Кіріспе

Пуэрто-Риколық заңгер және саяси талдаушы Хуан Мануэль Гарсия Пасалаккуа (22 ақпан 1937 – 2 шілде 2010) – Пуэрто-Рикодан шыққан заңгер, жазушы және саяси талдаушы.

Алғашқы жылдар

Пуэрто-Рикодағы Сан-Хуанның Хато-Рей ауданында дүниеге келген Гарсия Пасалакква өте ерте жасынан оқуға қызығушылық танытты және ол Тафтс, Тулейн және Гарвард құқық мектебі университеттерін бітірген. Оның әкесі Пуэрто-Рико университетінде әдебиет профессоры болса, ал ағасы Пуэрто-Рико Тәуелсіздік партиясынан губернаторлыққа кандидат болған. Құқық саласындағы білімін алғаннан кейін ол Луис Муньос Марин мен Роберто Санчес Вилелла губернаторларының көмекшісі болып жұмыс істеді, екеуі де PPD партиясының мүшелері еді. Ол Пуэрто-Рикода "22-шілер" деп белгілі болған реформашы топтың мүшесі болды.

Жазушы және саяси сарапшы

Гарсия Пасалакква кейіннен PPD-ге наразылығын білдірді және ақырында партиядан шықты. Ол Пуэрто-Рикода теледидар продюсері болды; оның ең маңызды шоуларының бірі – Cara a Cara Ante el País (Жүзді жүзбе-жүз). 1980 жылдары Гарсия Пасалакква басқа теледидар продюсерлері іздеген саяси сарапшылардың біріне айналды. Ол сайлау жылдары Пуэрто-Рико теледидарындағы танымал тұлға болды. Ол испан және ағылшын тілдерінде 20-дан астам кітап жазды, көбінесе Кариб теңізі аймағының мәселелері мен саясатына арналған. 1982 жылы ол Сыртқы қатынастар кеңесінің мүшесі болуға шақырылды. Ол сондай-ақ Атлантадағы Картер орталығының Елшілер шеңберінің мүшесі болды. Картер орталығындағы қызметінің аясында ол әлемнің оннан астам елінде бейтарап сайлау бақылаушысы ретінде жұмыс істеді. Ол Йель университетінен бастап Пуэрто-Рикодағы және Кариб бассейні Сан-Хуандағы Жоғары оқу орталығына дейінгі колледждерде қонақ профессор ретінде сабақ берді. Көп жылдар бойы ол Ана Г. Мендес қорының заң кеңесшісі болып қызмет етті. Пуэрто-Рикодағы саяси сарапшы ретінде Гарсия Пасалаккуа Пуэрто-Рикодағы үш негізгі партияның ешқайсысына жақын болмай, оларға қатысты пікірін немесе сын-пікірін айтумен белгілі болды. Ол 1957 жылы Гарвард университетінің профессоры Карл Фридрих үшін осы тақырыпта магистрлік диссертациясын жазғаннан бері Пуэрто-Рико мен АҚШ арасындағы серіктес республикалық саяси қатынас моделін ұсынып келді. Ол El Nuevo Dia (Жаңа күн), El Vocero (Аяушы) және The San Juan Star сияқты газеттерде мақалалар жазды. 2006 жылы ол Пуэрто-Риконың ең беделді жаңалықтар радиостанциясы WKAQ-қа эфирдегі саяси комментатор ретінде оралды. "Хуан Ма" деп аталған ол Televicentro Puerto Rico телеарнасында түскі ас уақытында көрсетілетін "Medio Día Puerto Rico" (Орта күн Пуэрто-Рико) бағдарламасының "La Escuelita" (Шағын мектеп) сегментіне қатысты. Aníbal Acevedo Vilá (сол кездегі Пуэрто-Риконың губернаторы) қызы туралы айтқан оқиғадан кейін ол шоудан шығарылды және телеарнаға қайта бармады, тек Ла Комай сияқты бірнеше адам немесе жаңалықтар журналистері оны саяси талдау үшін телефон арқылы шақырған кезде ғана сырттан сөйлесті.

Кейінгі жылдар

2009 жылдың басында Гарсия Пасалаккуа денсаулығына байланысты қызметін азайтты және жарияланған естеліктердің назарына ілікті. Атап айтқанда, губернатор Луис Фортуньо 2009 жылдың 22 ақпанын Хуан Мануэль Гарсия Пасалаккуа күні деп жариялаған жарлық шығарды, оның мемлекеттік қызмет, ғылым, журналистика және саяси талдау салаларындағы еңбектерін мойындады. Фортуньо, Гарсия Пасалаккуаның бұрынғы көршісі, саяси сарапшыны өзінің қалыптасу кезеңіндегі ұстаздарының бірі деп есептеді. Кейін ол денсаулығы жақсарғанын көрсете отырып, WKAQ AM радиосына саяси сарапшы ретінде қайта оралды. Алайда, 2010 жылдың 7 мамырында, жұма күні WKAQ AM түскі бағдарламасында жаңалықтар директоры Хавьер Космеге және бағдарлама тыңдаушыларына арналған хаты оқылды. Онда ол бағдарламадан және Пуэрто-Рико аралдарынан кетіп, қалған өмірін тыныштамақ екенін, себебі оған емделе алмайтын бауыр рагы диагнозы қойылғанын мәлімдеді. Өмірінің соңғы айларын ол Огайо штатында, колледж профессоры, қызы Ивонн Мари Гарсия Акостаның үйінде өткізді. Жесірі, профессор және жазушы Ивонн Акостаның сөзіне сүйенсек, ол отбасының қоршауында қайтыс болды. 2010 жылдың 2 шілдесінде Гарсия Пасалаккуа Огайо штатының Маунт-Вернон қаласында дүние салды. Губернатор Фортуньо шілде айының 3, 5 және 6 күндерін үш күндік аза тұру күндері деп жариялады, осы күндері Пуэрто-Рико және АҚШ тулары жартылай түсіріледі. Пуэрто-Рико АҚШ құрамына енбеген аумақ болғандықтан, тәуелсіздік күнінде тулар жартылай түсірілмейді.