Британ аралдарының жылқы тұқымы

Кіріспе

Британ аралдарындағы жылқы тұқымы

Циган кобы, сондай-ақ дәстүрлі циган кобы, ирланд кобы, рома кобы, циган аты немесе циган ваннеры деп те аталады, бұл Британ аралдарындағы үй жануарларының тұқымы. Ол кішкентай, мықты денелі, коб типті жылқы және көбінесе екі түсті болады. Бұл жылқы Ирландиялық және Англиялық рома халқымен байланысты. Бұл жылқылар үшін 1996 жылға дейін тұқымдық кітап немесе тіркелім болған жоқ, бірақ селекционерлер стандарттарды әзірлеп, тұқымдық ағаштарды тіркегеннен кейін, қазір білікті жылқыларды тіркейтін ұйымдар пайда болды.

1850 жылдардан бастап Британ аралдарындағы көшпелі халықтар бұл жылқыны вардо деп аталатын үйлерін тарту үшін пайдалана бастады. Тұқымның түсі мен сыртқы түрі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін жақсартылды. Бұл жылқылар алғаш рет 1996 жылы АҚШ-қа экспортталды.

Сипаттамалары

Жинақ аттары әдетте, бірақ әрқашан емес, ақсүйек болады. Олар тұтас түсті де болуы мүмкін; ішіндегі ақ дақтары бар тұтас түсті жылқыны "благдон" немесе "шашыраған" деп атайды. Irish Cob Society, Gypsy Cob Register, Gypsy Vanner Horse Society, Gypsy Horse Registry of America, немесе Australasian Gypsy Horse Society тұқым стандартында түс талабы жоқ. Жылқы Британ аралдарынан шыққандықтан, АҚШ-та тіркеу кезінде британдық түс атауларын қолдануға болады. Жинақ аттарының көптеген тұқымдық қоғамдары бар, олардың тұқымдық стандарттары әртүрлі. Қажетті биіктік диапазоны әдетте АҚШ және Австралияда , ал Ирландия мен континенттік Еуропада кейбір типтер үшін биіктік шегі дейін жетеді, және олар американдық ұйымдар қалағаннан гөрі жеңіл сүйекті және ірі аттарды да қабылдайды. Кейбір тұқымдық кітаптарда әртүрлі санаттар бар: Американың Жинақ аттар тізілімінде екі биіктік жіктелімі бар: А бөлімі – таза тұқымды аттар үшін және В бөлімі – таза тұқымды аттар үшін. С бөлімі – Жинақ аттарының будандары үшін. Нидерландтың Жинақ аттар тұқымдық кітабы, Nederlands Stamboek voor Tinkers, онда "Tinker аты" деп аталады, аттарды үш топқа бөледі: "коб", "веннер" және "грей", олардың биіктігіне (метрмен) және тазарту дәрежесіне байланысты. Коб типі шамамен , ал веннердің неғұрлым нәзік "грей" кез келген өлшемде болуы мүмкін, бірақ әдетте 14,3 – 16,2 қол аралығында болады. Аяқтағы ұзын шаш – "Ирландиялық кобтың ерекше және сәндік белгісі", бірақ тіркеу үшін талап етілмейді. Жинақ аттарының бет пішіні тік болуы керек, тым қалың немесе римдік мұрынды болмауы керек. Олардың басы "мұздай", көптеген аттарға қарағанда нәзік болуы тиіс. GHA тұқым стандартында бас "мұздай", "кішкентай, таза пони басы" болуы мүмкін, яғни дөрекіліксіз және денеге пропорционалды, бірақ AGHS бір сөзбен айтқанда тәтті бас деп атайды, "Ширге қарағанда нәзік . кең маңдайлы, кең жауы бар, төртбұрышты, тіпті тістейтін". GVHS-ге сәйкес "маңдай жазық және кең болуы керек, бет сүйегі жазық немесе сәл дөңгелек". Мойын күшті, бұлшық еттері дамыған, орташа ұзындықты, "жеңіл тұқымдарға қарағанда тамақ бөлігі аздап терең". Кеуде кең, терең және жақсы бұлшық еттері болуы керек. Құйрық "жақсы дөңгелек, биік емес, жақсы, яғни көзге түспейтін". Көптеген стандарттар "жақсы еңісті" иықты талап етеді, бірақ GVHS стандарты толығырақ, иық бұрышын 45 градустан 60 градусқа дейін анықтайды. Арқасы қысқа, қабырғалары жақсы тігілген және терең кеуде қуысы болуы керек. Құрсақтың ұзындығы арқаның ұзындығынан екі есе үлкен болуы керек, ал жылқының белі "құйрықпен" көрінбеуі керек. Голландиялық тұқым стандартында ваннер және коб типтері үшін күшті, бұлшық еттері дамыған дене бітімі және басқа қауымдастықтарға ұқсас, мол қауырсын талап етіледі. "Грей" жеңіл және нәзік ат түріне жатады. Бұл тұқымның күшті артқы бөлігі "күш пен қуат үшін, бірақ сынып, көрініс және стильмен" жасалған шағын ат деп анықталады. Кейде олардың құйрығы жақсы дөңгелек болғандықтан "алма құйрығы" бар деп сипатталады және "өте жомарт, тегіс және кең". Артқы аяқтың бұлшық еттері жеткіліксіз немесе артқы жағы тым көлбеу болуы мүмкін емес. Жамбас ұзындығын өлшейтін сызық да көлденең болуы керек; егер құйрық ұшы жамбас нүктесін қиысатын көлденең сызықтан төмен түссе, жылқының "жамбасы/құйрығы Жинақ Ваннері үшін тым тік бұрышқа жақындап келеді". Аяқтағы сүйек ауыр, таза және жазық болуы керек. GVHS стандарты бойынша, қолдың ұзындығы мен оқ арақатынасы 55% - 45% аралығында болуы тиіс. Алдыңғы аяқтар буындар мен сүйектері тегіс болуы керек; алдыңғы жамбастар иықпен бірдей бұрышта болуы керек және қысқа болмауы керек. Артқы жағынан қарағанда, артқы аяқтардың түйіршік сүйектері қатар жүруі керек. Жинақ атының жүріс-тұрысы ерекше. GHA стандартында "қадам дұрыс, икемді және қуатты болуы керек. Артқы жағынан жақсы серпіліс көрсетіп, күшті итеруді көрсету. Ағынмен, жайлы көріну". Аттың қозғалысы "табиғи, жасанды емес болуы керек. Кейбіреулердің тізесі биік, ал кейбіреулерінің қозғалысы қысқа және экономикалық, ал кейбіреулерінің ұзын, кең қадамдары бар". GHRA стандарты "[тұрақты алға қарай жүру, серпіліспен. Аяқтың созылу кезінде қауырсынның сәл қозғалысымен кең қозғалыс]" талап етеді. Жинақ аты "күшті, мейірімді, (өте) зиялы серік болуы керек, ол иесімен ерікті және үйлесімді жұмыс істейді. Олардың мінезі жақсы, басқаруға оңай, жағымды, сенімді, батыл, еңбекқор және әлеуметтік көзқарасы бар екені де айтылады. Жинақ атының көңілді, икемді мінезімен және ақылдылығымен танымал". Жинақ аты қауырсынды аттарға тән ауруларға бейім. Ең қауіптісі – созылмалы прогрессивті лимфедема. Бұл жағдайдың генетикалық компоненті болуы мүмкін, адамдардағы ұқсас жағдай сияқты. Алайда, қазірге дейін жүргізілген зерттеулер себепші жаңатылған генді анықтамады. Пәтер дерматиті ("майлы өкшелер") аз алаңдатарлық. Қауырсын астындағы ылғалды орта саңырақтар мен кенелердің өсуіне қолайлы ортаны құрайды, олардың бұл ауруды тудырады деп саналады.

The Gypsy horse is usually, but not always, piebald. It may also be skewbald or any solid colour; a solid coloured horse with white splashing on the underbelly is called "blagdon" or "splashed". There is no coat colour requirement in the breed standard of the Irish Cob Society, Gypsy Cob Register, Gypsy Vanner Horse Society, Gypsy Horse Registry of America, or Australasian Gypsy Horse Society. Since the horse originates in the British Isles, British colour names may be used in registration in the United States. There are many breed societies for the Gypsy horse, with variations in their respective breed standards. The range of desired heights is generally from in the United States and Australasia, but in Ireland and continental Europe, the desired height limit goes up to for some types and they permit both lighter boned as well as larger horses than typically desired by the American organisations. Some stud books have different categories: The Gypsy Horse Registry of America has two height classifications: Section A for purebred horses under and Section B for purebred horses and over. Its Section C is for Gypsy Crossbred horses. The Netherlands stud book for Gypsy horses, the Nederlands Stamboek voor Tinkers, identified there as the "Tinker horse," classifies horses into three groups: "cob," "vanner," and "grai," based on height in metres and degree of refinement. The cob type is approximately , and the vanner The more refined "grai" may be of any size but is typically within the 14.3 to 16.2 hand range. Feathering, long hair on the legs, is considered a "characteristic and decorative feature of the Irish Cob", but is not a requirement for registration. A Gypsy Horse's facial profile should be straight, neither overly dished nor roman nosed. A "sweet" head, more refined than that of most draught horses, is desired. The GHA's breed standard states that the head may be "sweet", "a small, tidy pony type head", meaning without coarseness and in proportion with the body, but the AGHS calls unequivocally for a sweet head, "more refined than a Shire might have . with broad forehead, generous jaw, square muzzle, and even bite". According to GVHS, the "forehead must be flat and broad . with [t]he frontal facial bone . flat to slightly convex". The neck is strong, muscular, and of medium length "with a throat latch slightly deeper than lighter breeds". The chest should be broad, deep, and well muscled. Withers are "well rounded, not high and fine, i. e., hardly noticeable". Most standards call for a "well sloped" shoulder But the GVHS's standard is more precise, specifying a shoulder angle ranging from 45 degrees to 60 degrees. The back is to be short coupled with well sprung ribs and a deep heart girth. The length of line of the belly should be twice that of the topline of the back and the horse should not appear 'wasp waisted'. The Dutch breed standard for vanner and cob types requires a strong, well muscled build with abundant feathering, similar to that of other associations. The "grai" is classified as a lighter and more refined riding type. Strong hindquarters define the breed as a small draught horse, "designed for strength and power, but with class, presence and style." They are sometimes described as having an "apple butt" as the croup is well rounded and "very generous, smooth and broad". Poorly muscled hindquarters or a too sloping rump are unacceptable. The line measuring the length of the hip should also be horizontal; if the tailhead falls below the horizontal line intersecting the point of the hip, the horse's "hip/croup will be approaching too steep an angle for the Gypsy Vanner". Bone in the legs should be heavy, clean, and flat. GVHS's standard calls for a length of forearm to cannon ratio of 55% to 45%. The front legs should be clean and flat in joints as well as bone; front pasterns should slope at the same angle as the shoulder and should not be short. A line drawn from the point of the buttock should touch the back of the hock, run "parallel" to the cannon bone, and touch the ground directly behind "the center of the heel". Pastern and hoof angles of the hindlegs are more vertical than the forelegs, usually over 50 degrees. Hooves have strong walls and a well shaped frog, round and with wide heels. The hind legs of the Gypsy Horse should display proper angulation for a pulling horse, although not to the degree found in larger feathered draught breeds such as the modern Shire and Clydesdale. Unlike the equine conformational flaw of cow hockedness, where only the lower leg is turned outward, a Gypsy Horse's entire hind leg is set so as to angle outward. As a result, when the hind legs of a horse set up squarely are viewed from the rear, their cannon bones appear parallel. The Gypsy horse has distinct gaits. According to GHA's standard, "The stride should be correct, supple, and powerful. Showing good impulsion from behind, demonstrating powerful drive. Flowing, effortless in appearance". The horse's movement should be "natural, not artificial . . Some have higher knee action than others, it's[sic] way of going can vary from short and economical to longer, reaching strides." GHRA's standard requires "[a] steady forward walk with impulsion. Ground covering trot with a slight flick of feather at the point of extension." The Gypsy horse should be a "strong, kind, (very) intelligent partner that works willingly and harmoniously with its handler. They are also described as mannerly and manageable, eager to please, confident, courageous, alert, and loyal with a genuine sociable outlook. The Gypsy Horse is renowned for its gentle, tractable nature and sensible disposition." The Gypsy Horse is prone to diseases common to feathered draught horses. The most serious of these is chronic progressive lymphedema. This condition may have a genetic component, as is a similar condition in humans. However, studies to date have not identified a causative gene. Of less concern is pastern dermatitis ("greasy heels"). The moist environment under the feathering is an ideal environment for the combination of fungus and mites which are believed to cause it.

Тарих

Цигандық жылқыны Ұлыбританияның Романишальдық саяхатшылары өздері тұрып, саяхаттайтын вардоларды тарту үшін өсірді. Романишальдық саяхатшылар 1500 жылға дейін Британ аралдарына келген, бірақ олар 1800 жылдардың ортасынан бастап ғана вардоларда тұруды бастады. Оған дейін олар көлбеу арбамен немесе жаяу жүріп, арбаның астында немесе ішінде немесе шағын шатырларда ұйықтады. Атпен тартқызылатын цигандық керуендердің ең көп қолданылуы 19 ғасырдың соңында және 20 ғасырдың алғашқы екі онжылдығында болды. Бензинмен жұмыс істейтін қозғалтқыштардың пайда болуы және Бірінші дүниежүзілік соғыста жылқылардың жоғалуы атпен тартқызылатын дәуірді аяқтады. Вардоны тартуға арналған жылқының жаттығуы, күтімі және ерекшеліктері бірегей. Мысалы, жылқы төбеге жеткенше тоқтамауға үйретіледі, әйтпесе ол қайтадан жүре алмайды. Жаттығу өте ерте басталады, жас жылқы басынан шағаға дейін қысқа арқанмен байланып, соққыға алып жүреді. Тұрақты мекен болған вардоны тартуға арналған жылқы әдетте жаттығулар, шұңқырларда әртүрлі шөптерді жаю және сапалы күтімнің арқасында жақсы күйде болады; жылқы отбасының бір бөлігі саналады. Отбасының балалары жылқыға жақын тұратындықтан, "жансыз мінезді" жылқыға төзбейді. Цигандық жылқы "саудагерлік арбаны" да тартқан, ол керуенмен бірге жүріп, жұмыс және саяхат үшін қолданылған. Қазіргі цигандық жылқының түрі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қалыптаса бастады деп есептеледі. 1850 жылдары британдық ромалар вардоларда тұруды бастағанда, олар қашырларды және кез келген жарамды тұқымдағы жылқыларды тарту үшін пайдаланған. Кейін бұл тұқымға сәннен шығып, көбінесе сойылған түрлі түсті жылқылар да қосылды. Олардың арасында Шир тұқымының түрлі түсті жылқылары да болды. Олардың көп бөлігі Романишальдық селекционерлерге тиді және 1950 жылдары олар сол мәдениетте құнды мәртебе белгісі саналды. Дақты жылқылар Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қысқа уақытқа сәнге айналды, бірақ тез арада сәннен шығып, қазірге дейін танымал болған түрлі түсті жылқының пайдасына ие болды. Тұқымның бастапқы биіктігі Клайдсдейл мен Шир тұқымдарының әсерінен пайда болды. Цигандық жылқының қалыптасу кезеңінде Романишальдықтар ерекше түс, қалың қауырсын және үлкен сүйектерді ғана емес, сонымен қатар жылдамдық пен кішірек мөлшерді де арттыру үшін өсірді. Жылдамдықты арттыру үшін олар алдымен Хакни понилерін өсіруге тырысты, бірақ бұл тұқым қауырсын мен сүйекті де азайтты. Сондықтан ромалар D секциясындағы Уэльс кобылына жүгінді, ол тұқымның басқа қалаулы қасиеттерін жоғалтпай, жылдам тротын арттыруға көмектесті. Тағы бір тенденция – тұқымның биіктігінің үнемі төмендеуі, бұл тенденция бүгінгі күнге дейін көптеген рома селекционерлері арасында сақталып келеді. 1990 жылдары тұқымның орташа биіктігі әлі де 160 см-ден асып түсетін, бірақ 148 см биіктігіндегі жылқылар экономикалық себептерге байланысты жақсырақ саналды. 1993 жылы Мильнроу, Рочдейл, Ланкастерден келген карет суретшісі Джон Шоу былай деді: "Қазіргі уақытта өте үлкен, түкті түрлі түсті жылқылар модаға айналды. Олар мәртебе белгісі, бірақ олар экономикалық жануарлар емес. Оларды тамақтандыру, кию, аяқ кию өте қымбат. Олар жұмысқа жарамсыз. Ол үшін "ваннер" типі керек". Үлкен жылқыларға кішірек жылқыларға қарағанда көбірек жем, үлкен арқан және аяқ киім керек. Романишальдық селекционерлер болашақ цигандық жылқының мөлшерін және түрін анықтау үшін ең көп қолданған тұқым – "қалың, мықты, белсенді, бірақ күшті тартатын" Дейлс понисі. Дейлс, жұмыс понисі, Шир мен Клайдсдейл тұқымдарынан алынған сүйек, қауырсын және тарту қабілеттерін сақтады, бірақ кішірек және сондықтан экономикалық пакетте. Дейлс және, аздап болса, Фелл понисі Шир мен Клайдсдейлмен араласып, бүгінгі цигандық жылқының негізін қалады. Цигандық жылқыны дамытқан рома халқы тұқымдық және тұқымдық ақпаратты ауызша жеткізгендіктен, негізге алынған қан тобына және тұқымдағы маңызды жылқыларға қатысты ақпарат көбінесе анекдоттарға негіделген. Тұқымның екі негізін қалаушысы – "Ескі көмір жылқысы" және "Сонни Мейс" атты жылқылар деп есептеледі. "Көмір жылқысы" Шотландиядағы Шоудың сұр жылқысы деп аталатын сұр Ширлік жылқыдан тараған. Тұқымның шығу тегі ирландтық екенін көрсетеді, ал Коннорс аты тұқым тарихында жиі кездеседі. Аттың тегі туралы жақсы білетін Генри Коннорс сұхбатында аттың тегін айтады. Оған Беннің Бонофэйден, Джимми Дойлдің Баллимартин жылқысы, Генри Коннорс атының ақ жылқысы, құлағы бүгілген жылқы, жалған жылқы және Ескі Генри кіреді. Ирланд кобылы 18 ғасырдан бастау алады, бірақ ол ұзақ уақыт бойы тұқым емес, тип саналды және сипаттамаларымен біршама өзгеше болды, бірақ көбінесе жеңіл жұмыс және шаруашылық жұмыстары үшін өсірілді, бірақ оны да минскізуге болады. Ол тазақандық, Коннемара понисі және ирландтық жұмыс аттарын будандастыру арқылы шығарылды. 1996 жылдан бастап Солтүстік Америка, Еуропа, Австралия және Жаңа Зеландияда тұқымдық қауымдастырықтар мен қоғамдар құрылды. Олардың арасында 1996 жылғы Цигандық Ваннер жылқы қоғамы, 1998 жылғы Ирланд кобылы қоғамы, 2002 жылғы Цигандық кобылы және Драм ат қоғамы, 2003 жылғы Америка Цигандық кобылы қоғамы (кейін Америка Цигандық жылқы тізілімі), 2007 жылғы Австралазия Цигандық жылқы қоғамы және 2012 жылғы Жаңа Зеландия Цигандық кобылы қоғамы бар. Америкаға келген алғашқы цигандық жылқылар 1996 жылы Деннис пен Синди Томпсон импорттады, олар "Цигандық Ваннер" атауын жасады және тұқымдық қоғамды құрды.

The Gypsy Horse was bred by the Romanichal Travellers of Great Britain to pull the Vardoes in which they lived and travelled. Romanichal Travellers had arrived in the British Isles by 1500 AD, but they did not begin to live in vardoes until the middle of the 1800s. Prior to that, they travelled in tilted carts or afoot and slept either under or in these carts or in small tents. The peak usage of the horse drawn Gypsy caravan occurred in the latter part of the 19th century and the first two decades of the 20th. The advent of the gasoline powered engine and the loss of horses to World War I worked together to bring the horse drawn era to a close. Some aspects of training, management, and characteristics of a horse used to pull a Vardo are unique. For example, the horse is trained not to stop until it reaches the top of a hill; otherwise it may not be able to get started again. Training begins at a very early age with the young horse tied "with a short rope from the head to the trace ring on the collar of the shaft horse", and led along on the off side. An old hat is sometimes placed on a fearful horse's head so as to keep him from seeing back over the top of his blinkers at the wagon looming at his back. A horse used to pull a vardo which was a permanent home was usually in very good condition due to a combination of exercise, grazing a variety of greens in the hedgerows, and good quality care; the horse was considered part of the family. Since the family's children lived in close proximity to the horse, one having "an unreliable temper could not be tolerated". The Gypsy Horse was also used to pull the "tradesman's cart . used in conjunction with the caravan as a runabout and work vehicle and whilst on a journey". The Gypsy Horse breed as it is today is thought to have begun to take shape shortly after the Second World War. When the British Roma had first begun to live in vardoes around 1850, they used mules and cast off horses of any suitable breed to pull them. These later included coloured horses which had become unfashionable in mainstream society and were typically culled. Among these were a significant number of coloured Shire horses. Many of these ended up with Romanichal breeders, and by the 1950s, they were considered valuable status symbols within that culture. Spotted horses were very briefly in fashion around the time of the Second World War, but quickly went out of fashion in favour of the coloured horse, which has retained its popularity until the present day. The initial greater height of the breed derived from the influence of both Clydesdales and Shires. In the formative years of the Gypsy Horse, the Romanichal bred not only for specific colour, profuse feather, and greater bone, but also for increased action and smaller size. To increase action at the trot, they first tried Hackney Pony breeding, but this blood reduced both feather and bone. The Roma therefore turned to the Section D Welsh Cob to add a more animated trot to the breed without loss of other desired traits. Another trend in breeding was a steady decrease in height, a trend still present among many Romani breeders. In the 1990s, the breed's average height still was in excess of , but horses of were beginning to be viewed as more desirable, primarily for economic reasons. John Shaw, a carriage painter from Milnrow, Rochdale, Lancaster, was quoted in 1993 as saying, "Very big, hairy coloureds are now in vogue. They are status symbols . but they are not really an economical animal. They cost too much to feed, harness and shoe. . and they don't stand up to the work. For that you want the vanner type of "; larger horses require more fodder than smaller ones, as well as larger harnesses and horseshoes. The breed most used by the Romani breeders to set not only the size but also the type of the future Gypsy Horse was the Dales Pony, described as "thick, strong, . active yet a great puller". The Dales, a draught pony, preserved the bone, feather, and pulling capabilities derived from the Shire and Clydesdale breeds but in a smaller and therefore more economical package. The Dales and, to a lesser extent, the Fell Pony interbred with the Shire and Clydesdale provided the basis of today's Gypsy Horse. Since the Romani people who developed the Gypsy Horse communicated pedigree and breed information orally, information on foundation bloodstock and significant horses within the breed is mostly anecdotal. The two foundation sires of the breed are reportedly known as The Old Coal Horse and Sonny Mays' Horse. It is said that The Coal Horse goes back to a grey Shire stallion known as Shaw's Grey Horse of Scotland. The origins of the breed appear to be Irish, and the name Connors appears prominently in the breed history. In a poorly recorded interview, well respected breeder Henry Connors gives some of the lineage of the horse. It includes horses with names such as Ben's of Bonafay, Jimmy Doyle's Horse of Ballymartin, Henry Connors' White Horse, The Lob Eared Horse, The Sham Horse, and Old Henry. The Irish cob can be traced to the 18th century but also was long considered a type, not a breed, and varied somewhat in characteristics, though generally was bred for light draught and farm work but was also capable of being ridden. It originated from crossing Thoroughbred, Connemara pony, and Irish Draught horses. Beginning in 1996, breed associations and societies were formed in North America, Europe, Australia, and New Zealand. Among these are the Gypsy Vanner Horse Society (1996), the Irish Cob Society (1998), the Gypsy Cob and Drum Horse Association (2002), the Gypsy Cob Society of America, later the Gypsy Horse Registry of America (2003), the Australasian Gypsy Horse Society (2007), and the NZ Gypsy Cob Association (2012). The first known Gypsy Horses to come to America arrived in 1996, imported by Dennis and Cindy Thompson, who created the Gypsy Vanner name and started a breed society.

Аттар

Бұл тұқым көбінесе жай ғана "коб" деп аталатын, бірақ бұл термин топырақ тұқымы емес, қысқа аяқты, денелі жылқы түрін сипаттайды. Әлем бойынша бұл тұқымға басқа да атаулар қолданылады, мысалы, Ирландиялық коб, Циган кобы, Циган ваннері және Тинкер кобы, бұл оның көшпелі қауыммен байланысты екенін көрсетеді. Солтүстік Америкаға циган жылқысын алғаш әкелген Деннис пен Синди Томпсон бұл тұқымды атаусыз деп есептеді және өздерінің бірлестігін "Циган ваннер жылқысы қоғамы" деп атап, "ваннер" деген атты таңдады. "Ваннер" – жылқымен тартылатын вагонды тартуға жарамды, жеңіл жұмыс атты жылқысы. 1996 жылы американдық қоғам құрылғанға дейін "ваннер" сөзі осы жылқылармен байланысты екі жарияланған деректе кездеседі. 1979 жылы Харви рома халқына тиесілі жылқыны "[жақсы пішіндегі, шамамен 15.2 қол (15 1/2 қол) биіктігінде, графстволық, бірақ сәл Клайдсдейл тұқымынан да бар сияқты. Тегін анықтау қиын]" деп сипаттаған. 1993 жылы жарық көрген алғашқы ресми мойындауда, циган жылқысы рома мәдениетінен тыс ерекше тұқым ретінде танылды. Харт бұл терминді циган жылқысы туралы үш рет қолданып, нақты циган жылқыларын ваннерлер деп атады. Кейіннен 1998, 2002 және 2003 жылдары құрылған Ирландиялық коб қоғамы, Циган кобы және Драм аттар қауымдастығы, сондай-ақ Американың Циган кобы қоғамы бұл тұқымды "коб" деп атады, бұл атауды оның рома селекционерлері қолданды. 2008 жылы құрылған Циган жылқысы қауымдастығы "Циган жылқысы" атауын қолданды және ұйымның веб-сайтында қазіргі уақытта қолданылып жүрген барлық тұқым атауларын мойындайтынын мәлімдеді. Сондай-ақ 2008 жылы GCSA өзін Американың Циган жылқысының тіркелімі деп атады. Бельгия, Швеция және Нидерландыдағы тұқымдық қауымдастықтар fr деректер базасында "Тинкер жылқысы" және "Тинкер понисі" тұқымдық атауларымен тізімделген.

Тіркеу

Бұл тұқымға арналған түрлі қауымдастықтар мен қоғамдар арасында ұсынылатын қызметтер әртүрлі. Американың цыған жылқыларының тізілімі өз тұқымдық кітабында өлшемдер бойынша жіктеуді қамтиды. Цыған жылқылары қауымдастығы өз тіркелген жылқыларының көпшілігінің ДНК маркерлерін, тұқымдық ағаштарын (әңгімелік және ДНК арқылы расталған) және тіркеуге қатысты фотосуреттерін онлайн және тегін ұсынады. Американың цыған жылқылары қауымдастығы мен цыған жылқылары тізілімі онлайн тұқымдық кітаптарды ұсынады. Цыған ванер жылқы қоғамы өз тұқымдық кітабына қол жеткізу үшін ақы алады. GVHS сондай-ақ тіркелген жылқыларды тексеруге және мақұлданған көрмелерден жыл соңындағы ұпайлар бойынша жүлделер беруге мүмкіндік береді. Цыған көгершін және барабан жылқылары қауымдастығы тексерулер мен кейбір көрмелер ұсынады. Цыған жылқысын тіркеу соңғы 20 жылда ғана қолға алынғандықтан, көптеген қауымдастықтар тіркеу үшін генетикалық талдауды талап етеді, бұл олардың жеке басын анықтау және болашақ ұрпақтарын сәйкестендіру үшін қажет. Солтүстік Американың цыған жылқылары мен барабан жылқылары қоғамдарының барлығы Кентукки университетінің Жануарлар генетикасы зерттеу зертханасын ДНК талдауын жүргізу және тіркелген жылқылардың ДНК маркерлерінің дерекқорын жүргізу үшін пайдаланады. UKY қазіргі уақытта жылқының генетикалық құрамындағы 17 локустағы маркерлерді тексереді. Бұл талдаудың мақсаты – басқа жылқыны ата-ана ретінде жоққа шығару немесе жоққа шығару мүмкін еместігін анықтау. Ынтымақтастық рухында бес американдық асыл тұқымды қоғам Кентукки университетіне өздерінің тіркелген жылқыларының ДНК маркерлерін басқа тізілімдерге тиесілі жылқылардың тегін растау үшін пайдалануға рұқсат берді. Солтүстік Америкаға әкелінген көптеген цыған жылқыларының тегі туралы ақпарат жоғалғандықтан, көптеген иелері өздерінің жануарларының генетикалық тамырларын қайта табуға тырысады, ал осы қалауды қанағаттандыру үшін арнайы қызметтер пайда болды. Тіркеу үшін ұсынылған жылқылардың көпшілігі бұрын тіркелмегендіктен, американдық ұйымдар жылқыларды тіркеу үшін фотосуреттер және импорт құжаттары мен сату шарты сияқты дереккөздер арқылы бағалайды. 2014 жылдан бастап GVHS тіркеуді тек GVHS тіркелген биелерден және ДНК маркерлері бар және тегін растайтын саяқтардан туған жылқыларға ғана шектеді. Тіркеуге тек белгілі бір биіктіктегі жылқылар ғана жарамды, бірақ осы диапазоннан тыс биіктігі бар жануарлардың мәртебесіне GVHS директорлар кеңесіне шағымдануға болады. Нидерландтың тұқымдық кітабында тек NSvT-да бұрын тіркелген жылқылардың ұрпақтарына ғана толық тіркеуге рұқсат беріледі; Ирландтық Коб, Цыған Коб, Цыған Ванер, Түсті жылқы, Саяхатшы Пони, Қара және Ақ немесе Дәстүрлі Коб деп аталатын жылқылар әлеуетті асыл тұқымды мал ретінде бағаланып, қажет болған жағдайда екінші тізімге тіркелуі мүмкін, олардың ұрпақтары толық тіркеуге құқылы. Жылқыны тіркеу үшін тексеруден өту қажет. Ирландиялық Коб қоғамы да тексеруді талап етеді. Ұлыбритания мен Ирландияның Gypsy Cob тіркелімі, бұл тізілімді Travelling Community басқарады, ДНК дерекқоры бар және асыл тұқымды биелердің ДНК профилі болуын талап етеді.

Among the assorted associations and societies dedicated to the breed, there is some variety in services offered. The Gypsy Horse Registry of America includes size classifications in its stud book. The Gypsy Horse Association provides access to the identifying DNA markers, pedigrees (both anecdotal and DNA verified), and registration photos of most of its registered horses online and free of charge. The Gypsy Horse Association and the Gypsy Horse Registry of America provide online stud books. The Gypsy Vanner Horse Society provides access to its stud book for a fee. The GVHS also has inspections for registered horses and provides awards for year end points from approved shows. The Gypsy Cob and Drum Horse Association offers inspections and some shows. Since registration for the Gypsy Horse has only existed within the last 20 years, most associations require a genetic analysis for registration, to verify identity and identify future offspring. All of the North American Gypsy Horse and Drum Horse societies employ the Animal Genetics Research Laboratory of the University of Kentucky to perform DNA analysis and maintain a database of registered horses' DNA markers. UKY currently tests markers at 17 loci of a horse's genetic makeup. The aim of this analysis is to either exclude or fail to exclude another horse as a parent. In a spirit of co operation, the five American breed societies have jointly granted the University of Kentucky permission to employ their registered horses' DNA markers in confirming parentage of horses belonging to other registries. Since information regarding the past histories, including parentage, of many of the Gypsy Horses imported to North America was lost, many owners seek to reclaim the genetic roots of their animals, and services have sprung up to satisfy this desire. Because many of the horses submitted for registration have never been registered, the American organisations evaluate horses for registration by way of photos and provenance information such as import papers and bills of sale. Beginning in 2014, GVHS began restricting registration to horses sired by GVHS registered stallions and out of mares whose DNA markers are available and confirm parentage. Only horses falling between in height are eligible for registration, although the status of animals whose heights fall outside that range can be appealed to GVHS's board of directors. The Netherlands stud book only allows full registration to offspring of horses previously registered with the NSvT; horses identified as Irish Cob, Gypsy Cob, Gypsy Vanner, Coloured Horse, Traveller Pony, Black and White, or Traditional Cob may be evaluated as potential breeding stock and, if suitable, recorded in a secondary register, with their offspring eligible for full registration. Horses must pass an inspection to be registered. The Irish Cob Society also requires an inspection process. The Gypsy Cob Register of the UK & Ireland, a registry run by the Travelling Community, has a DNA database and requires breeding stallions to have a DNA profile.

Қолданылуы

Циган жылқылары дәстүрлі ат жәрмеңкелерінде көрсетіледі және саудаланады, олардың ішінде Appleby Horse Fair Еуропадағы ең ірісі болып саналады. Көптеген саяхатшылар мен романдар дәстүрлі атпен жегілетін керуендер мен вардоларда жәрмеңкеге саяхаттайды. Американдық фотограф Джон С. Хокенсмит 2004 жылы мұндай саяхатты құжаттады, Харкер отбасының Appleby-ге 60 мильдік (97 км) сапарына атпен жегілген тіршілік вагондарында бірге жүріп, суретке түсірді. Солтүстік Америкада циган жылқысына арналған алғашқы белгілі көрме сыныптары 2004 жылдың 28-29 тамызында Колорадо ат паркінде өткізілді, онда Американдық циган жылқы қоғамының стандарты қолданылды, қазір Американдық циган жылқы тізілімі деп аталады. Алғашқы циган тұқымы шоуы, Огайо штатының Gypsy Vanner Horse Show шоуы, Gypsy Vanner Horse Society демеушілігімен 2005 жылы Огайо штатының Колумбус қаласында өтті. Қазіргі уақытта АҚШ және Канадада циган жылқысының бірнеше тұқымдық шоулары бар. Америка Құрама Штаттарында циган жылқысы көптеген ат спортында, әуесқойлар мен жастар қолданады. 2004 жылы АҚШ Дрессеж федерациясы Gypsy Vanner Horse Society-ді филиал мүше ретінде қабылдады, бұл GVHS-қа тіркелген жылқыларға дрессеж және дрессежге байланысты жарыстарға қатысуға мүмкіндік берді. 2008 жылы USDF бағдарламасына циган жылқы қауымдастығы қабылданды; 2011 жылға дейін тағы екі түрлі түсті жылқы қауымдастығы қосылды.