Кіріспе

Австралияның суды бұру жобасы – Брэдфилд схемасы, Квинслендтің батыс аймақтарын және Оңтүстік Австралияның кең аумақтарын суару және құрғақшылықтан қорғау мақсатымен жобаланған ішкі суару жобасы. Оны Квинсленд штатында туған инженер-құрылысшы доктор Джон Брэдфилд (1867–1943) әзірлеген. Ол сонымен қатар Сидней портының көпірі мен Брисбеннің Стори көпіріне жоба жасаған. 1938 жылы Брэдфилд ұсынған схемаға ірі құбырлар, туннельдер, сорғылар және бөгеттер қажет болды. Жоба Талли, Герберт және Бурдекин өзендерінің жоғарғы ағысынан суды бұрып алуды көздеді. Балама жоспар Флиндерс өзеніне суды бұру болды. Мельбурн университетінің ауыл шаруашылығы ғылымы мектебінің профессоры Г. В. Липер бұл жоспардың ғылыми негіздемесіз екенін айтты.

Мүмкін пайдалары

Судың Квинсленд штатындағы 400 мыңнан астам гектар ауыл шаруашылығы жерін суаруға мүмкіндік беруі күтілді. Бұл Квинслендтің оңтүстігінде және Жаңа Оңтүстік Уэльстің солтүстігінде жауын-шашын мөлшерін арттыруы мүмкін. Артық жауын-шашын Шығыс Квинслендті құрғақшылықтан қорғауы және Мюррей-Дарлинг өзен жүйесіне су ағынын жақсартуы мүмкін. Толыққан Айры көлі күн сәулесін сіңіру арқылы аймақтағы ауа температурасын реттеуге, құрғақ жерден жылу сәулеленуінің орнына осыны пайдалануға мүмкіндік береді деп есептеледі. Ішкі теңіз жауын-шашын арттырады деген теорияны қолдайтын ешқандай дәлел табылмады. Жоғары бастапқы және тұрақты жұмыс шығындары жобаны экономикалық тұрғыдан тиімсіз ететіндіктен, бұл жоспар сынға ұшырады. Бұрынғы Ауыл шаруашылығы және Құрғақшылық министрі Дэвид Литтлпрауд жоспардың ескірген және сенімсіз болғанын айтып, оған қарсы шықты. Биіктік өлшемдері барометрмен жүргізілді, бұл жер бетінің биіктігінде қателіктерге және ұсыныстағы кемшіліктерге әкелді. Көп жағдайларда Брэдфилдке өзендердің су ағыны туралы деректер қолжетімді болған жоқ. Ол су ағынының 33% булану мен сіңуге ұшырайды деп есептейтін эмпирикалық формула қолданды. Жоба үшін қолжетімді судың шамамен мөлшері .

Қолдау

Брэдфилд схемасы соңғы кезде Австралияның ірі партияларының ешқайсысынан кең саяси қолдау алмады, бірақ оны жекелеген саясаткерлер қолға алды. Мысалы, Боб Каттер 1980-жылдары Флиндерс округі үшін Ұлттық партиясының депутаты болып жұмыс істеген кезде бұл жоспарды жақтады және қазір Кеннеди федералды округінің тәуелсіз депутаты ретінде де оны қолдауын жалғастыруда. 2007 жылдың ақпан айында Квинсленд штатының сол кездегі премьер-министрі Питер Бити федералды үкіметтен осы схеманың заманауи нұсқасын қарастыруды сұрады, қазіргі су көлемін азайтудың орнына, көбірек су табудың жақсырақ екенін айтты. Бірақ Бити тұзды суды тұщылауды артық көрді. 2019 жылдың мамырында бұрынғы Ұлттық партиясының төрағасы Барнаби Джойс және Паулин Хансонның «Бір Ұлт» партиясы да бұл схеманы қолдады. 2019 жылдың қарашасында Квинсленд Либералды-ұлттық партиясы оппозиция жетекшісі Деб Фреклингтон арқылы жобаны ұзақ мерзімді инвестиция ретінде қолдады.