Кіріспе

Бұрынғы жарымәскери топ және Шри-Ланкадағы қазіргі саяси партия – Тамил Маккал Видуталаи Пуликал (TMVP) (, ), бұрын "Каруна тобы" деп аталған, Шри-Ланкадағы саяси партия. Бұл партия 2004 жылы Тамил Иламның азат ету жолбарыстарының бұрынғы жетекшісі Каруна Амман (Винаягамуртти Муралитаран) ұйымнан шыққаннан кейін құрылды. Алғашқыда Шри-Ланка үкіметіне Тамил жолбарыстарымен күресуге көмектескен жарымәскери топ болған ТМВП 2007 жылы саяси партия ретінде тіркелді. Орынбасар жетекші Пилляянның (Сиванесатурай Чандракантан) басшылығымен, олар 2008 жылы алғашқы провинциялық сайлауда шығыс провинциялық кеңесінде көпшілік дауысқа ие болды. ТМВП мүшелері Шри-Ланка үкіметінің қолдауымен қару-жарақ алып жүреді, олардың пікірінше, бұл Тамил жолбарыстарынан өздерін қорғау үшін қажет, себебі Тамил жолбарыстары оларға қарсы қайта-қайта шабуылдар жасап жатыр. Бұл топтың Шри-Ланка армиясымен байланыста жұмыс істейтіні айтылуда. Жергілікті және халықаралық адам құқықтары ұйымдары оларды адам құқықтарын бұзуда айыптап отыр.

Тарих

2004 жылғы наурыз айында ТТТИ мен Баттикалоа негізделген Каруна тобы арасындағы қарым-қатынас үзілді. Каруна және басқалары Прабхакаранның солтүстік тамилдерді шығыс тамилдерін қанау үшін пайдаланған мемлекеттің диктаторына айналғанын, ал шығыс тамилдердің "солтүстік басшылығы үшін пропорционалды емес түрде қаза болғандары" лайықты құрмет көрмегенін сезінді. Үндістандағы «Илам ұлттық демократиялық азаттық фронтымен» бірлесіп, «Тамилела Ийккия Видуталай Муннани» біріккен майданы құрылды. Партияның мақсаты және ниеті – Шығыс провинциясындағы тамилдердің құқықтарын қорғау. ТМВП президенті Кумарасвами Нандагопан 2008 жылғы қарашада қаза болғанға дейін, ал бас хатшысы Г.Е. Гнанараджа болды. Үшінші тұлға Мангалан Мастер. Құрылғаннан бері топ Тамил жолбарыстарына қарсы күресте Шри-Ланка армиясымен бірлесіп жұмыс істеді. ТМВП 2008 жылғы 1 желтоқсанда Шри-Ланка үкіметімен бірлесіп, балалар сарбаздарын жұмысқа алуды тоқтатуға және барлық балалар сарбаздарын жауынгерлік іс-қимылдардан босатуға қатысты іс-қимыл жоспарына қол қойды.

Ішкі күрес

ТМВП полковник Каруна мен Пиллайян арасындағы ішкі тартыстарға ұшырады. 2007 жылдың мамыр айында, 2007 жылдың қазанында және 2008 жылдың мамырында Пиллайян мен Каруна фракциялары арасында шағын қақтығыстар болды, олардың салдарынан адамдар қаза болды. Алайда ТМВП-ның Тринкомали аудандық жетекшісі Дибан, "Каруна мен Пиллайян арасындағы ажылым – бұл бұқаралық ақпарат құралдарының тудырған жасандылық" деп мәлімдеп, ажылымды жоққа шығарды. 2008 жылдың қазан айының ортасында Каруна жасағы Пиллайян кеңсесіне шабуыл жасады, бұл үкіметтің алаңдауына және араласуына себеп болды. Сол аптада Каруна фракциясы ТМВП-ның органы "Тамил Алай" газетін басып алды, оны Каруна болмаған кезде Пиллайян басқарған болатын. Бірақ қазан айының соңында Каруна "олардың арасында ешқандай дау жоқ екенін нақты айтты". ТМВП-ның әртүрлі фракциялары арасындағы ішкі жанжалдарға байланысты, Шри-Ланка үкіметі 2009 жылдың басында қақтығысқан топтарды қарусыздандыруды бастауға шешім қабылдады. 2009 жылдың соңында жағдай шиеленіскен кезде, үкімет Шри-Ланканың шығысындағы қалаларда ТМВП-ның саяси плакаттарын орналастыруға шектеулер қойа бастады.

Ұсынылған атауды өзгерту

"Тамил Макал Видуталаи Коддани" (Коддани – одақ деген мағынаны білдіреді) – Шри-Ланкадағы жаңа тамил саяси партиясы, оны полковник Каруна "Тамил Макал Видуталаи Пуликалдың" бөлігі ретінде немесе жаңа аты ретінде ұсынды. Бірақ Шиванесатурай Чандракантан бұл ұсынысты жоққа шығарып, "Мен онымен (Карунамен) кездесіп, бұл туралы сұрағанда, ол мұндай нәрсе жоқ деді" деп мәлімдеді. Атауды өзгерту туралы әңгіме Каруна мен оған жақын адамдардың "Пулигал" сөзі "Тайгер" деген мағынаны білдіреді деп ойлауынан туды, бұл Тамил Иламның Азат ету жолбарыстарымен байланысты екенін көрсетеді. Қазір ТМВП-ның 11 мүшелі политбюросы бұл мәселені талқылап жатыр, ал Каруна мақұлданбаса жаңа партия құруға дайын екенін айтты. Дегенмен, Карунаның өкілі Д. Камаланатан атауды өзгерту туралы да, партия ішінде дау болғаны туралы да жоққа шығарды, бұл қауесеттердің ТМВП-ға қарсы адамдардың тудырғанын мәлімдеді.

Жалпы құқық бұзушылықтар

Адам құқықтары жөніндегі Human Rights Watch және Amnesty International ұйымдары бұл топты балаларды әскери қызметке алуда, азаптауларда, кісі өлтіруде және ЛТТИ-ге қарсы соғысында зорлықпен ақша талап етуде айыптады. Human Rights Watch 2006 жылдың маусымынан желтоқсанына дейін бірнеше жүз бала күштеп әскери қызметке алынғанын мәлімдеді. ТМВП-ның Колумбо және басқа қалаларда ақша жинау мақсатымен бай, көбінесе тамил кәсіпкерлерін адам ұрлауға қатыстығы да айтылды. Кейбір кәсіпкерлердің отбасысы талап етілген ақшаны төлей алмағандықтан өлтірілген деген күдік бар. БАҚ хабарларында бұл ұрлаулармен қауіпсіздік күштерінің тікелей байланысы болғаны, олардың осы ұрлауларды жеңілдеткені немесе оларға жасырындық жасап, ешқандай шара алмағаны айтылды.

Шри-Ланка мемлекетімен байланыс

Топ Шри-Ланка армиясымен белсенді жұмыс істеп жатыр деп саналады. Human Rights Watch ұйымының мәліметінше, бір оқиғада TMVP жасағы ұрлаған балалар Шри-Ланка әскери лагерінің жанындағы дүкенде ұсталған. Ұрланған балалардың ата-аналары әскерилерге жалбарынып өтініш білдірді, бірақ ешқандай шара қабылданбады. Human Rights Watch сондай-ақ Карунаның Шығыс облысының жетекші командирінің әскери көлігінде келе жатқанын көргенін хабарлады. Олар сондай-ақ, Қарулы Каруна жасақтары Баттикалоа ауданында қауіпсіздік күштерінің көзінше көшелерде ашық жүріп, кейде полициямен бірлесіп патрульдік айналысқандарын мәлімдеді. Жергілікті құқық қорғау ұйымы UTHR мәлімдемесіне сәйкес, TMVP-дан қашқан екі бала кейін Шри-Ланка армиясына тапсырды. Балалар Шри-Ланка армиясымен TMVP лагеріне қайтарылды, кейін олар өлтірілді. Тағы бір оқиға Тринкомалиде болды, онда TMVP ұрлаған балалар Шри-Ланка Әскери-теңіз күштерінің бекетіне жеткізілді. Бірден Шри-Ланка Әскери-теңіз күштерінің қызметкерлері мотоциклмен келіп, Каруна жасақтары мен олардың ұрланған балаларын TMVP кеңсесіне сүйемелдеді. TMVP халықаралық үкіметтік емес ұйымдардың қызметкерлерін өлтіргені де айтылды. Халықаралық INGO (World Concern) ұйымының қызметкері Рагунатан Рамалингемге Әскери-теңіз бекетіне келу тапсырылды. Ол бекетке келгенде атып өлтірілді. SLMM TMVP-нің тексерілмеген бекеттен өткенін көргенін мәлімдеді. TMVP-ға тиесілі ақ түсті микроавтобус, ішінде екі 15 жастағы ұл және төрт қарулы азамат болған, әскери бекеттен тексерілмей өтіп кеткен. Алайда полиция барлық көліктерді тексеруге және қарулы азаматтарды ұстауға нұсқау берілгенін мәлімдеді.

Баттикалоа жергілікті кеңес сайлауы, 2008 жылғы наурыз

Баттикалоа ауданында жергілікті кеңес сайлауы 10 жылдан кейін 2008 жылдың 10 наурызында өтті. Тамил Макал Видуталай Пуликал (ТМВП) партиясы 70% көп дауыспен барлық 9 кеңесте жеңіске жетті, сайлау бейбіт өтті деп хабарланды. Баттикалоа қаласы – ТМВП биліктегі Біріккен Халықтық Еркіндік Альянсының туы астында бәсекеге түскен жалғыз жергілікті кеңес болды. Ең ірі тамил партиясы – Тамил Ұлттық Альянсы (ТҰА) бұл сайлауды толығымен бойкоттады. Біріккен Ұлттық Партиясы (БҰП) да кандидаттарын сайлауға түсірмеуге шақырды, бірақ БҰП кандидаттарының есімдері сайлау тізімінде кездесті. Екі тарап та сайлаудың әділ өтпегенін мәлімдеді. ТҰА шығыстағы қарулы ТМВП тобының салдарынан жұмыс істеудің қауіпсіз еместігін айтты. ТМВП ТҰА депутаттарын қорқытқан, сондай-ақ сайлау алдында ТҰА депутаттарының отбасы мүшелерін тұтқынға алған. BBC News хабарлағандай, аты-жөні жарияланбаған адам құқықтары ұйымдары ТМВП сайлау алдында зорлық-зомбылық жасағанын мәлімдеді, осылайша сайлаудың "құмарлығын жойды". Тәуелсіз кандидат Расия Турайратнам халықтың ТМВП-қа қорқыныштан дауыс бергенін мәлімдеді.