Кіріспе

Рожена Есенская (1863 жылы Прагада туған, 1940 жылы Прагада қайтыс болған) – Юлиус Зейердің ізбасары, декадент жазушы. Ол 1929 жылы сайланған Чехия ғылым академиясының мүшесі, Мари Есенскаяның қарындасы және жазушы Милена Есенскаяның тәтесі болды. Есенская роман, пьеса, әңгіме, балалар кітаптары және 50-ден астам өлең жинағын жазды. Чех әйел жазушыларының туындылары ағылшын тіліне аз аударылса да, Есенская сияқты жазушылар кеңінен жарияланып, оқылды.

Өмірбаян

Рожена Есенская көп балалы отбасында дүниеге келді. Ол кейіннен кәсіпкер болған лауазымды адамның үлкен қызы болды. 1878 жылы Прагадағы Санкт-Томас қыздар мектебінде мұғалімдікке дайындала бастады, бұл мектепте ол өзі де оқыған, содан кейін Прагадағы әртүрлі мектептерде сабақ берді. 1907 жылы, Fin de siècle дәуірінде, оқытушылық қызметтен зейнетке шығуға мәжбүр болды және журналистика саласында жұмыс істеуге кірісті. Есенская Балтық елдері, Франция, Италия және Ресейге кеңінен саяхаттап, «Ева З. Хлубоке» және «Мартин Вьжник» деген псевдонимдермен жариялаған. Оның алғашқы повесі «Světozor» журналында «Мартин Вьжник» еркек псевдониммен жарық көрді. Ол қыздар мен жас әйелдерге арналған дидактикалық әдебиеттерді, өлеңдерді, драмаларды және романдарды, соның ішінде 3 автобиографиялық романды жазғанға дейін жазды. Оның шығармалары 1880-жылдардағы басқа чех әйелдерінің жазуларында кездесетін сезімталдықтан мүлдем айырылып, керісінше, «бүтіндей емес бейнелер мен синтаксис» арқылы символизмді қолданады. Сынаушы Ян Опольский оның жазуын «ағысқа қарсы» деп сипаттаса, Макс Брод «оның шовинистік чех ұстанымын және тұрмыстық көзқарасын» сынға алды.

Руде Запади (Қызыл күн батысы, 1904)

Өз қаражатымен Есенска бұл өлеңдер жинағын шығарды, олар "сексуалды құштарлыққа арналған сезімтал мадақ" болып табылады. Сыншылар арасында бұл өлеңдер оның суретші және фотограф Альфонс Мухамен құпия қарым-қатынасын бейнелейді деген күдік туып отыр.

Танечница (Бейнеші, 1912)

Есенка бірінші тұлғада баяндаушы қаһарманның психологиялық тұрғыдан толыққанды бейнесін жасайды. Есенка Чехияның "Злата, Прага" әдеби журналына үнемі мақала жазып, "Детские Беседы Маје" (Балалардың мамыр айындағы әңгімелері) балалар журналын редакциялады.