Кіріспе

Пирапора – Бразилиядағы Минас-Жерайс штатының солтүстік-орталық бөлігінде орналасқан муниципалитет. 2020 жылғы бағалау бойынша халқы 56 640 адамды құрайды, ал ауданы 550 км². Пирапора атауы тупи тіліндегі "балық" және "секіру" сөздерінен тұрады, ол пирацема маусымымен байланысты, осы кезде балықтардың жаппай көші-қоны Сан-Франциско өзені бойымен шағылысу үшін жоғары көтеріледі.

Орналасқан жері

Пирапора өзінің статистикалық микрорегионына жатады. Қала орталығының биіктігі 472 метрді құрайды. 1912 жылы муниципалитет болып құрылды. Бұл муниципалитет Сан-Франциско өзенінің оң жағасында орналасқан және штат астанасынан 340 км қашықтықта жатыр. Ілеспе муниципалитеттер: Лагоа Гранде, Коромандель, Гуарда Мор, Лагамар және Паракату. Қала орталығынан басқа, екі аудан бар: Claro de Minas, 12 км қашықтықта, және Vazamor, 32 км қашықтықта.

Пирапора шағын аймағы

Пирапораның статистикалық микроаймағына 9 қала кіреді: Буритизеиро, Варзеа да Палма, Ибиаи, Джекитаи, Сан-Рома, Лассансе, Риачиньо, Санта-Фе-де-Минас және Лагоа-дос-Патос. Оның ауданы 23,111 км² және шамамен 150 000 тұрғыны бар.

Тарих

Қала Бразилия аумағында толығымен ағатын ең ұзын өзен – Сан-Франсиску өзенінің оң жағалауында орналасқан. Оның тарихы колониялық дәуірге, бандейранттарға және өзен ағысымен жоғары қарай ілескен, Пирапора шатқалына жетіп, Сан-Гонсалу-дас-Табокас елді мекенін құрған алтын іздеушілерге дейін жетеді. 1911 жылы шағын Сан-Гонсалу-де-Пирапора ауылы муниципалитет орталығына айналып, атауы Пирапора деп қысқартылды. Оның көше жоспары шахмат тақтасы нысанында жасалған, жаңа астана Белу-Оризонтеден шабыт алып, көшелерге Бразилия штаттарының аттары берілді. Батысқа қарай негізгі федералды тас жол – BR 040 тас жолымен байланыс бар. 1910 жылы теміржол оңтүстіктен келіп Пирапораға жетті, өзен арқылы 694 метрлік көпір салынды. Желіні жағалауға дейін ұзарту жоспарланған. 1970-жылдардың соңында желі тоқтатылды, бірақ көпір мен рельстер әлі де сақталған. Бүгінде өзен экономикалық маңыздылығын жоғалтты және көбінесе Миссисипи стиліндегі өзен кемелерімен Баия штатындағы Жуазейроға дейін өткен шақты қайта жаңғыртуға тырысатын туристік кемелер пайдаланады. Бұл кемелерде көмір отыны қолданылып, өзен бойындағы өсімдіктердің жойылуына себеп болды. Ескі ағаш кемелердің бірі – Бенжамин Гимараес әлі де қаланың алдында тұрып, маңызды туристік орынға айналған.

Экономика

Негізгі экономикалық қызмет салалары: өнеркәсіп, мал шаруашылығы, егіншілік (механикаландырылған және қарапайым), тауарлар мен қызметтер, туризм. 2005 жылғы ЖІӨ 662 985 000 реалды құрады. Ауылдық аймақта 605 шаруашылық және 57 000 гектар жалпы ауыл шаруашылығы жері, оның ішінде 38 000 гектары егілген, 14 000 гектары табиғи жайылым, ал 13 000 гектары орманды жерлерде болды. 2800 адам егіншілікпен айналысып күшін табады. 107 шаруашылықта тракторлар бар еді. 2006 жылы мал басы 9600 басқа жетті. Суармалы егіс арқасында Пирапора тропикалық жемістердің маңызды өндірушісіне айналды, жүзім, папайя, манго, қарбыз және гуава өсіріледі. Сонымен қатар, бұршақ, күріш, маниок, помидор, салат және банандар да шағын көлемде өндіріледі. Пирапора – Монтес-Кларостан кейін Минас штатының солтүгіндегі екінші ірі қала, өнеркәсіптік өнім көлемі бойынша. Бірнеше шағын және орта кәсіпорындар орналасқан өнеркәсіптік парк бар. Темір кремнийі, металл кремнийі және тоқыма өнімдері шығарылады.

Денсаулық сақтау және білім беру

2005 жылы 39 денсаулық сақтау мекемесі болды – 25 мемлекеттік және 14 жекеменшік. 01 мемлекеттік және 02 жеке аурухана жұмыс істеді. Аурухана төсек-орындарының саны 133-ке тең болды. Centro Regional de Saúde da Visão – көз хирургиясына маманданған және Минас-Жерайс штатының солтүстігінен науқастарды тартатын мемлекеттік емхана. 2007 жылы қалада үш жоғары оқу орны болды: Instituto Educacional Santo Agostinho (жеке), União de Ensino de Minas Gerais Ltda (жеке) және UNIMONTES Universidade Estadual de Montes Claros (мемлекеттік). Қалалық Адами Даму Индексі 0,758-ге тең болды. Пирапора штаттағы 853 муниципалитет ішінде 235-орынды иеленді, ал Почос-де-Калдас 0,841 көрсеткішпен бірінші орында, ал Сетубинья 0,568 көрсеткішпен соңғы орында тұрды.