Адананың Сейхан ауданы: Әкімшілік, мәдени және тарихи орталығы

Кіріспе

Адана облысындағы Сейхан ауданы – Адананың алғашқы қонысқан жері және қазіргі уақытта қаланың әкімшілік, бизнес және мәдени орталығы. Оған Тепебағ тарихи ауданы, Бююксаат, Ұлы мешіт, Рамазанұлы сарайы және Сабаңшы орталық мешіті сияқты маңызды орындар кіреді. Адана өнер және мәдениет орталығы, Сабаңшы мәдени орталығы, Сейхан мәдени орталығы және Метрополитен театры да осы ауданда орналасқан. Аудан өз атын шығыс шекарасын құрайтын өзеннен алған.

Басқару

Сейхан ауданы үш деңгейлі үкіметтік басқару жүйесімен басқарылады: орталық үкімет, провинциялық әкімшілік және муниципалитет. Сейхан әкімдігі – Адана әкімдігінің құрамында жұмыс істейтін орталық үкіметтің аудандық бөлімшесі. Сейхан ауданының басшысы – Ішкі істер министрлігі тағайындайтын аудан әкімі. Сейхан әкімдігі министрліктердің аудандық дирекцияларының жұмысын қадағалайды. Адана провинциясының арнайы басқармасының Сейхан дирекциясы – провинциялық әкімшіліктің аудандық бөлімшесі. Сейхан ауданы 61 мүшеден тұратын Адана провинциялық мәжілісінде 11 өкілмен ұсынылған. Сейхан муниципалитеті бүкіл Сейхан ауданына қызмет көрсетеді және провинцияның ең кіші әкімшілік бірліктері болып табылатын шағын аудандарға бөлінеді.

Сейхан қаласы

Сейхан муниципалитеті 1986 жылы Адана муниципалитетінің метрополитен мәртебесіне көтерілуіне байланысты, төменгі деңгейдегі муниципалитет ретінде құрылды. Сейхан муниципалитетінің құрамына әкім, енкумен (атқару комитеті) және муниципалитет кеңесі кіреді.

Қалалық кеңес

Қалалық кеңес – Сейхан муниципалитетінің шешім қабылдайтын органы. Ол қағидаларды бекітуге, аудандарды құруға, бөлуге немесе біріктіруге, стратегиялық жоспарлауға, қала құрылысын жоспарлауға және аймақтарға бөлуге, инвестиция жасауға, бюджет дайындауға, кредит беруге және қала әкімінің қызметін бақылауға жауапты. Кеңестің төрағасы – қала әкімі. Қала әкіміне екі вице-төраға және кеңес тарапынан сайланатын екі кеңес хатшысы көмектеседі. Кеңестің 21 комиссиясы бар: қоршаған орта, құқықтық мәселелер, қала құрылысы, бюджеттік жоспарлау, білім беру, мәдениет, көлік, баға белгілеу, денсаулық сақтау, қоғамдық байланыстар, жастар мен спорт, тұтынушылардың құқықтарын қорғау, аудит, адам құқықтары, жылжымайтын мүлік, әлеуметтік қызметтер, Еуроодақ және сыртқы істер, туризм, мүгедектердің құқықтары, жер сілкінісі мен төтенше жағдайлар, сондай-ақ қалаларды жаңарту. Әр комиссияда кеңес тарапынан сайланатын 5 кеңес мүшесі бар. Қалалық кеңес 45 мүшеден тұрады. Кеңес мүшелігіне үміткерлерді ұлттық партиялар ұсынады немесе тәуелсіз кандидаттар ретінде қатысады. Кеңес мүшелері д’Ондт әдісімен сайланады, онда бүкіл муниципалитет бір сайлау округі болып табылады және партияның кеңесте өкілдік етуі үшін 10% шегі бар. Қала әкімі сияқты, кеңес мүшелері де 5 жыл мерзімге сайланады. Солшыл және оңшыл партиялар кеңесте шамалы тепе-теңдік сақтайды. Солшыл CHP 18 мүшемен кеңеске жетекшілік етеді, консервативті AKP және ұлтшыл MHP 12 мүшеге ие, ал солшыл, күрдтерді қолдайтын BDP кеңесте 3 мүшеден өкілдік етеді.

Қалалық аймақтағы аудандар

Сейхан қалалық аудандары 7 ерекше аймаққа бөлінген. Бұл аймақтарды бөліп тұратын негізгі факторлар – D400 мемлекеттік тас жолы, теміржол желісі, Адана метрополитені, Шәкірпаша әуежайы және кішкентай канал. Ескі қала: Республика құрылғанға дейінгі Адана қаласын білдіреді, бұл аймақ D400 мемлекеттік тас жолымен, батысында Сейхан өзенімен, оңтүстігінде шамамен Деббой және Обалар көшелерімен, ал батысында Адана Шәкірпаша әуежайымен шектеледі. Қала алғаш Тепебағ ауданында құрылып, кейін үш бағытта кеңейген, сондықтан бұл аймақта Адананың тарихының көп бөлігі сақталған. Бұл аймақтағы 20 шағын аудан: Қаялыбағ, Тепебағ, Карасоку, Ұлужамии, Түркочағы, Сарияқұп, Әлидеде, Бешочак, Хурмали, Құрукепрү, Ханедан, Кокавезир, Сукузаде, Мирзачелеби, Истиқлал, Есильюва, Емек, Мейдан, Гүлпинар және Дүмлүпинар. Үш бульвар: Бұл аймақ Республика дәуірінде жоспарланған аудандардың көрнекті үлгісі. Аймақтың ішінде өтетін үш ірі бульвар – Зияпаша, Ататүрік және Газипаша – осы аймақтың жергілікті атауына айналған. Қаланың солтүстігінде орналасқан, қазіргі уақытта оңтүстігінде D400 мемлекеттік тас жолы, батысында Сейхан өзені, солтүстігінде теміржол желісі және батысында метро желісімен шектеледі. Қалалық әкімшілік осы аймақта, Ататүрік бульвары мен D400 мемлекеттік тас жолының қиылысына жақын орналасқан. Адананың ірі спорттық нысандары – 5 қазан стадионы, Ататүрік жүзу кешені және Мендерес спорт залы да осында орналасқан. Қаланың ең танымал саябақтары – Меркез паркі мен Ататүрік паркі де осы жерде. Бұл аймақтағы төрт шағын аудан: Решатбей, Чынарлы, Чемальпаша және Құртүлүш. Бұл аймақтың халқы 39 037 адамды құрайды. Теміржолдың солтүстігінде: Теміржолдың солтүстігінде, Сейхан өзенінің батысында, метро желісінің шығысында және Чукурова ауданының оңтүстігінде орналасқан бұл аймақ 1960 жылдан бері қарқынды дамып келеді және жоспарланған және жоспарланбаған бөлімдерді қамтиды. Бұл аймақтың солтүстік-батыс бөлігі Ауруханалар аймағы деп белгілі, онда Нумуне, Кеуде аурулары және Әскери ауруханалары орналасқан. Бұл аймақтағы 6 шағын аудан: Зияпаша, Сүмер, Газипаша, Намық Кемал, Енибарадж және Ешилиурт. Кішкентай каналдың солтүстігінде: Көбінесе жоспарланбаған тұрғын аймақ, оңтүстігінде кішкентай суару каналы, шығысында метро желісі, солтүстігінде Чукурова ауданы және батысында Оқытушылар бульварымен шектеледі. Бұл аймақтағы 10 шағын аудан: Телдире, Фатих, Пынар, 2000 Ұйлер, Гүрселпаша, Гүзелюрт, Қыйыбойы, Мавибульвар, Бахчешехир және Жаңа Махалле. Кішкентай каналдың оңтүстігінде: Бұл аймақ солтүстіктегі кішкентай канал, шығыстағы метро желісі, оңтүстіктегі D400 мемлекеттік тас жолы және батыстағы Оқытушылар бульвары аумағын қамтиды. Бұл тұрғын және өнеркәсіптік аймақ, Адана қалалық әкімдігі, Адана облысының арнайы басқармасының кеңсесі және Адана полициясының бас штабы (құрылыс кезеңінде) осында орналасқан. Бұл аймақтағы 12 шағын аудан: Михатпаша, Дөшеме, Денизли, Нарлица, Ахмет Ремзи Юрегир, Сакарья, Исметпаша, Ешилевлер, Деметевлер, Барыш, Февзипаша және Айдыннар. Әуежайдың шығысында: Шәкірпаша әуежайының батысы мен солтүстігінде, D400 тас жолының оңтүстігінде және Адана ат шабуының жолының батысында орналасқан, онда жоспарланбаған тұрғын үйлермен қатар шағын өнеркәсіптік нысандар да бар. Бұл аймақтағы 5 шағын аудан: Шәкірпаша, Ұшақ, Онур, Ова және Ешилоба. Ескі қаланың оңтүстігінде: Бұл аймақ Ескі қала мен Шәкірпаша әуежайының оңтүстігінде және Сейхан өзенінің батысында орналасқан. Бұл көбінесе аз қамтылған тұрғын аймақ, жоспарланбаған шағын аудандармен және сарайлармен толы. 1950 жылдары қаланың қарқынды өскен кезінде халқы көбейе бастады, ал 1990 жылдары Күрд-Түрік қақтығысының шиеленіскен кезінде Оңтүстік-Шығыс Анатолия аймағынан күрдтердің жаппай көшіп кетуі кезінде одан әрі өсті. Бұл аймақта жұмыссыздық деңгейі өте жоғары. Бұл аймақтағы 12 шағын аудан: Местанзаде, Хүрриет, Хавузлубахче, Бахчелиевлер, Даглиоглу, Гүлбахчеси, Шехит Дуран, Йенибей, Барбарос, Бей, Аккапы және Мыдық.

The urban neighbourhoods of Seyhan are spread into 7 distinctive zones. The major separators of these zones are the D400 state road, railway line, Adana Metro, Şakirpaşa Airport and the little canal. Old Town: Referring to the city of Adana before the foundation of the Republic, this zone is bordered by D400 state road on the road, Seyhan river on the west, roughly Debboy and Obalar street at the south and the Adana Şakirpaşa Airport on the west. The city was first founded in Tepebağ and then spread in three directions, thus this zone holds almost all the history of Adana. The 20 neighbourhoods of this zone are; Kayalıbağ, Tepebağ, Karasoku, Ulucamii, Türkocağı, Sarıyakup, Alidede, Beşocak, Hurmalı, Kuruköprü, Hanedan, Kocavezir, Sucuzade, Mirzaçelebi, İstiklal, Yeşilyuva, Emek, Meydan, Gülpınar and Dumlupınar. Three boulevards: This zone is one of the fine samples of planned neighbourhoods of the Republic Era. It is locally named with the three major boulevards passing within the zone, Ziyapaşa, Atatürk and Gazipaşa. Founded north of the city, it is currently bordered by D 400 state road on the south, Seyhan river on the west, railway line on the north and metro line on the west. The metropolitan hall is located in this zone close to the intersection of Atatürk boulevard and D400 state road. It hosts the major sports venues of Adana: 5 Ocak Stadium, Atatürk Swimming Complex and Menderes Sports Hall. The most popular parks of the city, Merkez Park and the Atatürk Park, are also located here. The four neighbourhoods of this zone are; Reşatbey, Çınarlı, Cemalpaşa and Kurtuluş. The population of this zone is 39,037. North of the railway line: Covering the area north of the railway line, west of the Seyhan river, east of the metro line and south of the Çukurova district, this zone has seen rapid growth since 1960's and has planned and unplanned sections. North west part of this zone is known as the Hospitals area, home to Numune, Chest Diseases and the Military hospitals. The 6 neighbourhoods of this zone are Ziyapaşa, Sümer, Gazipaşa, Namık Kemal, Yenibaraj and Yeşilyurt. North of the little canal: Mostly an unplanned residential zone, it is bordered by the little irrigation canal on the south, metro line on the east, Çukurova district on the north and roughly Öğretmenler Boulevard on the west. The 10 neighbourhoods of this zone are; Tellidere, Fatih, Pınar, 2000 Evler, Gürselpaşa, Güzelyurt, Kıyıboyu, Mavibulvar, Bahçeşehir and Yeni Mahalle

South of the little canal: This zone covers the area, little canal on the north, the metro line on the east, D400 state road on the south and Öğretmenler Boulevard on the west. It is a residential and an industrial zone and home to Adana City Hall, Adana Province Special Administration headquarters and the Adana Police headquarters (under construction). 12 neighbourhoods of the zone are; Mithatpaşa, Döşeme, Denizli, Narlıca, Ahmet Remzi Yüreğir, Sakarya, İsmetpaşa, Yeşilevler, Demetevler, Barış, Fevzipaşa and Aydınlar. East of the Airport: Covering the area west and north of the Şakirpaşa Airport, south of the D400 and west of the Adana Hippodrome, it has unplanned residential areas as well as small scale industrial sites. 5 neighbourhoods of this zone are; Şakirpaşa, Uçak, Onur, Ova and Yeşiloba,

South of the Old Town: This zone covers the area south of the old town and Şakirpaşa Airport and west of the Seyhan river. It is largely a low income residential area of unplanned neighbourhoods filled with shanty homes. It was started being populated during the city's explosive growth in 1950's and seen further growth during the mass migration of Kurds from Southeastern Anatolia Region in 1990's during the peak of the Kurdish–Turkish conflict. The unemployment rates are very high in this zone. The 12 neighbourhoods of this zone are; Mestanzade, Hürriyet, Havuzlubahçe, Bahçelievler, Dağlıoğlu, Gülbahçesi, Şehit Duran, Yenibey, Barbaros, Bey, Akkapı, Mıdık.