Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лимоне-суль-Гарда (Gardesano: Limù) - Ломбардиядағы (солтүстік Италия) Бреша провинциясындағы қала және коммуна, Гарда көлінің батыс жағасында орналасқан.
Limone sul Garda (Gardesano: Limù) is a town and comune in the province of Brescia, in Lombardy (northern Italy), at the western bank of Lake Garda.
Тарих
Лимонның атақты өсірілуіне қарамастан (итальян тілінде "лимон" сөзінің мағынасы), қаланың аты ежелгі "lemos" (шалғы) немесе "limes" (латынша: шекара, Брешия коммунасы мен Тренто епископтығына сілтеме) сөздерінен шыққан болуы мүмкін. 1863 және 1905 жылдар аралығында коммунаның атауы Лимоне Сан-Джованни болды. 1786 жылдың 13 қыркүйегінде атақты неміс ақыны Й. Вольфганг Гёте қайықпен ауылдан өтіп, лимон бақтарын былай сипаттады:
Despite the presence of famous cultivations of lemons (the meaning of limone in Italian), the town's name is probably derived from the ancient lemos (elm) or limes (Latin: boundary, referring to the communes of Brescia and the Bishopric of Trento). Between 1863 and 1905 the denomination of the comune was Limone San Giovanni. On 13 September 1786, the famous German poet J. Wolfgang Goethe passed by the village by boat and described with these words its lemon gardens:
"Біз Лимонды басып өттік, оның тау бақтары террасалармен жабдықталған және лимон ағаштарымен толы, әдемі әрі бай көрінеді. Барлық бақ төртбұрышты ақ бағаналардан тұрады, олар бір-бірінен белгілі бір қашықтықта орналасқан және тау бетімен қадамдармен жоғары көтеріледі. Осы бағаналардың арасына берік сәулелер орнатылған, осылай ағаштар қыста қорғалады. Бұл жағымды көріністерді баяу жылдамдықпен тамашалауға мүмкіндік болды, біз Мальчезинен өтіп кеткенде, жел кенеттен өзгеріп, күндізгі уақытта әдеттегі бағытын алып, солтүстікке қарай соқты." ("Италиялық саяхат", Й. Вольфганг Гёте, 1816–17 жж.)
"We passed Limone, the mountain gardens of which, laid out terrace fashion, and planted with citron trees, have a neat and rich appearance. The whole garden consists of rows of square white pillars placed at some distance from each other, and rising up the mountain in steps. On these pillars strong beams are laid, that the trees planted between them may be sheltered in the winter. The view of these pleasant objects was favored by a slow passage, and we had already passed Malcesine when the wind suddenly changed, took the direction usual in the day time, and blew towards the north." (Italian Journey, J. Wolfgang Goethe, 1816–17)
1940 жылдарға дейін қалаға көл арқылы немесе таулар арқылы ғана жетуге болатын, ал Рива-дель-Гардаға баратын жол 1932 жылы салынып аяқталды. Бірақ бүгінде Лимоне аймақтағы ең танымал туристік курорттардың біріне айналды.
Until the 1940s, the town was reachable only by lake or through the mountains, with the road to Riva del Garda being completed in 1932, but today Limone is one of the most renowned tourist resorts in the area.
Денсаулық
1979 жылы зерттеушілер Лимон тұрғындарының қанында аполипопротеиннің (АпоА 1 Милано деп аталады) мутант түрі табылды, ол жоғары тығыздықтағы холестериннің пайдалы түрін қоздырады, нәтижесінде атеросклероз және басқа да жүрек-қан тамырлары ауруларының қаупі төмендеді. Бұл ақуыз ауыл тұрғындарына ерекше ұзақ өмір беруге себеп болған сияқты. Мұнда тұратындардың оннан астамы 100 жасқа жеткен (барлығы шамамен 1000 адам). Мутацияның пайда болуы 17 ғасырда Лимон ауылында өмір сүрген бір жұпқа дейін жетеді. ApoA 1 мутациясының пайдалы әсерлерін имитациялауға негізделген жүрек ауруларына қарсы фармацевтикалық препараттарды жасау бойынша зерттеулер жалғасуда.
In 1979, researchers discovered that people in Limone possess a mutant form of apolipoprotein (called ApoA 1 Milano) in their blood, that induced a healthy form of high density cholesterol, which resulted in a lowered risk of atherosclerosis and other cardiovascular diseases. The protein appears to have given residents of the village extreme longevity a dozen of those living here are over the age of 100 (for c. 1,000 total inhabitants). The origin of the mutation has been traced back to a couple who lived in Limone in the 17th century. Research has been ongoing to develop pharmaceutical treatments against heart disease based on mimicking the beneficial effects of the ApoA 1 mutation.