Кіріспе

Британдық саясаткер Альфред Эрнест Браун (27 тамыз 1881 – 16 ақпан 1962) – 1940 жылдан 1945 жылға дейін Либералды-ұлттықтар партиясының басшысы болған британдық саясаткер. Ол Парламент депутаты болды және Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңінде көптеген басқа да саяси лауазымдарды атқарды.

Өмірбаян

Девон штатының Торквей қаласында туған Браун балықшының және белгілі баптист пасторының ұлы болды. Ол әкесінің жолын қуып уағыз айтуға келіп, көпшілік алдында сөйлеуде мол тәжірибе жинады. Көп ұзамай ол жергілікті либералдардың назарына түсіп, саяси жиналыстарда көрнекті сөйлеушіге айналды. Браун Бірінші дүниежүзілік соғыста қызмет етті: 1914 жылы ол Спортшылар батальонына қосылды, ал 1916 жылы Сомерсет жеңіл жаяу әскері офицері болып тағайындалды. Ол жеделхаттарда есімдері тізілді және Әскери крестпен, сондай-ақ Италияның күміс жұлдызымен марапатталды. Басқа округтерде үш рет сәтсіз әрекеттенгеннен кейін, 1923 жылғы жалпы сайлауда ол Регби округінен Либералдық парламент мүшесі (депутат) болып сайланды, бірақ 1924 жылғы жалпы сайлауда мандатын жоғалтты. 1927 жылы ол Лит қаласында өткен қосымша сайлауда парламентке қайта оралды. Осы кезеңде ол сэр Джон Саймонның жақтаушысына айналды, өйткені Саймон либералдардың жетекшісі Дэвид Ллойд Джорджбен және партияның 1929 жылдан бастап Рамзи Макдональдтың азшылық үкіметін қолдауымен үнемі келіспеушілікке түсті. 1931 жылы ол Саймонды құшақтап, Либералдық партиядан шығып, кейін Либералдық Ұлттық партиясын құрды.

Кабинетте

Рамзи Макдональдтың Ұлттық үкіметінде Браун 1931 жылы қарашада Денсаулық сақтау министрлігінің Парламенттік хатшысы болды. Келесі жылы ресми либералдық кабинет министрлері үкіметтен кетіп, Браун Тау-кен министрі болып тағайындалды. 1935 жылы Макдональдтың орнын Стэнли Болдуин премьер-министрлікке алмастырғанда, Браун кабинетке Еңбек министрі ретінде кірді. Бұл көптеген адамдардың арасында дау тудырды, себебі Көлік министрі Лесли Хоре Белишаның кабинетке кезекті либералдық-ұлттық мүше ретінде кіруіне негізгі талапкер екендігіне көптеген адамдар сенеді. Алайда, жұмыссыздық үкімет алдындағы ең маңызды мәселелердің бірі болғандықтан, Браунның осы лауазымға тағайындалуына көбісі қызғанышпен қарамады. Ол Балдуиннің және одан кейін Невилл Чемберленнің басшылығымен келесі бес жыл осы лауазымда қызмет етті. Оның ең маңызды жетістіктерінің бірі – 1936 жылғы Жұмыссыздыққа сақтандыру (Ауыл шаруашылығы) заңы, ол әлеуметтік қамсыздануды ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және бағбандардың барлық қызметкерлеріне таратып берді. Басқа бір сала бойынша ол жалақыны бақылауға, міндетті арбитражға және еңбек ресурстарын бағыттуға көмектесетін Ұлттық бірлескен кеңес комитетінің құрылуын қадағалады. Ол жұмысшыларды ұйымдастыруға және таратуға көмектесті және 1937 жылы Кәсіби одақтар конгресі оған осы көмегі үшін бірауыздан алғыс айтқан резолюция қабылдады. 1939 жылы оның ведомствосы Ұлттық қызметті бақылауды қамтитын болып кеңейтілді.

Партия басшылығы

1940 жылы Чемберлен қызметтен кеткен соң оның орнын Уинстон Черчилль басты, ол Браунды Шотландияның мемлекеттік хатшысы лауазымына тағайындады. Бұл ерекше шешім болды, себебі Браун, шотландиялық округтен сайланғанына қарамастан, туған жері бойынша англиялық еді. Сонымен қатар, сэр Джон Саймон Лордтар палатасына ауысқаннан кейін Браун Либералды Ұлттық партияның төрағасы болды. Браун бір жыл Шотландияның мемлекеттік хатшысы болып қызмет еткеннен кейін екі жыл бойы Денсаулық сақтау министрі, ал соңында Ланкастер герцогтігінің канцлері болды. Браунның Либералды Ұлттық партияның төрағасы ретіндегі қызметі партияның ықпалының азаюымен қатар төмендеуге ұшырады. Партия мүшелерінің көпшілігі он жыл бұрын либералдық күштердің бөлінуіне өкінді және Браун Либералдық партияның төрағасы сэр Арчибальд Синклермен қайта бірігу мүмкіндігі туралы келіссөздер жүргізді, бірақ бұл келіссөздер соғыстан кейін Ұлттық үкіметке қолдау көрсету мәселесінде тоқтап қалды. Консерваторлардың басшылығындағы өзгеріс те қолайсыз болды. 1945 жылы Черчилль өзінің "Уақытша" үкіметін құрғанда, "Ұлттық" басқаруды жетекшілік етемін десе де, Браунды және Лорд Розбериден басқа ешқандай жоғары лауазымды Либералды Ұлттық партия өкілін Кабинетке қоспады. Оның орнына Браун Ұшақ өндірісі министрі болып тағайындалды. 1945 жылғы жалпы сайлауда Браун өзінің мандатын жоғалтты.

Зейнетақы және мұра

Соғыстан кейін Браун шіркеу ісіне көңіл бөлді және жиі Ұлт Достастығының басқа да аймақтарына сапар шекті. Браун жылдам сөйлейтін адам ретінде танымал болды, және көптеген замандас саяси комментаторлар оның Парламентте басқа министрлерге қарағанда мәлімдеме жасауды жылдамдатып бере алатынын айтты. Оның дауысының күші де ескерілді. Болдуин бірде Браунды Парламенттегі телефон кабинасында көріп, "Оның сайлаушыларымен байланысу үшін телефон қажет екенін ойлаған жоқ едім" деген екен. Браунның күшті дауысына байланысты тағы бір мәшһүр оқиға бар: Стенли Болдуин 11 Даунинг-стритте тұрғанда, ғимараттан қатты дауыс естіп қорқыпты. Оған Эрнест Браун Шотландиямен сөйлесіп жатқанын хабарлаған соң, Болдуин: "Неге ол телефонды пайдаланбады?" деді.