Кіріспе
Сенаттық сыпайылық – АҚШ Сенатында қалыптасқан, жазылмаған, ресми емес және міндетті емес конституциялық дәстүр. Ол АҚШ сенаторларының өз штатынан тағайындалған үміткерге қарсы Сенаттағы әріптесін қолдауға бейімділігін көрсетеді. Бұл практика сенаторлар арасындағы өзара сыйластық пен әріптестік сезімімен, сондай-ақ Сенаттағы әріптестің өз штатынан ұсынылған үміткердің жеке қасиеттері мен біліктілігін ең жақсы білетіні деген болжаммен байланысты. Бұл АҚШ сенаторлары үшін "саяси ықпалдың маңызды көзі" ретінде де қарастырылады.
Senatorial courtesy is a long standing, unwritten, unofficial, and nonbinding constitutional convention in the U. S. describing the tendency of U. S. senators to support a Senate colleague opposing the appointment to federal office of a nominee from that senator's state. The practice is motivated by a general sense of collegiality among senators and the assumption that a Senate colleague will have the best first hand knowledge of the personal character and qualifications of a nominee from the senator's own state. It is also viewed as an "important source of political patronage" for U. S. senators.
Процедура
Бұл әдетте әрбір сенаторға федералдық лауазымдарға үміткерлерді ұсыну және бекіту процесінде белгілі бір рөл береді, бұл президент пен сенатордың бірдей саяси партияға жататындығына байланысты. Егер олардың екеуі де бірдей саяси партиядан болса, президент сенатордың штатына географиялық жағынан байланысты кез келген федералдық лауазымға үміткерді ұсынар алдында сенатормен кеңеседі. Мұндай кеңес президентке үміткерді саяси тұрғыдан қымбатқа түсетін және ұятты ұсынудан сақтауға көмектеседі. Бұл кеңес президенттің кімді ұсыну керектігі туралы сенатордан ұсыныс сұрау түрінде болуы мүмкін, осы арқылы сенатор өз штатынан лауазымға лайықты саяси қолдаушыларын марапаттауы немесе президент бос орынға үміткерді ұсынар алдында сенатордың алдын ала мақұлдауын немесе қабылдамауын білуі мүмкін. АҚШ-тың Бас прокуроры Роберт Ф. Кеннеди осы практиканы былай сипаттады: «Негізінен, бұл президенттің кеңесі мен келісімімен сенаторлық тағайындау». Президенттің партиясының сенаторларына кеңесші рөл берілмесе де, Сенаттың Әділет комитетінің «көк қағаз» саясаты оппозициялық партияның сенаторларына да федералдық округтік және апелляциялық сот судьяларын, АҚШ прокурорларын және юрисдикциясы сенатордың штатына географиялық жағынан байланысты федералды маршалдарды тағайындауға қатысты ақылдасуға мүмкіндік береді.
Тарих
Сенаторлық сыпайылыққа айналған прецедент президент Джордж Вашингтонның Бенджамин Фишборнды Саванна портының теңіз офицері лауазымына ұсынған кезде басталды. АҚШ федералды үкіметінің жаңа құрылғандығы және атқарушы органдарды кадрлармен қамту қажеттілігі ескеріліп, Сенат президенттің үміткерлеріне бұрынғыда жылдам келісім берген болатын. Бірақ Сенат Фишборнның кандидатурасын талқылағанда, Джорджия штатының екі сенаторы да қарсылық білдірді, ал сенатор Джеймс Ганн кандидатураға қарсы сөйлеу үшін тұрды – бұл, басы артық, оның үміткерге жеке қарсылығынан туындаған болуы мүмкін. Осының салдарынан Сенат Джорджиядан келген сенатордың пікірін құрметтеді және кандидатураны қабылдамады. Сенаторлық сыпайылық, әдетте, АҚШ Жоғарғы Сотының судьяларын тағайындау кезінде қолданылмайды. Дегенмен, бұл кейбір АҚШ сенаторларына өз штаттарынан Жоғарғы Сотқа ұсынылған үміткерлерді сәтті тоқтатуға мүмкіндік берген жоқ. Президент Гровер Кливлендтің екінші мерзімінде сот судьясы Сэмюэл Блэчфордтың қайтысы Кливленд пен Нью-Йорк штатының сенаторы Дэвид Б. Хилл арасында саяси тартыс тудырды. Кливленд кезекпен Уильям Б. Хорнбловер мен Уилер Хазард Пекхэмді бос қалған орынға ұсынды, бірақ Хилл екі үміткерді де тоқтатып қойды – Хорнбловер де, Пекхэм де бұрын Хиллдің Нью-Йорктегі саяси машинасына қарсы болған. Әдет-ғұрыптан өзге, Сенат Хиллге үлкен құрмет көрсетті, себебі бұл бос орынды Джефферсон әкімшілігінен бері Нью-Йорк штабынан тағайындалған адамдар басып келген. Содан кейін Кливленд Сенаттағы тағы бір әдет-ғұрыпты пайдаланды – «сенат әріптестерін автоматты түрде мақұлдау» әдет-ғұрыбын – Хиллдің қарсылығын болдырмау үшін Луизиана штатының сол кездегі сенаторы Эдвард Дуглас Уайтты ұсынды.