Кіріспе
Адвокатты адвокаттар алқасынан немесе заңгерлік практикадан шығару – адвокатты адвокаттар алқасынан немесе заңгерлік практикадан шеттету, осылайша оның заңгерлік практика құқығын немесе заңгерлік практикаға қабылдауын жою. Бұл жаза әдетте адалсыздық немесе қылмыстық құлық үшін қолданылады, бірақ нашар білім немесе қабілетсіздік үшін де тағайындалуы мүмкін. Процедуралар заңгерлік қоғамға байланысты өзгереді; уақытша шеттетуді тоқтату деп те атауға болады.
Disbarment, also known as striking off, is the removal of a lawyer from a bar association or the practice of law, thus revoking their law license or admission to practice law. Disbarment is usually a punishment for unethical or criminal conduct but may also be imposed for incompetence or incapacity. Procedures vary depending on the law society; temporary disbarment may be referred to as suspension.
Австралия
Австралияда штаттар заңгерлік мамандықты штаттық заңдармен реттейді, көптеген штаттар бірыңғай жүйеге қатысқанмен. Заңгер ретінде қабылдау – қабылдау комиссиясы мен Жоғарғы соттың қарауына жатады. Тәртіптік шаралар адвокаттар алқасы немесе заңгерлер қоғамы, сондай-ақ комиссияның өзі тарапынан қозғалуы мүмкін.
Германия
Германияда Berufsverbot – бұл кәсіби қызметпен айналысуға тыйым салу, оны үкімет заңгерге қызметтік тәртіп бұзғаны үшін, Volksverhetzung жасағаны үшін немесе жеке қаржысын дұрыс басқармағаны үшін тағайындауы мүмкін. 1933 жылдың сәуір айында нацистік үкімет яһудилерге, коммунистерге және басқа да саяси қарсыластарға, Frontkämpferprivileg артықшылығына ие болғандардан басқа, заңгерлік қызметпен айналысуға тыйым салатын Berufsverbot жариялады.
Ұлыбритания
Ұлыбританияда адвокаттың немесе шотланд адвокатының практика құқығын жою "кәсіби қызметтен шеттету" деп аталады, ал Англия мен Уэльсте, Шотландияда немесе Солтүстік Ирландиядағы солиситордың тізімнен шығарылуы "тізімнен өшіру" деп аталады.
Шолу
Жалпы алғанда, адвокаттық қызметтен шеттету – адвокаттың заңгерлік қызметпен айналысуға лайық еместігін, клиент мүддесін қасақана елемеуін, қаражатты араластыруын немесе әділет әкімшілігіне кедергі келтіретін алаяқтық әрекеттер жасауын көрсететін мінез-құлқы үшін қолданылатын санкция. Кейбір штаттарда, қылмыстық құқық бұзғаны үшін сотталған кез келген адвокаттың қызметі дереу тоқтатылып, одан әрі тәртіптік шаралар қолданылады, ал Нью-Йоркте – тікелей адвокаттық қызметтен шеттетіледі. Американдық Адвокаттар Ассоциациясы бұған қарсы болғанымен, автоматты шеттету сотталған қылмыскерге лайық жаза ретінде сипатталған. АҚШ-тың заң жүйесінде адвокаттық қызметтен шеттету аймақтық сипатта болады; адвокат бір юрисдикцияда адвокаттық алқа мүшесі болып қала беруі мүмкін, ал басқа юрисдикциялардағы соттардан шеттетілуі мүмкін. Дегенмен, көптеген штаттарда қабылданған Американдық Адвокаттар Ассоциациясының Кәсіби Мінез-Құлқы Ережелеріне сәйкес, бір штат немесе сотта адвокаттық қызметтен шеттету, осы Ережелерді қабылдаған юрисдикцияда шеттетуге негіз болады. Адвокаттық қызметтен шеттету сирек кездеседі: 2011 жылы бар болғаны 1046 адвокат шеттетілді. Көбінесе адвокаттар өз клиенттері тарапынан азаматтық сот ісі арқылы немесе тәртіптік кеңестерден айыппұл, сөкпе, қызметтен уақытша шеттету немесе басқа да жазалар арқылы жазаланады. Адвокаттық қызметтен шеттетілу үлкен ұят пен ар-ұяттылыққа әкеледі, тіпті егер адам заңгерлік мансабын жалғастыруды қаламаса да. Адвокаттық қызметтен шеттету ережелері аймаққа байланысты өзгеше болғандықтан, адвокаттың шеттетілуіне қатысты әртүрлі ережелер қолданылуы мүмкін. АҚШ штаттарының көпшілігінде адамды адвокаттық қызметтен мұңдықта шеттету рәсімі қарастырылмаған. Юрисдикцияға байланысты, адвокат адвокаттық алқаға дереу, бес-жеті жылдан кейін қайта өтініш бере алады немесе өмір бойына тыйым салынуы мүмкін.
АҚШ-тағы танымал заңгерлік құқықтан айырулар
20 және 21 ғасырларда АҚШ-тың бұрынғы президенті мен АҚШ-тың бұрынғы вице-президенті адвокаттық қызметтен шеттетілді, ал тағы бір бұрынғы президент бір адвокаттық коллегиядан шеттетіліп, адвокаттық қызметтен шеттетілуді күтудің орнына екінші адвокаттық коллегиядан кетуге мәжбүр болды. Бұрынғы вице-президент Спиро Агню пара алу және салықтан қашу айыптары бойынша кінәсін мойындамаған (құнақтау, кінәлі деп танылған жазаға тең, бірақ азаматтық сотта кінәлі екенін мойындау емес) Мэриленд штатынан, ол бұрын губернатор болған штаттан шеттетілді. Бұрынғы президент Ричард Никсон 1976 жылы Уотергейт дауына байланысты әділетке кедергі келтіргені үшін Нью-Йорк штатындағы адвокаттықтан шеттетілді. Ол Калифорния және Жоғарғы Соттағыдай, Нью-Йорк адвокаттық коллегиясынан кетпекші болды, бірақ ол өзіне тағылған айыптамалардан қорғана алмайтынын мойындамағандықтан отставкасы қабылданбады. 2001 жылы Арканзас штатының адвокаттық коллегиясы 5 жылға тоқтатқаннан кейін, АҚШ Жоғарғы Соты Билл Клинтонды адвокаттықтан шеттетуді күтуге 40 күн берді. Ол 40 күндік мерзім аяқталар алдында қызметтен кетіп, адвокаттықтан шеттетілмейді. Алгер Хисс қылмыстық құқық бұзушылық үшін адвокаттықтан шеттетілді, бірақ кейін Массачусетс штатында адвокаттыққа қайта қабылданған алғашқы адам болды. 2007 жылы Солтүстік Каролина штатының Дарем округінің прокуроры Майк Нифонг 2006 жылғы Дьюк университетінің лакросс ісіне төрағалық еткені үшін, істі жүргізудегі прокурорлық қателіктері үшін адвокаттықтан шеттетілді. 2012 жылдың сәуір айында Аризона Жоғарғы Соты тағайындаған үш мүшеден тұратын комиссия Марикопа округінің бұрынғы прокуроры Эндрю Томас пен Марикопа округінің шерифі Джо Арпайоның бұрынғы жақын серігін адвокаттықтан шеттетуге бірауыздан дауыс берді. Комиссияның мәлімдемесіне сәйкес, Томас Марикопа округінің прокуроры қызметін атқару кезінде "өкіметтің құдіретін асыра пайдаланып, қорқыныш тудырып, заңды ұятсыз түрде қолданды". Комиссия Томас саяси қарсыластарына, соның ішінде төрт судья мен штаттың бас прокурорына негізсіз және қаскөйлік қылмыстық және азаматтық шаралар қолданғанын "нақты және сенімді дәлелдермен" анықтады. "Егер бұл қылмыстық іс болса, дәлелдер бұл құлықты күмәндан тыс дәлелдейтініне сенімдіміз" деді комиссия. Говард Стернге, бейне ойындарға және рэп музыкасына қарсы белсенділігімен танымал Флорида штатының адвокаты Джек Томпсон, түрлі тәртіпсіздіктер үшін адвокаттықтан шеттетілді. Бұл шешім Томпсонның жала жапқан, жалған мәлімдемелер жасағаны және қарсыластарын қорлауға, ұятқа салуға, мазалауға немесе қорқытуға тырысқаны туралы бірнеше шағымдардың нәтижесі болды. Бұйрық 2008 жылдың 25 қыркүйегінде шығарылып, 25 қазаннан күшіне енді. Алайда Томпсон жазадан құтылу үшін жоғары соттарға шағымдануға тырысты. АҚШ округтік соты да, АҚШ Жоғарғы Соты да оның шағымын қарастырмады, Флорида Жоғарғы Сотының үкімін түпкілікті деп таныды. Швейцария банктеріне қарсы Холокост құрбандарын өкілдік еткен танымал Нью-Йорк адвокаты Эд Фаган, 2008 жылы Нью-Йоркте және 2009 жылы Нью-Джерсиде сот айыппұлдары мен төлемдерді төлемегені үшін; және клиенттердің және эскроу есептерінің қаражатын заңсыз пайдаланғаны үшін адвокаттықтан шеттетілді. Белгілі қылмыстық қорғаушы адвокаты Ф. Ли Бейли 2001 жылы Флорида штатында адвокаттықтан шеттетілді, ал 2002 жылы Массачусетс штатында өзара шеттетілді. Флоридадағы адвокаттықтан шеттетілуінің себебі Дюбок марихуана ісіндегі акцияларды басқаруы болды. Флорида Жоғарғы Соты Бейлиді адвокаттық тәртібін 7 рет бұзғаны үшін кінәлі деп таныды. Бейли Дюбок активтерінің үлкен бөлігін өзінің жеке шоттарына аударды және осы активтерден түскен пайыздарды жеке шығындарға жұмсады. 2005 жылдың наурыз айында Бейли Массачусетс штатында заңгерлік лицензиясын қайта алу үшін өтініш берді. "Флориданың жасанды әдебиеті" кітабында Дюбок ісінің ерекше фактілері және Бейлимен жасалған ұзақ сұхбаттар келтірілген, онда Бейли өзінің қорғанысын да ұсынады. Бейли 1994 жылы кісі өлтіру күдіктісі О. Дж. Симпсонды қорғағанымен де танымал. Фотографтардың авторлық құқықтарымен айналысатын Нью-Йорк адвокаты Ричард П. Либовиц 2024 жылы Нью-Йорк штатындағы адвокаттықтан шеттетілді, бұрын Нью-Йорк қаласының оңтүстік округінде заңгерлік қызметтен тоқтатылғаннан кейін. Оның адвокаттықтан шеттетілуі "сот бұйрықтарын орындамау және сотқа жалған мәлімдемелер жасау үрдісі" және Либовицтің тәртіпсіздігі үшін санкцияланған бірнеше сот процестеріне байланысты болды.