Кіріспе

Хетт жаңа патшалығының соңғы "Тудхалиясы" Тудхалия IV Хетт империясының (Жаңа патшалық) патшасы және Хаттусили III-нің кіші ұлы болды. Ол шамамен б.з.б. 1245–1215 жылдары (орташа хронология) немесе б.з.б. 1237–1209 жылдары (қысқа хронология) биледі. Оның анасы – Ұлы патшайым Пудухепа.

Ерте өмір

Тудалия, әкесінің Нерікқалиден кейін, бірақ әкесі ағасы Муаталли II атынан билік жүргізіп жатқан кезде, Хаттусадағы сарайда туған болуы мүмкін. Ол Муаталлидің ұлы Курунтамен жақын дос болды, және Хаттусили олардың жақсы қарым-қатынаста болуын қалады. Хаттусили патша ретінде "Ульми Тессуппен" шарт жасасқаннан кейін, ол Курунтаның Тархунтассадағы билігін бекітті. Содан кейін Хаттусили Тудалияны ағасынан жоғары қойып, оны мұрагер ханзада етіп тағайындады. Тудалия патша ретінде оның және Курунтаның арасындағы байланысты растайтын қола тақташадағы шартты жасады. Тудалияның Мааторнеферуре есімді қарындасы болды, ол Мысыр фараоны Рамзес II-нің Бас әйелі қызметін атқарды.

Билік

Хетті империясы Анатолия мен Сирияның үлкен бөлігін қамтыды. Климаттың өзгеруі құрғақ жағдайларға алып келді, бұл қатты құрғақшылықты тудырды. IV Тудалия сумен қамтамасыз ету үшін кем дегенде 13 бөгет салды, солардың бірі бүгінге дейін сақталған – Алачахөйүктә. Шығыста Тудалия IV ассириялықтармен күресті. Ол б.з.д. 1237 шамасында Нихрия шайқасында Ассирияның I Тукулти-Нинуртасынан ауыр жеңіліске ұшырады. Хеттілердің патшасы Тудалия, Нихрия шайқасында ассириялықтардан жеңілгеннен кейін, өзінің вассалы Саушгамувамен жасасқан шартында Бабыл патшасын өзімен тең деп атап, олардың арасында одақ болуы мүмкін екеніне немесе кем дегенде жасырын келісімге қол жеткізілгеніне меңзеді. Онда былай деп жазылған: text=Менің теңім – Мысыр патшасы, Қарандуния патшасы (Бабыл), Ассирия патшасы <және Аḫḫiyawa патшасы>. Егер Қарандуния патшасы Мажарлымның досы болса, ол сіздің де досыңыз болады; ал егер ол Мажарлымның жауы болса, сіздің де жауыңыз болады. Ассирия патшасы Мажарлымның жауы болғандықтан, ол сіздің де жауыңыз болады. Сіздің саудагеріңіз Ассирияға кірмесін, сіз де оның саудагерін өз еліңізге кіргізбеңіз! Ол сіздің жеріңізден өтпесін. Бірақ егер ол сіздің жеріңізге кірсе, оны ұстап алып, Мажарлымға жіберіңіз. |sign=Тудалия мен Саушгамува арасындағы келісімшарт|source=Тақташа А, IV баған, 1-18 жолдар өңделген

Оңтүстік-батыста империя Тархунтассаның Курунтасы басқаратын аумақпен бөлінді. II Суппилума билігінде салынған (CTH 121) саз тақташада Тудалия IV-нің Аласия жерін (Кипр?) бағындырғанын еске алу үшін мүсін орнатқаны айтылады. Оның екі ұлы – Арнуванда III және Суппилума II, Хетті империясының соңғы екі патшасы болды.