдени теориялардағы жанр мен жанр теориясын зерттеуге бағытталған структуралистік тәсіл. Жанрды осылай зерттеу оқиғаны баяндауда біріге түсетін құрылымдық элементтерді қарастырады және оқиғалар жинағындағы үлгілерді анықтайды. Бұл элементтер (немесе семиотикалық кодтар) өзіне тән ақпаратты алып жүруге бастағанда жанр пайда болады. Лингвистикалық жанрлық зерттеулерді шамамен екі мектепке бөлуге болады: жүйелі функционалдық тіл білімі немесе "SFL" және белгілі бір мақсаттар үшін ағылшын тілі немесе "ESP". SFL ғалымдары тіл құрылымы мәтіннің әлеуметтік контексті мен функциясының ажырамас бөлігі деп санайды. SFL ғалымдары көбінесе жанрлардың педагогикадағы пайдалылығына бағытталған зерттеулер жүргізеді. ESP сонымен қатар жанрдың педагогикалық салдарына назар аударады, әсіресе жанрлық талдауға, бұл ана тілі ағылшын емес адамдарға тіл мен оның конвенцияларын қолдануға көмектесу құралы ретінде қарастырылады. ESP жанрлық талдауы белгілі бір дискурстық қауымдастықта бар дискурстық элементтерді, мысалы, стильдік ерекшеліктерді, тұжырымдамалық және жанрлық құрылымдарды қалыптастыруды, ойлау және іс-қимыл тәсілдерін анықтауды қамтиды. Үшінші тәсіл Жаңа Риторикадағы, негізінен Кэролин Р. Миллердің «Жанр – әлеуметтік әрекет ретінде» деген мақаласынан дамыды және риторикалық жанрлық зерттеулер (RGS) деп аталады. RGS құрастыру зерттеулерінде кеңінен қолданылды, оның ғалымдары әдетте «жанрлар» деп аталатын мәтіндік формалар – қайталанатын әлеуметтік әрекеттердің іздері ғана деп санайды. Басқаша айтқанда, жанр – бұл әлеуметтік әрекеттің өзі, одан қалған құжат немесе мәтін емес.

Жүйелік функционалдық лингвистика

Жүйелік функционалдық лингвистика ғалымдары тілдің мәдени идеологияларға негізделген мәдениеттерде ұйымдастырылатынына сендіреді. SFL-дің "жүйелік" аспектісі тілдік таңдаулар жасалатын жүйеге сілтеме жасайды. SFL негізінен Майкл Холлидейдің еңбектеріне негізделген, ол адамдардың тілдік таңдауларын сол адамдар қоныстанған жүйелердің идеологиясымен байланыстырды. Холлидей пікірінше, мәдениет ішінде "мәнілер желісі" бар, ол сол мәдениеттің "әлеуметтік семиотикасын" құрайды. Бұл "әлеуметтік семиотика" мәдениеттің дискурстік жүйесі арқылы кодталады және сақталады. Холлидей үшін мәтіндер туындайтын контексттер қайталанады, ол оларды "жағдай типтері" деп атайды. Нақты бір мәдениетте өскен адамдар сол мәдениетте кездесетін "жағдай типтеріне" бейімделіп, осы мәдениетте өспеген адамдарға қарағанда олармен оңай өрескелдей алады. Холлидейдің қайталанатын "жағдай типтерінің" қалыптасуындағы мәдени контекстке қатысты көзқарасы басқа ғалымдарды, мысалы, Дж.Р. Мартинды "Сидней мектебі" деп аталатын лингвистикалық педагогиканы дамытуға ықпал етті. Мартин мәтін құрылымындағы контекстің маңыздылығын атап көрсеткен SFL педагогикалық тәсілін басқарды. Мартин және оның әріптестері білім берудегі процеске негізделген тәсілдер мәтіндердің мәдени шекараларын елемейтіндігіне және төменгі әлеуметтік топтан шыққан студенттердің есебінен орта және жоғарғы әлеуметтік топтағы оқушыларға артықшылық беретіндігіне сенді. Мартиннің және басқа SFL ғалымдарының пікірінше, әдебиетте жанрға назар аудару сауаттылықты оқытуға көмектеседі. Жанрға назар аудару мәтіндерге әсер ететін контексттерді ашады және осы контексттерді студенттерге үйретеді, осылайша олар мәдени тұрғыдан хабардар мәтіндерді жасай алады. Мектептердегі жанрлық жұмыстары арқылы Мартин және оның әріптестері жанрды "сатылап құрылған, мақсатқа бағытталған, әлеуметтік процесс" ретінде анықтады. Мартиннің жанрлық моделінде жанрлар бірнеше қадамдарды талап ететін тапсырмаларды орындағандықтан сатылап құрылады; олар мақсатқа бағытталған, себебі олардың қолданушылары кезеңдердің аяқталуын толығымен көруге ұмтылады; және олар әлеуметтік, өйткені қолданушылар өз мәтіндерін нақты аудиторияға жолдайды. Ағылшын тілін арнайы мақсаттар үшін (ESP) қолдану медициналық сала сияқты белгілі бір салалардағы жанрларға назар аударады, бірақ сонымен қатар зерттеу салаларындағы коммуникативтік мақсаттардың кең ұғымына да назар аударады. Ағылшын тілін арнайы мақсаттар үшін қолдану SFL зерттеулерімен кейбір ортақ белгілерге ие. Екеуі де тілдік ерекшеліктердің әлеуметтік контекст пен функциямен байланысты екеніне сендіреді және екеуі де нашар қамтылған студенттерге тіл мен әлеуметтік функция арасындағы байланысты үйрету арқылы мәтіндер жасалатын жүйені түсінуге көмектесуді мақсат етеді, осылайша олар ұқсас мәтіндерді жасай алады. Екеуі де өз мақсаттарына жету үшін, аз қамтылған қолданушыларға нақты жанрларды оқытуға тырысады. Дегенмен, ESP мен SFL арасында маңызды айырмашылықтар бар. SFL ғалымдары бастауыш және орта мектеп оқушыларына негізгі жанрлық құрылымдарды оқытуға баса назар берсе, ESP ғалымдары университет және аспирантура деңгейіндегі студенттерге кәсіби және академиялық пәндік жанрларды оқытуға баса назар береді. ESP студенттері өте нақты контекстте дискурсивті жанрлық тақырыптарға көбірек бейімделген. ESP жанрлар мен микро деңгейлі контекстке, ал SFL макро деңгейлі контекстке бағытталған.

Systemic functional linguistics scholars believe that language is organized within cultures based on cultural ideologies. The "systemic" of SFL refers to the system as a whole, in which linguistic choices are made. SFL is based largely on the work of Michael Halliday, who believed that individuals make linguistic choices based on the ideologies of the systems that those individuals inhabit. For Halliday, there is a "network of meanings" within a culture, that constitutes the "social semiotic" of that culture. This "social semiotic" is encoded and maintained by the discourse system of the culture. For Halliday, contexts in which texts are produced recur, in what he calls "situation types." People raised within a specific culture become accustomed to the "situation types" that occur within that culture, and are more easily able to maneuver through the "situation types" within that culture than people who were not brought up within it. Halliday's approach to cultural context in the formation of recurrent "situation types" influenced other scholars, such as J. R. Martin, to develop a linguistic pedagogy called the 'Sydney School'. Martin led the SFL pedagogical approach, which emphasized the role of context in text formation. Martin and his associates believed that process based approaches to education ignored the cultural boundaries of texts, and privileged middle and upper class students at the expense of students from lower class backgrounds. According to Martin and other SFL scholars, an explicit focus on genre in literature would help literacy teaching. Focusing on genre reveals the contexts that influences texts, and teaches those contexts to students, so that they can create texts that are culturally informed. Through their genre work in schools, Martin and his associates developed a definition of genre as a "staged, goal oriented, social process." In the Martinian genre model, genres are staged because they accomplish tasks that require multiple steps; they are goal oriented because their users are motivated to see the completion of the stages to the end; and they are social because users address their texts to specific audiences. ESP focuses on specific genres within spheres of activity, such as the medical profession, but it also focuses on the broader concept of communicative purposes within fields of study. English for Specific Purposes shares some characteristics with SFL studies. Both believe that linguistic features are connected to social context and function, and both aim to help disadvantaged students grasp the system in which texts are created so that they can create similar texts, by teaching them the relationship between language and social function. Both try to accomplish their goals by teaching specific genres to underprivileged users. However, there are also some important differences between ESP and SFL. Whereas SFL scholars focus on teaching basic genre structures to primary and secondary school students, ESP scholars are focused on teaching Professional and Academic disciplinary genres to University and graduate level students. ESP students tend to be more bound to discursive genre subjects, within very particular contexts. ESP focuses on micro level genres and contexts, whereas SFL focuses on macro level contexts.

Риторикалық жанрлық зерттеулер

Риторикалық жанрлар туралы зерттеулер немесе RGS (Авива Фридманның термині) ғалымдары жанрды типтік әлеуметтік іс-қимыл ретінде, қайталанатын әлеуметтік жағдайларға негізделген әрекет ету тәсілдері ретінде қарастырады. RGS-тің осы негізін қалаушы принципі Каролин Р. Миллердің 1984 жылы жарияланған «Жанр – әлеуметтік әрекет ретінде» атты мақаласында қалыптасты. Миллер өз мақаласында Ллойд Битцердің «жеделдетілген кемшілік» ретіндегі талап ету түсінігін пайдаланады, яғни бұл – дискурстің «сыртқы себебі» болатын әлемдегі жағдай. Миллер бұл объективті көзқарасты Кеннет Берктің «мотив» тұжырымымен, яғни адам әрекетінің ішкі көзі ретінде өзгертеді. Альфред Шутцтың феноменологиялық типтеу тұжырымына сүйене отырып, ол жағдайларды және талап етуді әлеуметтік құрылымдар ретінде қарастырады. Жанрлар – қайталанатын әлеуметтік жағдайларға жауап берудің типтік тәсілдері. Осының салдарынан жанрлардың саны белгілі емес және оларды таксономияға жіктеу мүмкін емес; керісінше, олар «өзгеріп, дамып, жойылатын» тарихи құрылымдар болып табылады. Риторикалық тәсіл жанрларды форма ретінде емес, коммуникативтік әрекет ретінде қарастырады. RGS зерттеулері Миллердің жанрды анықтау негізін асып түсті. Чарльз Базерман ғылым және әлеуметтік ғылымдардағы тәжірибелік мақаланың тарихи эволюциясын зерттеді, осы салалардағы негізгі ерекшеліктер мен өзгерістердің қалай пайда болғанын көрсетті. Ол жанрдың өзгеретін формалары мен оның түрлерінің көбеюі осы ғылымдардың қызметін қалай жүзеге асырғанын, түрлі салалар туралы білімді қалай қалыптастырғанын және білімді қалай құру және бағалау керектігі туралы критерийлерді қалай белгілегенін талдады. Ол сондай-ақ жанрлық күтулердің ғылымның әлеуметтік құрылымы мен құндылықтарына қалай әсер еткендігі туралы дәлелдер тапты. Содан кейін ол қазіргі заманғы ғылыми жанрлармен қалай интертекстуалдық және сілтеме жасау практикасы дамығанын, осы арқылы ғылымдардағы ынтымақтастық қарым-қатынастарды қалай құрғанын зерттеді. Кэрол Беркенкоттер мен Томас Хакин жанрдың білімнің негізі деген тұжырымнан бастап, жанрлар қоғамдық білімді және әрекет ету тәсілдерін қамтиды деп мәлімдейді. Беркенкоттер мен Хакин жанрды әлеуметтік таным ретінде қайта анықтайды. Ол жанрлардың, типтік әрекеттер ретінде, жазушылар (теннисшілер) тарапынан қалай «қолданылатынын» түсіндіру үшін теннис ойынын пайдаланады. Оның айтуынша, теннисшілер теннис доптарын емес, соққыларды алмасады. Әр соққының мәні тек ойынның, оның ережелері мен ойналып жатқан ойынның контексінде ғана бар. Соққылар ойын барысында орын алатындықтан маңызды. Ойынның мәні бар, өйткені ол «салтанаттар» аясында өтеді. Осылайша, Уимблдон финалы достар арасындағы ойыннан өзгеше контекст береді. Жанрлар – бұл салтанаттардағы ойындар, ал соққылар – сөйлеу немесе сөз алмасу. Біз мәтінді оның қай салтанатта қолданылғанын түсінбесек, түсіне алмаймыз. «Қабылдау» – белгілі бір жағдайлардан туындаған сөйлеуге жауап ретіндегі реакция. Бірнеше ғалымдар жанрлардың бір-бірімен қалай байланысты болуы мүмкін екенін көрсететін терминдерді ұсынды. Эми Девитт бастапқыда «жанр жиынтықтарын» жеке актердің әртүрлі рөлдерді орындайтын, оның рөлдік жиынтығының бөлігі ретіндегі жанрлар ретінде ұсынды. Базерман «жанр жүйелерін» жанрлардың іс-әрекет ортасында жүйелі түрде ашылуын көрсету үшін ұсынды. Джон Свалес осыған ұқсас термин, «жанр тізбектерін» ұсынды. Клей Спинуцци өзінің «жанр экологиясы» терминімен жанрлық параметрлердің ашық жиынтығын ерекше атап өтті. Виджай Бхатия жанрлардың бір жүйеден екінші жүйеге қалай ауысып, жаңа кластерлер құруын байқау үшін «жанр колонияларын» ұсынды. Мысалы, егер біз сот залын іс-әрекет жүйесі ретінде алсақ, судьяның жанр жиынтығы тек судья қолданатын жанрлар ретінде анықталуы мүмкін, ал барлық куәгерлер, адвокаттар және басқа сот қызметкерлері жасаған барлық байланыс жанр жүйесіне енгізілетін болады, ал судьядан адвокаттарға куәгерлерге арналған сөйлеулердің реттелген тізбегі жанр тізбегі ретінде анықталуы мүмкін. Сотта айтылатын сөздердің барлық түрлері жанр экологиясын құрайды, ал техникалық дискурстардың енгізілуі, мысалы, сарапшы куәгерлердің куәліктері жанрлардың бір саладан екінші салаға отарлануын білдіруі мүмкін. Базерман, күрделі мысал ретінде, Томас Эдисонның қажеттілігі болған бірнеше қызмет жүйелерінің және олардың жанрларының тарихы мен жұмысын зерттеді, оның ішінде журналистика, қаржы және акция нарықтары, патенттер және соттар, азаматтық реттеу, өнеркәсіптік зертханалар, коммерциялық маркетинг, корпоративтік ұйымдастыру және басқалары, жарықтандыру жүйесі мен орталықтандырылған қуатты дамыту үшін. Техникалық инновациялар тек осы жүйелердің әрқайсысының коммуникациясында қатысу арқылы ғана мүмкін болды. Риторикалық жанрлар туралы зерттеулерге М.М. Бахтиннің жанр талдауынан да әсер етті, ол әдеби сын мен структуралық емес диалогтік лингвистикаға негізделген. Бахтин жанрды әлеуметтік, жағдаяттық контекстке жауапты, интертекстуалдық тарих пен идеологиямен жүктелген деп санайды. Бахтин былай дейді: «Сөйлемдер мен олардың түрлері, яғни сөз жанрлары – қоғам тарихынан тіл тарихына дейінгі жетекші белділер». Оның еңбегі жанрды әрі семиотикалық құрылым, әрі сөйлеу актісіне ұқсас қайталанатын әрекет ретінде қарастыруды күшейтті. 1986 жылы орыс тілінен аударылған Бахтиннің «Сөз жанрларының мәселесі» 1990 жылдары жанр зерттеулеріне әсер етуді бастады (мысалы, Беркенкоттер мен Хакин, Девитт, Фридман, Журне, және Шрайер еңбектерінде).

Rhetorical genre studies or RGS (a term coined by Aviva Freedman) scholars examine genre as typified social action, as ways of acting based in recurrent social situations. This founding principle for RGS was developed in Carolyn R. Miller's essay "Genre as Social Action," which was published in 1984. In her article, Miller draws on Lloyd Bitzer's notion of exigence as "an imperfection marked by an urgency", that is a condition in the world that serves as an "external cause of discourse." Miller modifies this objective view with Kenneth Burke's notion of "motive" as internal source of human action. Drawing on Alfred Schutz's phenomenological concept of typification, she views situations and exigences as social constructions. Genres are typified ways of responding to recurring social situations. As a consequence genres are not fixed in number and cannot be organized into a taxonomy; rather they are evolving historical constructions that "change, evolve, and decay." A rhetorical approach focuses on genres not as forms but as communicative actions. RGS scholarship has developed beyond Miller's founding definition of genre. Charles Bazerman examined the historical evolution of the experimental article in the sciences and social sciences demonstrating how the major features and variations emerged. He analyzed how the changing forms of the genre and the proliferation of its varieties carried out the activities of those sciences, formed the knowledge of various disciplines, and established criteria about how knowledge should be formulated and evaluated. He also found evidence about how genre expectations influenced the social structure and values of sciences. He then examined how practices of intertextuality and citation developed with modern scientific genres to create more collaborative relations within sciences. Carol Berkenkotter and Thomas Huckin begin with the notion that genre is knowledge foundation, and argue that genres embody communities' knowledge and ways of acting. Berkenkotter and Huckin redefine genre as social cognition. She uses the game of tennis to explain the ways genres, as typified actions, are "taken up" by writers (tennis players). Tennis players, she says, do not exchange tennis balls, they exchange shots. Each shot only has meaning within the game, its rules, and the context of the game being played. Shots are meaningful because they take place in a game. The game is meaningful because it takes place within "ceremonials." Thus, the final at Wimbledon provides a different context than a game between friends. Genres are the games that take place within ceremonials, and shots are utterances, or verbal exchanges. We cannot really understand a text without understanding the ceremonial in which it occurs. "Uptake" is the illocutionary response elicited by particular situations. A number of different scholars have proposed terms that highlight the different ways genres may be related to each other. Amy Devitt initially proposed "genre sets" as those genres produced by an individual actor, carrying out that person's various roles, as part of the person's role set. Bazerman proposed "genre systems" to indicate the systematic unfolding of genres in an activity setting. John Swales proposed a similar term, "genre sequences." Clay Spinuzzi, with his term "genre ecologies," emphasized a more open set of genre options in a setting. Vijay Bhatia proposed "genre colonies" to note how genres move from one activity system to another to create new clusters of genres. For instance, if we were to take a courtroom as an activity system, the judge's genre set could be defined as only those genres used by the judge, while all the communications produced by all the witnesses, lawyers, and other court officers would be included within the genre system, and the regularized series of utterances from judge to lawyers to witnesses could be identified as a genre sequence. The total range of kinds of utterances in the court would form a genre ecology, and the introduction of technical discourses through, for example, the testimony of expert witnesses could indicate the colonization of genres from one domain to another. Bazerman, in a more complex example, studied the history and workings of the multiple activity systems and their associated genres that Thomas Edison needed to engage with, including journalism, finances and equity markets, patents and the courts, civic regulation, industrial laboratories, commercial marketing, corporate organization and others, in order to develop a system of lighting and centralized power. The technical innovations only became possible by gaining presence, meaning and value within the communications of each of these systems. Another influence on rhetorical genre studies comes from M. M. Bakhtin's analysis of genre, based in literary criticism and non structural dialogic linguistics. Bakhtin considers genre as responsive to social, situational context, laden with intertextual history and ideology. Bakhtin states, "Utterances and their types, that is, speech genres are the drive belts from the history of society to the history of language." His work strengthened the developing view of genre both as a semiotic structure and as a recurrent action analogous to the speech act or utterance. Translated into English from the Russian in 1986, Bakhtin's "Problem of Speech Genres" began to influence genre studies in the 1990's (for examples, in the work of Berkenkotter and Huckin, Devitt, Freedman, Journet, and Schryer.

Ағарту дәуірі

18 ғасырдың соңында классикалық ойға негізделген жанр теориясы Ағартушылықтың зихияндық күресінен ыдырай бастады. Баспа машинасының енгізілуі мәтіндерді үлкен оқырман қауымына жеткізді. Содан кейін, памфлеттер мен жарнамалық парақшалар ақпаратты одан да кеңірек таратуға мүмкіндік берді, ал қоғамның кем әулетті мүшелерінің саны көбейіп, сауатты болып, өз пікірлерін білдіре бастады. Кенеттен, "жоғары" және "төмен" мәдениет өкілдерінің авторлары бірдей аудитория үшін бәсекелесе бастады. Бұл классикалық жанр түсініктерін тұрақсыздандырды, бірақ жаңа жанрлар, мысалы, роман пайда болғандықтан, жанрға қызығушылық танытты (Принс, 455). Локк "Адамның түсінігі туралы эссесінде" (1690) деректерді ең кішкентай бөлігіне дейін тоғытты: сезім арқылы алынған қарапайым идея. Дегенмен, таным ғылымы дамыған сайын, тіпті сезім арқылы алынған бұл қарапайым идеяның да бөлінетіні көрсетілді. Бұл жаңа ақпарат Дэвид Хартлиді "Адам туралы бақылауларында" (1749) "Тапсырмалар саны қаншалықты ұзаққа созылуы мүмкін екенін айту қиын. Оны шексіз деп есептеуде ешқандай қайшылық көрілмейді, ал белгілі бір өлшемге тоқтатуда үлкен қиындықтар бар" деп жазуға итермеледі (Принс, 456). Типтердің шексіз санының болуы сол кездегі дін қызметкерлерін алаңдатты, себебі олардың болжамы бойынша, қатаң қолданылатын эмпиризм жаратылыстың құдайлық табиғатын ашады, ал енді қатаң қолданылатын эмпиризм тек типтердің және одан кейінгі кіші типтердің тоқтаусыз өсуін ғана ашатындай көрінді. Категориялаудағы құдайлықты қайта орнату үшін эстетиканың жаңа таксономиялық жүйесі пайда болды. Бұл жүйе алдымен сұлулықты, содан кейін таксономиялық құрал ретінде салтанаттылықты ұсынды. Эстетиканың мәселесі сол еді, ол құдайлықты, яғни барлық санаттардың негізінде құдайлық болуын қабылдады, демек, сұмдық нәрсе де бір күні әдемі болады. Парадокс айқын.

19 және 20 ғасырлар

XIX ғасырдың басында америкалық риторикалық білім беруде Хью Блэрдің беллетризмі басым болды, ол бес негізгі форманы (хаттар, трактаттар, эсселер, өмірбаяндар және көркем әдебиет) атап көрсетті, ал XIX ғасырдың соңында бұл «дискурстың түрлері» деп белгілі болды. Бұл формалдану және контексттен тыс санаттар оқулықтарда жүйелендіріліп, ХХ ғасырдың ортасына дейін жазуды оқытуға зор әсер етті. 1925 жылы Герберт Вихелнс ұсынған неоаристотельдік сөз зерттеуі Аристотельдің риторикалық жанрларын қайта жаңғыртты және оларды жаңадан құрылған сөйлеу коммуникациясы факультеттерінде оқыту үшін жүйеледі. Эдвин Блэк риториканы соттық, кеңес беру және мадақтау жанрларына жіктеуді «неоаристотелизмнің басты және анықтамалық идеялары» деп атады. Блэктің неоаристотелизмге жасаған сындығы Карлин Кохрс Камбелл мен Кэтлин Жеймисонның жанрларды жағдайға және тарихи дамуға негізделген тұжырымдамаға көшуіне мүмкіндік берді.

Эволюция

XVIII ғасырдың соңынан бері әдебиет сыншылары жанрлар ішіндегі жеке мәтіндердің шындығына сәйкес келетін жанр теориясын табуға тырысып келеді. Жанр эволюциясы 19-шы және 20-шы ғасырларда көптеген өрбу мен бұрылыстарға ұшырады. Оған деконструкционизм және салыстырмалылық концепциясы зор әсер етті. 1980 жылы Жак Дерриданың «Жанр заңы» атты мақаласында осы екі жаңа ойдың тудырған тұрақсыздығы айқын болды. Мақалада Деррида жеке мәтіндердің белгілі бір жанрға жату емес, оған қатысуын алға тартады. Ол мұны «жанр белгісінің» өзі жанрдың немесе типтің құрамына кірмейтінін көрсету арқылы дәлелдейді. Осылайша, жанрды анықтайтын ерекшелік жіктеуге келмейді. Алайда, осы эссесінің соңында Деррида жанр теориясы үшін одан да жемісті бағыт болуы мүмкін екенін меңзеп айтады. «Міне, соның барлығы, тек «Мен», яғни, әдебиеттің шегінде тізе бүгіп тұрып көре алатыным. Қорыта айтқанда, заң. Заң шақырады: «Мен» не көре аламын және осы айтылым орнында «Мен» не көретінімді айта аламын, онда «Мен/Біз» бармыз». Дерриданың айтуынша, таксономия ғана субъективті емес, сонымен қатар осы фактінің өзі таксономиялық акт өткен орын мен уақытты одан әрі зерттеуді қажет етеді. 1986 жылы Ральф Коэн Дерриданың ойларына жауап ретінде «Тарих және жанр» атты мақала жариялады. Бұл мақалада Коэн жанрлық ұғымдар теорияда да, практикада да тарихи себептермен туындайды, өзгереді және жоғалады деп аргументтейді. Әр жанр жинақталған мәтіндерден тұратындықтан, топтастыру – нақты категория емес, процесс болып табылады. Жанрлар – ашық категориялар. Әр мүше жанрды құраушы элементтерді қосу, қайшы келу немесе өзгерту арқылы өзгертеді, әсіресе оған ең жақын мүшелердің элементтерін. Жанрлардың қалыптасу процесінде адамның ерекшелену және байланысқа түсу қажеттілігі әрқашан қатысады. Жанрларды анықтайтын сыншылардың мақсаттары әртүрлі болғандықтан, бір мәтіндер әртүрлі жанрлық топтарға жатуы және әртүрлі жанрлық мақсаттарға қызмет етуі белгілі. (Коэн, 204)

Ever since the late 18th century literary critics have been trying to find a theory of genre that would be more commensurate with the realities of individual texts within genres. The evolution of genre took many twists and turns through the 19th and 20th centuries. It was heavily influenced by the deconstructionist thought and the concept of relativity. In 1980, the instability engendered by these two new modes of thought came to a head in a paper written by Jacques Derrida titled, "The Law of Genre." In the article Derrida first articulates the idea that individual texts participate in rather than belong to certain genres. He does this by demonstrating that the "mark of genre" is not itself a member of a genre or type. Thus, the very characteristic that signifies genre defies classification. However, at the end of this essay, Derrida hints at what might be a more fruitful direction for genre theory. "There, that is the whole of it, it is only what 'I,' so that say, here kneeling at the edge of literature, can see. In sum, the law. The law summoning: what 'I' can sight and what 'I' can say that I sight in this site of a recitation where I/we is." By which Derrida means that not only is taxonomy a subjective sport, but due to this very fact, the place and time the taxonomical act takes place deserves further study. Then, in 1986, Ralph Cohen published a paper in response to Derrida's thoughts titled "History and Genre." In this article Cohen argued that
genre concepts in theory and in practice arise, change, and decline for historical reasons. And since each genre is composed of texts that accrue, the grouping is a process, not a determinate category. Genres are open categories. Each member alters the genre by adding, contradicting, or changing constituents, especially those of members most closely related to it. The process by which genres are established always involves the human need for distinction and interrelation. Since the purposes of critics who establish genres vary, it is self evident that the same texts can belong to different groupings of genres and serve different generic purposes. (Cohen, 204)

РГС-дегі жанрлардың дамуы

RGS ғалымдары жанрлар шынымен де динамикалық және үнемі дамитын құбылыстар екенін мойындайды, бірақ оларды өзгерту қиынға соғады. Эми Девитт осы мәселені былай сипаттайды: жанр – «өнім де, оны құратын процесс те» (580). Девитт пікірінше, жанрлар қайталанатын жағдайларға ғана жауап бермейді, сонымен қатар оларды қалыптастырады. Беркенкоттер мен Хаккин «Жанрлар – тұрақтылық пен өзгеріс арасындағы күрестің аренасы» екенін атап көрсетеді. Олар жанрлардың динамикалық екенін, уақыт өте келе жеке пайдаланушылардың әлеуметтік-когнитивтік қажеттіліктеріне жауап ретінде (біртіндеп болса да) өзгеріп отыратынын айтады. Бұл құбылыс жанр эволюциясын теориялық тұрғыдан қарастыруды күрделендіреді. Кэролин Р. Миллер «эволюция» және «пайда болу» терминдерінің жанрлық өзгеріске қатысты мағынасын зерттеді. Көптеген RGS ғалымдары жанрлардың қалай өзгеретінін теориялық тұрғыдан қарастырған. Жанрдың маңыздылығын ұйымдық зерттеулер және ақпараттық технологиялар салаларына енгізген Джоанн Йейтс пен Ванда Орликовски оны құрылымдық теориямен байланыстырып, былай деп мәлімдейді: «бір адам ғана институционалдық құрылымды (жанр сияқты) өзгерте алмайды; өзгеріс іске асырылып, қолдау табатын болса, басқа да қатысушылар оны қабылдап, нығайтуы керек» (108). Олар басқа жерде «жанрды өзгерту әрбір коммуникациялық актісінде мүмкін» екенін, бірақ «тек жанр ережелерінің маңызды және тұрақты өзгерістері кеңінен қабылданған жағдайда жанр өзгерісіне әкеледі» дейді. Тағы бір жұмыста олар жанрлық жүйелерді қалай құрылымдауға болатынын, оның арқасында өзара әрекеттесуді ұйымдастыруға және электрондық алмасуда жауап беру уақытын ықпалдауға болатынын қарастырады. Наташа Артемева ұқсас тұжырымдар жасады, ол сегіз жылдық этнографиялық зерттеу жүргізіп, инженерлік студенттерді академиялық ортадан жұмыс ортасына дейін бақылаған. Артемева екі студентінің жұмыс орнындағы жанрлардың эволюциясына әсер еткенін байқады, бірақ олардың сәттілігі үш жеке дағдыға байланысты болды: 1) «мәдени капитал», 2) «салалық білім», 3) «ретордың қабілеті» – ғана емес, сонымен қатар «мүмкіндікті пайдалану» (167). Томас Хельшер одан да пессимистік көзқарас білдіреді: ол «дискурстық қауымдастықтың риторикалық құрылымы қауымдастықтың өсуі мен өзгеру процесіне қарсы салмақ ретінде әрекет етеді» (30) деп жазады және «қауымдастықтар өзін құрайтын негізгі конвенциялардың трансформациясы – әлеуметтік трансформация процесінің парадигмасы» (32) екенін айтады.

RGS scholars largely agree that while genres are indeed dynamic and constantly evolving entities, they are difficult to change. Amy Devitt describes this bind, as she considers a genre to be "both the product and the process that creates it" (580). To Devitt, genres not only respond to recurrent situations, but they construct them as well. Berkenkotter and Huckin note that "Genres are always sites of contention between stability and change. They are inherently dynamic, constantly (if gradually) changing over time in response to the sociocognitive needs of individual users." This phenomenon makes theorizing genre evolution challenging. Carolyn R. Miller has explored the implications for genre change of the language of "evolution" and "emergence." Many RGS scholars have theorized how genres change. JoAnne Yates and Wanda Orlikowski, who introduced the importance of genre to the organizational studies and information technology fields, embedding it in structuration theory, assert that "one person cannot single handedly effect the change of an institutionalized structure [like genre]; other relevant participants must adopt and reinforce the attempted change for it to be implemented and sustained in practice" (108). Elsewhere they argue that "the potential for genre modification is inherent in every act of communication," but that only "significant and persistent modifications of genre rules that are widely adopted result in modified genre." In other work, they examine how the structuring of genre systems can be strategically used to organize interaction and influence response timing in electronic interchange. Natasha Artemeva has made similar observations based on an eight year ethnographic survey that followed engineering students from academia and into the workplace environment. Although Artemeva observed that two of her subjects impacted the evolution of workplace genres when a kairotic moment presented itself (164) these former student's success in changing the workplace genre also depended on three individually acquired skills: 1) "cultural capital", 2) "domain content expertise", and 3) "agency in the rhetor's ability" to not only see when a kairotic moment presented itself, but "to also seize the opportunity" (167). Thomas Helscher is not as optimistic; he writes, the "rhetorical constitution of [a] discourse community operates as a counterweight to the process of community growth and change" (30) and argues that the "transformation of the fundamental generic conventions by which communities constitutes themselves is paradigmatic of the process of social transformation" (32).

Жанрлық таксономия проблемасы

Жанрдың dictionary.com сөздігіндегі анықтамасы – "нақты бір формасы, контексті, техникасы немесе осы сияқты көркемдік еңбектердің класы немесе санаты". Мұндай анықтама берік санаттардың өзгермейтін таксономиясын ұсынатын сияқты; алайда, жанрды анықтауды үдеріс ретінде қарастыру жанрлық санаттар өзгергіш және дамитын екенін көрсетеді, демек олар шартты түрде тұрақты. Метажанрлар, мысалы, мекемелік ережелер, "кейбір өрнектерді қабылдамай, басқаларын бекіту" арқылы шектеулер мен мүмкіндіктер жасай алады. Метажанр тұжырымы жанрлар арасындағы мекемелік байланыстардың динамикасын түсінуге пайдалы жол ұсынады. Мысалы, психикалық денсаулық саласындағы әңгімелерде Американдық Психиатриялық Қауымдастығының (DSM) психиатрлардың жергілікті эпистемологиялық коммуникациялық тәжірибесін стандартизациялау және реттеудегі метажанрлық функциясы дәлелденген.

Функциялар мен шектері

Жанр ежелгі Грецияда абсолютті жіктеу жүйесі ретінде пайда болды. Өлең, проза және қойылымдар нақты және есептелген стильге ие болды, ол әңгіменің тақырыбымен байланысты болды. Комедияға тән сөйлеу үлгілері трагедияға сай келмейді, тіпті актерлер де жанр шеңберінде болды, себебі бір адам бір типтегі әңгімені ең жақсы жеткізе алады деп есептелді. Бұл классикалық жүйе өнерді көбінесе ақсүйектер мен бай демеушілер басқарған кезде жақсы жұмыс істеді. Мағынаның ортақ түсінігі жұмыс берушінің не күтетінін білуге көмектесті, ал көрермендер оны түсінді. 18 ғасырдағы Еуропадағы Орта ғасырлар дәуірінде бұл демеушілік жүйе өзгеріске ұшырай бастады. Ақшасы мен уақыты бар саудагерлердің орта таптары пайда бола бастады. Суретшілер классикалық жанрлардан кетуге және жаңа жолдармен ақы төлейтін демеушілерді тартуға тырыса алатын болды. "Комедия" енді грек өлшемді комедияны, физикалық комедияны немесе басқа да тәжірибелерді білдіре алатын. Суретшілер жеке демеушілермен мүмкін болмаған немесе кем дегенде тиімді болмаған жағдайда адамның жағдайын бейнелеу үшін өз құралдарын еркін пайдалана алды. Өнер қарапайым адамдардың өмірін көрсетуге және оларға түсініктеме беруге қолданылуы мүмкін. Жанр – бұл халыққа түсініксіз өнерді түсінуге көмектесетін динамикалық құралға айналды. Өнер көбінесе әлеуметтік жағдайға жауап ретінде туындайды, адамдар өздері білетін нәрселер туралы жазады, сурет салады, ән айтады, билейді, сондықтан жанрды құрал ретінде қолдану мағынаның өзгеруіне бейімделуі керек. Шын мәнінде, ежелгі Грецияда жанрдың эволюциясын қажет ететін жаңа өнер түрлері пайда болды, мысалы, "трагикомедия". Алайда жанрдың шектеулері бар. Әлем тым үлкен болып өсті, сондықтан бір нәрсені нақты жіктеу қиын. Ақпарат бір-бірімен қабаттасады, ал бір кітап бірнеше жанр элементтерін қамтуы мүмкін. Мысалы, кітап бірден фантастика, детектив, ғылыми фантастика және афроамерикандық әдебиет ретінде жіктелуі мүмкін. Жанр кез келген жіктеу жүйесінің кемшіліктерінен зардап шегеді. Адамдар үлгі іздейтін жандар, біз ғаламның хаосынан тәртіп құруды ұнатамыз. Бірақ біздің тәртібіміз бірегей тәжірибелер әлеміне жиі кездейсоқ түрде таңылғанын ұмытсақ, жеке тұлғаның құндылығы жоғалады. Егер жіктеу жүйесі, мысалы, жанр, құндылықтарды бағалау үшін қолданылса, біз бүкіл туралы алдын ала пікіріміздің жеке тұлға туралы пікірімізге әсер етуіне рұқсат береміз. Жанр, егер оны қайта қарастырып, зерттейтін және туындыларды олардың ерекше құндылығымен қатар жанр ішіндегі орны бойынша бағалайтын пайдалы құрал екенін есімізде ұстасақ, пайдалы. Өнер түріндегі мағынаның қарапайым мысалы – батыс фильмінде екі адам шаңды, далалық жолда бетпе-бет тұрғанда. Біреуі қара киімде, екіншісі ақ киімде. Сыртқы мағынадан тәуелсіз, жағдай не білдіретінін айту мүмкін емес, бірақ "батыстық" жанрдың ұзақ дамуына байланысты, хабардар көрермендерге олар жаман жігіт пен жақсы жігіт арасындағы атысқа қатысып жатқаны анық. Жанрлар адамдарға таныс болғандықтан, олармен жылдам байланыс орнатуға мүмкіндік береді, сондай-ақ қоғамдық нормалармен өзгереді және замана рухын көрсетеді деп айтылады. Әңгіме айту жанры конвенцияларды көптеп қарыздануына байланысты төменгі деңгейдегі өнер түрі ретінде қарастырылса да, оған деген құрмет артып келеді. Жақтастары тиімді жанрлық туындының гениалдылығы кодтардың өзгеруі, қайта үйлесуі және эволюциясында екенін айтады. Жанрлық зерттеулер, әсіресе кино теориясында танылды, онда жанрды зерттеу фильмді жасаудағы режиссердің рөлін бағалайтын авторлық теориямен тікелей қарама-қайшы келеді.

Genre began as an absolute classification system in ancient Greece. Poetry, prose and performance had a specific and calculated style that related to the theme of the story. Speech patterns for comedy would not be appropriate for tragedy, and even actors were restricted to their genre under the assumption that a type of person could tell one type of story best. This classical system worked well as long as the arts were largely directed by nobility and rich patrons. A common understanding of meaning was handy in knowing what the employer expected, and the crowds understood it. During the Enlightenment period in 18th century Europe, this system of patronage began to change. A merchant middle class began to emerge with money to spend and time to spend it. Artists could venture away from classical genres and try new ways to attract paying patrons. "Comedy" could now mean Greek metered comedy, or physical camp, or some other type of experience. Artists were also free to use their mediums to express the human condition in a way that was not possible under single patronage, or at least not profitable. Art could be used to reflect and comment on the lives of ordinary people. Genre became a dynamic tool to help the public make sense out of unpredictable art. Because art is often a response to a social state, in that people write/paint/sing/dance about what they know about, the use of genre as a tool must be able to adapt to changing meanings. In fact, as far back as ancient Greece, new art forms were emerging that called for the evolution of genre, for example the "tragicomedy." Unfortunately, genre does have its limitations. Our world has grown so much that it is difficult to absolutely classify something. Information overlaps, and a single book can encompass elements of several genres. For example, a book might be classified as fiction, mystery, science fiction and African American literature all at once. Genre suffers from the same ills of any classification system. Humans are pattern seeking beings; we like to create order out of the chaos of the universe. However, when we forget that our order is imposed, often arbitrarily, over a universe of unique experiences, the merit of the individual gets lost. If a system of classification, like genre, is then used to assign value judgments, we allow our preconceptions about the whole to influence our opinion of the individual. Genre is useful as long as we remember that it is a helpful tool, to be reassessed and scrutinized, and to weigh works on their unique merit as well as their place within the genre. A simple example of the inherent meaning in an art form is that of a western movie where two men face each other on a dusty and empty road; one wears a black hat, the other white. Independent of any external meaning, there is no way to tell what the situation might mean, but due to the long development of the "western" genre, it is clear to the informed audience that they are watching a gunfight showdown between a bad guy and a good guy. It has been suggested that genres resonate with people because of the familiarity, the shorthand communication, as well as the tendency of genres to shift with public mores and to reflect the zeitgeist. While the genre of storytelling has been relegated as lesser form of art because of the heavily borrowed nature of the conventions, admiration has grown. Proponents argue that the genius of an effective genre piece is in the variation, recombination, and evolution of the codes. Genre studies have perhaps gained the most recognition in film theory, where the study of genre directly contrasts with auteur theory, which privileges the director's role in crafting a movie.

Әлеуметтік қоғамдастықтарда

Жанр теориясында тағы бір қыр бар, сондықтан Кристен Х. Перридің анықтамасын келтіру қажет. Жазба (мәтіндік) жанрлар – белгілі бір мақсаттарды орындау үшін қажетті әлеуметтік топтар жасаған, әртүрлі әлеуметтік қызметтерде оқу мен жазудың нақты мақсаттарын көрсететін әлеуметтік құрылымдар. Олар уақыт өте келе өзгеріп, сол мәтіннің атқаратын әлеуметтік функциясындағы маңызды өзгерістерді көрсетеді. Жанрлар сондай-ақ мәтіндік белгілердің жиынтығын білдіреді: кейбір белгілер қажет, ал кейбіреулері қосымша. Жанр теориясының әртүрлі жақтарын көрсететін тағы бір анықтама – Миллер жанрларды «қайталанатын жағдайларға жауап беретін және топтардың мінез-құлқында бекітілетін» типтік риторикалық әрекеттер деп анықтайды. Жанр «әлеуметтік білімнің бір түрі» ретінде дамиды – ол заттарды, оқиғаларды, мүдделерді және мақсаттарды өзара байланыстырып қана қоймай, оларды олардың мәніне айналдырады: объективті әлеуметтік қажеттілік. Бұл көзқарас жанрларды тұрақты формалар ретінде емес, «әрекет етудің әлеуметтік орталары, оқу орындары үшін шешімдер, мағына құрылатын орындар» (Базерман) ретінде қарастырады, бұл әртүрлі қауымдастықтар өз мақсаттарына жету үшін әртүрлі коммуникация құралдарын қолданатынын көрсетеді. Жанрда контекстің маңыздылығын көрсету үшін жанр теориясының бір бөлігі – сөз жанрлары туралы мысал келтіріледі, бірақ контексттің барлық жағдайларда маңызды екенін атап өту керек. Контекст жанрларды қалыптастыруда маңызды рөл атқарады (Holquist, 1986). Жанр теориясы контексті мәтіннен тыс кеңістік немесе мәтінді қоршап тұрған контейнер ретінде емес, сонымен қатар әлеуметтік агенттердің коммуникативтік практикасымен бір мезгілде құрылымдалатын және құрылымдайтын динамикалық орта ретінде қарастырады. Сөз жанрлары – контексттегі тілдің танымал үлгілері (Бахтин, 1986): сөз жанрлары тілдің ауызша және жазбаша формаларын қамтиды. Зерттеушілер сондай-ақ адамдар белгілі бір жағдайларда сәтті қарым-қатынас жасау үшін қабылданған жанрлар ішінде жасауы керек риторикалық қимылдар қауымдастықтардың жеке басын нығайту және белгілі бір коммуникация тәжірибесін заңды ету үшін жұмыс істейтінін көрсетті. Осылайша, қауымдастықтар қолданатын жанрлар олардың мүшелерінің білімді құру, түсіндіру және пайдалану тәсілдерін құрылымдауға көмектеседі (Myers; Winsor, Ordering, Writing; Bazerman, Shaping, Constructing; Berkenkotter and Huckin; Smart). Жанрлар күнделікті өмірімізде өте маңызды, бірақ біз оларды қаншалықты пайдаланатынымызды, олардың бізге қаншалықты әсер ететінін немесе біздің әрекеттерімізді және басқаларды түсінуімізді қаншалықты анықтайтынын көбінесе білмейміз.

There is something more about genre theory, and to that effect it is necessary to propose Kristen H. Perry's definition. Written (textual) genres are social constructions that represent specific purposes for reading and writing within different social activities, created by social groups who need them to perform certain things. They change over time, reflecting essential shifts in social function performed by that text. Genres also represent constellations of textual attributes: some attributes are necessary and other attributes are optional. Another definition which shows the different aspects of genre theory is Miller who defines genres as "typified rhetorical actions" that respond to recurring situations and become instantiated in groups' behaviors. Genre evolves as "a form of social knowledge—a mutual construing of objects, events, interests and purposes that not only links them but makes them what they are: an objectified social need". This view sees genres not as static forms but, rather, as "forms of ways of being frames for social action environments for learning locations within which meaning is constructed" (Bazerman), suggesting that different communities use different means of communication to accomplish their objectives. To try to show the importance of the context in genre an example is used about a particular part of the genre theory—speech genres; but it is important to stress that context is really important in all situations. Context plays an important role in shaping genres (Holquist, 1986). Genre theory does not conceptualize context as simply the space outside of text or the container surrounding texts, but as dynamic environments that simultaneously structure and are structured by the communicative practices of social agents. Speech genres are recognizable patterns of language in context (Bakhtin, 1986): speech genres include both oral and written forms of language. Researchers have also shown that the rhetorical moves people must make within accepted genres to communicate successfully in particular contexts operate to reinforce communities' identities and to legitimate particular communication practices. Thus, the genres that communities enact help structure their members' ways of creating, interpreting, and using knowledge (Myers; Winsor, Ordering, Writing; Bazerman, Shaping, Constructing; Berkenkotter and Huckin; Smart). Genres are very important in our everyday life and we do not realize how much we use them, how much they affect us, or how much they determine the way we act and understand the others.

Екінші реттік тіл жанрлары

Әдеби шығармалардағы бірнеше, бәсекелес дауыстар мен стильдердің арақатынасын талдап, Михаил Бахтин күрделі, екіншілік сөйлеу жанрлары қарапайым, негізгі сөйлеу жанрларынан құралатынын айтты. Бахтин күрделі, екіншілік сөйлеу жанрларын "роман, драма, ғылыми зерттеулердің барлық түрлері, түсіндірмелердің негізгі жанрлары және т.б. күрделі және салыстырмалы түрде жоғары дамыған және ұйымдастырылған мәдени қарым-қатынаста туындайды" деп анықтады (62). Бахтин көптеген еңбектерінде романның тарихи пайда болуына назар бөлсе де, "Сөйлеу жанрларының мәселесі" еңбегінде өзінің теориясы барлық әдеби жанрларға, соның ішінде "терең жеке лирикалық туындыларға" (61) – пасторальдық элегияға да қатысты деп мәлімдеді. Күрделі, екіншілік сөйлеу жанрлары "әр түрлі негізгі (қарапайым) жанрларды сіңіріп, тікелей қарым-қатынаста қалыптасқан жанрларды қорытып алады" (62). Негізгі сөйлеу жанрлары – "күнделікті әңгімедегі қысқа жауаптар", "күнделікті баяндау", "қасқа стандартты әскери бұйрық" (60), "өндірістегі сөздік сигналдар" (63), "хаттар, күнделіктер, хаттамалар және т.б." (98), олардың "сөзсіз шындықтың (жағдайдың) " прагматикалық коммуникативтік контекстіндегі анықтамалық сипаты және функциясы үшін ерекшеленеді (83). Бахтиннің сөзіне сүйенсек, негізгі сөйлеу жанрлары екіншілік жанрлармен сіңірілгенде, "өзгеріп, ерекше сипат алады" және "нақты шындыққа және басқалардың нақты сөздеріне тікелей байланысын" жоғалтады (62). Негізгі сөйлеу жанрларын екіншілік жанрлардың сіңіру және қорыту процесі "екіншілік жанрлардың көбінесе айқын диалогтастырылуына, олардың монологиялық құрамының әлсіреуіне" әкеледі (66). Дегенмен, негізгі және екіншілік жанрлар арасындағы бұл айырмашылық "Мен Джоның пікіріне сенбеймін, ол нәрселерге өте ерекше көзқараспен қарайды" немесе "Мэри вегандық веб-сайтынан рецепті жіберді, сондықтан оны сынап көру үшін сіз осыған бейім болуыңыз керек" сияқты күнделікті пікірлерде қалай қолданылады деген сұрақ туындайды. Бахтиннің диалогтастыруы екіншілік сөйлеу жанрларының монологиялық құрамын әлсіретуі мүмкін, бірақ ол екіншілік туындыны құрайтын "әр түрлі өзгертілген негізгі жанрлардың" (98) өзара әрекеттесуінен туындайтын басым тақырыпты, идеологияны немесе мәдени мағынаны жоққа шығармайды (бірақ Бахтин күрделі туындыларда бұл басым идеологияны анықтау қиын екенін және ол белгілі бір дәрежеде жеке оқырмандардың түсіндіруіне ашық екенін мойындады). Бахтиннің пікірінше, негізгі жанрлар оларды құрайтын екіншілік туындыда белгілі бір дәрежеде күреске және шешімге келуге ұшырайды және "нақты шындыққа тек [туындының] тұтастығы арқылы кіреді, яғни әдеби көркемдік оқиға ретінде, күнделікті өмірде емес" (62). "Күрделі мәдени қарым-қатынастың екіншілік жанрлары, әдетте, негізгі сөйлеу қарым-қатынасының әртүрлі формаларын бейнелейді" (Бахтин 98). Туынды кейіпкерлер, конвенциялық формалар және семантикалық мазмұн арасындағы диалогты рұхсат етіп, оны жүзеге асырса да, ол осы мазмұнды оқырманға түсінікті "толықтыққа" айналдырып, "жауап беру мүмкіндігін (немесе жауап беру түсінігін) кепілдендіреді" (76). Әртүрлі конвенциялық және тақырыптық желілерді аяқтау арқылы туынды Бахтиннің "ерекше авторлық ниеті" деп атаған нәрсенің толықтығына жетеді, Милтонның өз туындысы үшін "сөйлеу жоспары" немесе "сөйлеу еркі" және оқырмандар тарапынан жауап беру түсінігіне (қабылдау, түсіндіру) дайындалады (77). Ішкі диалогтастыруына қарамастан, туынды өзін оқырмандарға семантикалық жағынан толық тұтастай ұсынады және осылайша өзінің ішкі драмасын өзінің жанрына идеологиялық жауап ретінде пайдаланады: "[оның] белгілі бір мәдени саласындағы сөйлеу қарым-қатынасының жалпы процестерімен байланысты басқа туындылар" (75). Бұларға "автор сенім артқан алдыңғы авторлардың еңбектері", "бір мектептің басқа еңбектері" және "автор күрес жүргізетін қарсы мектептердің еңбектері" жатады (75). Осылайша туынды өзінің жанры бойынша маңызды "сөйлеу қарым-қатынасының тізбегін" құрайды (76).

Analyzing the interaction between multiple, competing voices and registers in literary works, Mikhail Bakhtin argued that complex, secondary speech genres are constituted by simple, primary speech genres. Bakhtin defined complex, secondary speech genres as "novels, dramas, all kinds of scientific research, major genres of commentary, and so forth [that] arise in more complex and comparatively highly developed and organized cultural communication" (62). While Bakhtin focused on the historical emergence of the novel in much of his work, in "The Problem of Speech Genres" he claimed that his theory applied to all literary genres, including "profoundly individual lyrical work[s]" (61) such as the pastoral elegy. Complex, secondary speech genres form when they "absorb and digest various primary (simple) genres that have taken form in unmediated speech communion" (62). Primary speech genres are "short rejoinders of daily dialogue," "everyday narration," "brief standard military command" (60), "verbal signals in industry" (63), "letters, diaries, minutes, and so forth" (98), notable for their referentiality to and function within the pragmatic communicative contexts of "extraverbal reality (situation)" (83). When primary speech genres are absorbed by secondary ones, according to Bakhtin, they are "altered and assume a special character," losing "their immediate relation to actual reality and to the real utterances of others" (62). This process of absorption and digestion of primary speech genres by secondary ones leads to a "more or less distinct dialogization of secondary genres, the weakening of their monological composition" (66). It is unclear, however, how this distinction between primary and secondary genres would apply in such quotidian comments as "I don't trust Joe's opinion, he has such a strange way of looking at things" or "Mary forwarded that recipe from the vegan website, so you need to be into that stuff to try it." While Bakhtinian dialogization may weaken the monological composition of secondary speech genres, it does not preclude a dominant theme, ideology, or cultural meaning from arising out of interplay of the "various transformed primary genres" (98) that make up a secondary work (although, Bakhtin admitted, this dominant ideology is difficult to isolate in complex works, and is, to a certain extent, left open to the interpretation of individual readers). In Bakhtin's view, primary genres undergo a more or less thorough process of contestation and resolution within the secondary work they constitute and "enter into actual reality only via the [work] as a whole, that is, as a literary artistic event and not as everyday life" (62). "As a rule, these secondary genres of complex cultural communication play out various forms of primary speech communication" (Bakhtin 98). Even as a work permits and enacts dialogization between characters, conventional forms, and semantic content, it resolves or "finalizes" that content into a "wholeness" of utterance, which is intelligible to readers, and therefore "guarantee[s] the possibility of response (or of responsive understanding)" (76). Through the finalization of disparate conventional and thematic strands, a work achieves the fullness of what Bakhtin called its "specific authorial intent," Milton's "speech plan" or "speech will" for his work, and readies itself for responsive understanding (reception, interpretation) on the part of readers (77). Despite its internal dialogization, the work delivers itself to readers as a semantically exhaustive whole, and in this way uses its internal drama to respond ideologically to its genre: "other works connected with it in the overall processes of speech communication in [its] particular cultural sphere" (75). These include "works of predecessors on whom the author relies," "other works of the same school," and "works of opposing schools with which the author is contending" (75). In this way the work forms a crucial "link the chain of speech communion" of its genre (76).