Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нитон – Уайт аралында, Англиядағы Нитон және Уитвелл приходтарында орналасқан ауыл және бұрынғы азаматтық приход. Ол Веннордан батысқа қарай орналасқан, халқы 2082 адамды құрайды. Ауылда екі паб, бірнеше шіркеу, керамика шеберханасы/дүкені, дәріхана, белсенді волонтерлер басқаратын кітапхана, медициналық орталық және пошта бөлімшесі қоса алғанда екі жергілікті дүкен бар. Пошта бөлімшесінде жергілікті тұрғындар жиналатын паб пен кафе орналасқан. Сондай-ақ, ауылда бастауыш мектеп пен оған ілесіп орналасқан балабақша мен мейрамхана бар.
Niton is a village and former civil parish, now in the parish of Niton and Whitwell, on the Isle of Wight, England. It is west of Ventnor, with a population of 2,082. It has two pubs, several churches, a pottery workshop/shop, a pharmacy, a busy volunteer run library, a medical centre and two local shops including a post office. The post office includes a pub and café that serves as a local meeting place. The village also offers a primary school with a co located pre school and nursery.
География
Нитон ауылы ішкі жартастың үзілісімен екіге бөлінген, сол арқылы басты жол өтеді. Жоғарғы Нитон ойыста орналасқан және жол торабының төңірегінде құрылған. Ауылдың төменгі бөлігі, ішкі жартастан төмен және Рит шығанағының үстінде, Нитон Андерклиф деп аталады және 19 ғасырға дейін шағын балықшылар кенті болды. Вентнордың денсаулық сауықтыру орны ретінде танымал болған викториандық дәуірде Нитонның бұл бөлігі гүлденді, көптеген үйлер мен демалыс шатырлары салынды. Маунт-Кливс үйі бастапқыда 1700 жылдардың соңында салынған, ал 1800 жылдардың басында кеңінен қайта жаңартылған. Оның тұрғындарының арасында сол кезде Уайт аралы банкіне ие болған және Ньюпорттағы Мортимер құю зауытының иесі болған Киркпатрик мырза болды. Андерклиф бойындағы жол шығысқа қарай Вентнорға қарай жалғасады, бірақ 2014 жылдың ақпан айында болған үлкен жер көшкіні Нитон мен Вентнор арасындағы көліктер үшін жапты, бірақ ол жаяу және атпен жүретіндер үшін ашық күйінде қалды. Нитондағы Андерклиф Уайт аралының ең оңтүстік нүктесін – Сент-Кэтрин мүйісін және Сент-Кэтрин маяғын қамтиды. Сол жерде Navtex хабар тарату станциясы да орналасқан. Шығыс Яр өзенінің бастауы ауылдың солтүстігінде жатыр. Нитон Уитвеллмен бірге азаматтық приход болып табылады.
Niton village is split in half by a break in the inner cliff of the Undercliff, through which passes the main road. Upper Niton lies in a hollow and is set around a crossroads. The lower part of the village, below the inner cliff and above Reeth Bay, is known as Niton Undercliff, and was a small fishing hamlet up until the 19th century. This part of Niton then flourished in Victorian times due to the popularity of Ventnor as a health resort, and many mansions and holiday cottages were built there. Mount Cleves House was originally constructed in the late 1700s, and substantially remodelled in the early 1800s. Its residents included a Mr Kirkpatrick who owned the Isle of Wight Bank at the time and the owner of the Mortimer Foundry in Newport. The road along the Undercliff continues east towards Ventnor, but a major landslip in February 2014 has closed it to vehicular traffic between Niton and Ventnor, although it remains open for walkers and riders. The Undercliff at Niton includes the most southerly point of the Isle of Wight, St. Catherine's Point and St. Catherine's Lighthouse. That is also where the Navtex transmitting station is located. The source of the Eastern Yar is in the parish, just north of the village. Niton together with Whitwell is a civil parish.
Тарих
Төменгі палеолитке жататын тарихқа дейінгі тас құралдар Плейстоценнің ерте және орта кезеңінде гоминидтердің осы аймақты мекендегендігінің ең ерте дәлелі болып табылады. Бұл, атап айтқанда, ауылдың астындағы Аңқалта жағалауынан табылған Ашеул қолбалталары. Кейінгі тарихқа дейінгі қазба орындарында мезолит және неолит дәуіріндегі қызметтің іздері анықталды. Қола дәуіріне тән дөңгелек обалар Сент-Кэтрин-Даунның бірнеше жерінде орналасқан. Олар қола дәуіріндегі қауымдар тарапынан жерлеу ескерткіштері және, мүмкін, аумақтық белгілер ретінде пайдаланылған. Тарихи шекараның солтүстікке қарай Шалемен өтуі осы обалар арқылы жүзеге асырылады, бұл көршілес қауымдар арасындағы ежелгі шекараның сақталғанын көрсетеді. Сент-Кэтрин мүйісінде қола дәуіріне қатысты қосымша мәліметтер табылды. Нитонға жақын орналасқан Паккастер шығанағы – қорғалған және шалқар аймақ. Бұл шығанақтың қола дәуірінде грек және финикиялық саудагерлер пайдаланғаны туралы болжам бар, бірақ бұл кеңінен қабылданбаған және оны растайтын аз ғана дәлел бар. Сент-Кэтрин мүйісінде римдік және темір дәуіріндегі қоныстардың іздері табылды, бұл осы жердің римдік әскери бекінісі, әсіресе маяк немесе сигнал станциясы болғанын көрсетеді. Табылған заттардың арасында бірінде жас қыздың қаңқа қалдықтары бар қоқыс жиналатын орындар да бар. 1933 жылдың 1 сәуірінде Уитвелл приходы Нитонмен біріктірілді. 1980 жылдың 1 желтоқсанында жаңа приход "Нитон және Уитвелл" деп атау өзгертілді. 1931 жылы Нитон азаматтық приходының (бірігуге дейін) халқы 868 адамды құрады.
Prehistoric lithic implements dating to the lower Palaeolithic constitute the oldest evidence of occupation of the area by hominids at some point in the early to mid Pleistocene. These are namely Acheulean handaxes, that have been discovered on the Undercliff coastline beneath the village. Later prehistoric findspots show evidence of mesolithic and neolithic activity. Bronze Age round barrows are situated at several points on St Catherine's Down. These were used as burial monuments and perhaps territorial markers by Bronze Age communities. The historical parish boundary with Chale to the north follows these barrows, tentatively suggesting this is an ancient boundary between neighbouring communities that has persisted. Further Bronze Age evidence has been found at St Catherine's Point. Close to Niton is the sheltered and remote Puckaster Cove, which was once proposed to have been used by Greek and Phoenician traders during the Bronze Age. Although this is not widely accepted and little evidence exists to support the claim. Evidence of Roman and Iron Age occupation has been found at St Catherine's Point, which may have been the site of a Roman military outpost, most likely a beacon or signal station. Some of these finds include middens, with one containing the skeletal remains of a young girl. On 1 April 1933 the parish of Whitwell was merged with Niton. On 1 December 1980, the new parish was renamed to "Niton & Whitwell". In 1931 the civil parish of Niton (prior to the merge) had a population of 868.
Нитон маяк
Сент-Кэтрин маягы Екінші дүниежүзілік соғыста бомбаға түсті, қазандық бөліміне тікелей оқ тиіп, үш маякшы – бас маякшы Р.Т. Гренфелл, көмекші маякшы С. Томпкинс және көмекші маякшы У.Е. Джонс қаза тапты. Маяк өзінің көбінесе зақымдалмады, линзасы ғана сынып қалды; дәл сол линза бүгінге дейін қолданылуда. 1997 жылы Сент-Кэтрин маягы автоматтандырылды, ал 30 шілдеде маякшылар маяқты тастап кетті. 2013 жылғы мәліметтерге сәйкес, Сент-Кэтрин маягындағы Navtex хабар таратушысы әлі де жұмыс істеп тұр (Navtex – жағалаудан кемеге көрсетілетін қызмет). Кемелерге арналған кеңейтілген болжамдар үшін Метеорологиялық қызмет Атлантика мұхитын FitzRoy-дан Солтүстік Ирландия теңізіне және Темзаға дейінгі аймақты болжау үшін Niton атауын пайдаланады.
St. Catherine's Lighthouse was bombed in World War II, receiving a direct hit on the boiler house that killed three lighthouse keepers, Principal Keeper R T Grenfell, Assistant Keeper C. Tompkins and Assistant Keeper W. E. Jones. The lighthouse itself was only slightly damaged, its lens only being chipped; the same lens is still used today. St. Catherine's Lighthouse was automated in 1997 with the keepers leaving the lighthouse on 30 July. The Navtex transmitter at St. Catherine's Lighthouse is still in operation as of 2013 (Navtex is a shore to ship service). For the purpose of extended Shipping forecasts, the Met Office uses Niton as the name of the forecast area covering the Atlantic from FitzRoy, North to Irish Sea and East to Thames.
Көлік
Оңтүстік Вектис автобусының 6-бағыты Ньюпорт пен Вентнор қалалары арасындағы маршрутында ауылдан өтеді. Жаз айларында Island Coaster айналма жолы да осы ауылдан өтеді.
Southern Vectis bus route 6 serves the village on its way between Newport and Ventnor. During the summer, the Island Coaster also runs through the village.