Кіріспе

Екі қабатты танкер – екі қабатты корпусы бар мұнай танкері. Олар бір қабатты танкерлерге қарағанда мұнайдың ағып кету мүмкіндігін азайтады, ал мұнай төгілуін болдырмау немесе азайту қабілеттері мұнай танкерлерінің және басқа да кемелердің, соның ішінде Кемелерден ластануды болдырмау жөніндегі халықаралық конвенцияның, немесе MARPOL конвенциясының стандарты болып бекітілуіне әкелді. 1989 жылы Аляскадағы Exxon Valdez мұнай төгілуінен кейін АҚШ үкіметі АҚШ порттары арасында жүретін барлық жаңа мұнай танкерлерінің толық екі қабатты корпуспен жабдықталуын міндетті етті.

Пайдалану себептері

Бірқатар өндірушілер мұнай танкерлерін қос қабырғалы конструкциямен жасауды қабылдады, себебі бұл кемелердің корпусын нығайтады, соның салдарынан, азаматтық соққылар мен топыраққа отыру кезінде мұнай апаттарының ықтималдығын азайтады, бұл бір қабырғалы кемелерге қарағанда артықшылықты құрайды. Олар кеме басқарылып жатқан порт аймақтарында, төмен жылдамдықпен соқтығысқанда мұнайдың ағып кету мүмкіндігін азайтады. Кемелердің соқтығысқанда зақымдануын зерттеулер көрсеткендей, қос қабырғалы танкерлердің екі қабырғасы да бір соқтығыста тесілмейді, бұл мұнайдың сыртқа шығуына кедерес жасайды. Дегенмен, кішігірім танкерлерде U пішіндес резервуарлар қос түбінен және жүк резервуарының екі жағындағы сыртқы су деңгейіне дейін "еркін су толуға" бейім болуы мүмкін. Құтқарушылар қос қабырғалы танкерлерді құтқаруды артық көреді, себебі олар су тасқынын сору үшін ауа қысымын пайдалануға мүмкіндік береді. 1989 жылы "Exxon Valdez" мұнай апаты болғаннан кейін, кеме Аляска штатындағы Валдез портының сыртындағы Блай рифіне отырғанда, АҚШ үкіметі АҚШ порттары арасында жұмыс істеу үшін салынған барлық жаңа мұнай танкерлерінің толық қос қабырғалы конструкциямен жабдықталуын міндетті етті. Алайда, "Exxon Valdez" кемесіне келген зақымдар корпустың қос қабырғалы немесе жартылай қос қабырғалы конструкциямен қорғалған бөліктеріне (қалдық май резервуарлары) тиді.

Жөндеу мәселелері

Екі қабатты танкерлер кемелердің жартасқа соғылып, корпуста тесіктер жасау мүмкіндігін азайтады, бірақ қос қабатты танкерлер мұнай ластануына себеп болатын ірі, жоғары энергиялы соқтығыстар немесе қарап қалған жағдайлардан қорғамайды, осы себеппен АҚШ заңнамасында екі қабатты танкерлер міндетті етілді. Егер екі қабатты танкерлер дұрыс жобаланбаса, құрастырылмаса, күтілмесе және пайдаланылмаса, олар бір қабатты танкерлерден гөрі одан да қиындықтар тудыруы мүмкін. Сондай-ақ, екі қабатты танктардың болат салмағы бір қабатты кемелерден артық болмауы керек, сондықтан жеке қабырғалар әдетте жұқа болады және теориялық тұрғыдан тозуға төзімділігі төмен. Екі қабатты корпус әбден бөлініп кетуі мүмкін. Корпустар арасындағы ауа кеңістігіне байланысты, ішкі қабырғаның тозған жерлерінен ұшқыш газдар шығып, жарылыс қаупін арттыруы мүмкін. Ластануға қарсы бірнеше халықаралық конвенциялар қолданыста болғанымен, 2003 жылға дейін халықаралық міндетті стандарттарды белгілейтін ресми орган құрылмады, бірақ Мұнай танкерлері мен терминалдарының халықаралық қауіпсіздік нұсқаулығы (ISGOTT) оңтайлы пайдалану және қауіпсіздік бойынша кеңес беретін нұсқаулар ұсынады, мысалы, жүк тиелген кезде балласт резервуарларына кірмеу және көмірсутекті газға ішкі атмосферадан апта сайын сынамалар алу.